Mandala 5

Sukta 27: Tryaruna's gifts and the Ashvamedha

Rishi: विश्ववारात्रेयी · Devata: अग्निः · Metre: १, ३ त्रिष्टुप्, २ जगती, ४ अनुष्टुप्, ५-६ गायत्री

6 verses · 27 of 87

What happens in this chapter

Tryaruna's gifts and the Ashvamedha

The anukramani gives this hymn, in mixed metres, to Vishvavara of the Atri family; the mantras themselves are a danastuti, a praise of gifts. Agni Vaishvanara is told how Tryaruna, son of Trivrishna, the lord of the good, gave the singer two oxen with a cart and ten thousand pieces; a hundred and twenty cows and a well-yoked pair of bays. Trasadasyu too is named. Then the praise turns to Ashvamedha, the generous patron who gives to the singer of verses: his hundred speckled bulls delight the rishi like soma mixed three ways. Indra and Agni are asked to uphold lofty rule for Ashvamedha, ageless as the sun in heaven.

27.1

अन॑स्वन्ता॒ सत्प॑तिर्मामहे मे॒ गावा॒ चेति॑ष्ठो॒ असु॑रो म॒घोन॑ः ।
त्रै॒वृ॒ष्णो अ॑ग्ने द॒शभि॑ः स॒हस्रै॒र्वैश्वा॑नर॒ त्र्य॑रुणश्चिकेत

anasvantā satpatirmāmahe me gāvā cetiṣṭho asuro maghonaḥ |
traivṛṣṇo agne daśabhiḥ sahasrairvaiśvānara tryaruṇaściketa

27.2

यो मे॑ श॒ता च॑ विंश॒तिं च॒ गोनां॒ हरी॑ च यु॒क्ता सु॒धुरा॒ ददा॑ति ।
वैश्वा॑नर॒ सुष्टु॑तो वावृधा॒नोऽग्ने॒ यच्छ॒ त्र्य॑रुणाय॒ शर्म॑

yo me śatā ca viṃśatiṃ ca gonāṃ harī ca yuktā sudhurā dadāti |
vaiśvānara suṣṭuto vāvṛdhāno'gne yaccha tryaruṇāya śarma

27.3

ए॒वा ते॑ अग्ने सुम॒तिं च॑का॒नो नवि॑ष्ठाय नव॒मं त्र॒सद॑स्युः ।
यो मे॒ गिर॑स्तुविजा॒तस्य॑ पू॒र्वीर्यु॒क्तेना॒भि त्र्य॑रुणो गृ॒णाति॑

evā te agne sumatiṃ cakāno naviṣṭhāya navamaṃ trasadasyuḥ |
yo me girastuvijātasya pūrvīryuktenābhi tryaruṇo gṛṇāti

27.4

यो म॒ इति॑ प्र॒वोच॒त्यश्व॑मेधाय सू॒रये॑ ।
दद॑दृ॒चा स॒निं य॒ते दद॑न्मे॒धामृ॑ताय॒ते

yo ma iti pravocatyaśvamedhāya sūraye |
dadadṛcā saniṃ yate dadanmedhāmṛtāyate

27.5

यस्य॑ मा परु॒षाः श॒तमु॑द्ध॒र्षय॑न्त्यु॒क्षण॑ः ।
अश्व॑मेधस्य॒ दाना॒ः सोमा॑ इव॒ त्र्या॑शिरः

yasya mā paruṣāḥ śatamuddharṣayantyukṣaṇaḥ |
aśvamedhasya dānāḥ somā iva tryāśiraḥ

27.6

इन्द्रा॑ग्नी शत॒दाव्न्यश्व॑मेधे सु॒वीर्य॑म् ।
क्ष॒त्रं धा॑रयतं बृ॒हद्दि॒वि सूर्य॑मिवा॒जर॑म्

indrāgnī śatadāvnyaśvamedhe suvīryam |
kṣatraṃ dhārayataṃ bṛhaddivi sūryamivājaram

Text source: Wikisource · CC BY-SA 4.0 (Wikisource transcription of a public-domain text)