Kishkindha Kanda

Chapter 12: No friend like Rama; the monsoon on Pravarshana

6 verses · 12 of 30

What happens in this chapter

No friend like Rama; the monsoon on Pravarshana

Shiva tells Uma that no guru, father, mother, brother or master in the world does good like Rama; devas, men and sages love for their own ends. Sugriva, once burning day and night in fear of Bali, is made king of the monkeys, such is Raghuvira's mercy. Why do men fall into nets of trouble, knowing such a Lord and leaving Him? Rama then teaches Sugriva the ways of kingship. I will not enter a city for fourteen years, He says. Summer is over and the rains have come; I will stay on the hill nearby. Rule with Angada and keep My work always in your heart. Rama settles on Mount Pravarshana, in a cave the devas had made ready for Him.

12.1

उमा राम सम हित जग माहीं । गुरु पितु मातु बन्धु प्रभु नाहीँ ॥
सुर नर मुनि सब कै यह रीती । स्वारथ लागि करहिं सब प्रीती ॥

umā rāma sama hita jaga māhīṃ | guru pitu mātu bandhu prabhu nāhīm̐ ||
sura nara muni saba kai yaha rītī | svāratha lāgi karahiṃ saba prītī ||

12.2

बालि त्रास ब्याकुल दिन राती । तन बहु ब्रन चिंताँ जर छाती ॥
सोइ सुग्रीव कीन्ह कपिराऊ । अति कृपाल रघुबीर सुभाऊ ॥

bāli trāsa byākula dina rātī | tana bahu brana ciṃtām̐ jara chātī ||
soi sugrīva kīnha kapirāū | ati kṛpāla raghubīra subhāū ||

12.3

जानतहूँ अस प्रभु परिहरहीं । काहे न बिपति-जाल नर परहीं ॥
पुनि सुग्रीवहिं लीन्ह बोलाई । बहु प्रकार नृप-नीति सिखाई ॥

jānatahūm̐ asa prabhu pariharahīṃ | kāhe na bipati-jāla nara parahīṃ ||
puni sugrīvahiṃ līnha bolāī | bahu prakāra nṛpa-nīti sikhāī ||

12.4

कह प्रभु सुनु सुग्रीव हरीसा । पुर न जाउँ दस-चारि बरीसा ॥
गत ग्रीषम बरषा-रितु आई । रहिहउँ निकट सैल पर छाई ॥

kaha prabhu sunu sugrīva harīsā | pura na jāum̐ dasa-cāri barīsā ||
gata grīṣama baraṣā-ritu āī | rahihaum̐ nikaṭa saila para chāī ||

12.5

अङ्गद सहित करहु तुम्ह राजू । सन्तत हृदय धरेहु मम काजू ॥
जब सुग्रीव भवन फिरि आये । राम प्रबरषन गिरि पर छाये ॥

aṅgada sahita karahu tumha rājū | santata hṛdaya dharehu mama kājū ||
jaba sugrīva bhavana phiri āye | rāma prabaraṣana giri para chāye ||

दो॰ 12Doha

प्रथमहिं देवन्ह गिरि गुहा राखेउ रुचिर बनाइ ।
राम कृपानिधि कछु दिन, बास करहिंगे आइ ॥

prathamahiṃ devanha giri guhā rākheu rucira banāi |
rāma kṛpānidhi kachu dina, bāsa karahiṃge āi ||

Text source: Wikisource · Public domain (Tulsidas, 16th c.; 1925 edition, Wikisource PD-1996 tag); transcription CC BY-SA 4.0