अध्याय 31: द्वारका में पारिजात और श्रीकृष्ण के अनेक विवाह

संस्तुतो भगवानित्थं देवराजेन केशवः ।
प्रहंस्य भावगम्भीरमुवाचेदं द्रिजोत्तम

saṃstuto bhagavānitthaṃ devarājena keśavaḥ |
prahaṃsya bhāvagambhīramuvācedaṃ drijottama

देवराजो भवानिन्द्रो वयं मर्त्त्या जगत्पते क्षन्तव्यं भवता चदमपराधकृत मम

devarājo bhavānindro vayaṃ marttyā jagatpate kṣantavyaṃ bhavatā cadamaparādhakṛta mama

पारिजाततरुश्वायं नीयतामुचितास्पदम ।
गृहीतोऽयं मया शक्र सत्यावचनकारणात्

pārijātataruśvāyaṃ nīyatāmucitāspadama |
gṛhīto'yaṃ mayā śakra satyāvacanakāraṇāt

वज्रञ्चेदं गृहाण त्वं यत्त्वया प्रहितं मयि ।
तवैवैतत् प्रहरणां शक्र वैरिविदारणम्

vajrañcedaṃ gṛhāṇa tvaṃ yattvayā prahitaṃ mayi |
tavaivaitat praharaṇāṃ śakra vairividāraṇam

विमोहयसि मामीश मर्त्त्योऽहमिति किं वदन् ।
जानीमस्त्वां भगवतो न तु सूक्ष्मविदो वयम्

vimohayasi māmīśa marttyo'hamiti kiṃ vadan |
jānīmastvāṃ bhagavato na tu sūkṣmavido vayam

योऽसि सोऽसि जगत्त्रण प्रवृत्तौ नाथ संस्थितः ।
जगतः शल्यनिष्कर्षं करोष्यसुरसूदन

yo'si so'si jagattraṇa pravṛttau nātha saṃsthitaḥ |
jagataḥ śalyaniṣkarṣaṃ karoṣyasurasūdana

नीयतां पारिजातोऽयं कृष्ण द्रारवतीं पुरीम् ।
मर्त्त्यलोके त्वया त्यक्ते नायं संस्थास्यते भुवि

nīyatāṃ pārijāto'yaṃ kṛṣṇa drāravatīṃ purīm |
marttyaloke tvayā tyakte nāyaṃ saṃsthāsyate bhuvi

तथेत्युक्त्वा च देवेन्द्रमाजगाम भुवं हरिः ।
प्रसक्तैः सिद्ध-गन्धर्व्वैः स्तूयमानस्तथषिंभिः

tathetyuktvā ca devendramājagāma bhuvaṃ hariḥ |
prasaktaiḥ siddha-gandharvvaiḥ stūyamānastathaṣiṃbhiḥ

ततः शङ्खमुपाध्माय द्रारकोपरि संस्थितः ।
हर्षमुत्पादयामास द्रारकावासिनां द्रिज

tataḥ śaṅkhamupādhmāya drārakopari saṃsthitaḥ |
harṣamutpādayāmāsa drārakāvāsināṃ drija

अवतीर्य्यथ गरुड़ात् सत्यभामासहायवान् ।
निष्कुटे स्थापयामास पारिजातं महातरुम

avatīryyatha garur̤āt satyabhāmāsahāyavān |
niṣkuṭe sthāpayāmāsa pārijātaṃ mahātaruma

यमभ्येत्य जनः सर्व्वो जातिं स्मरति पौर्व्विकीम् ।
वास्यते सादराः सर्व्वे देहबन्धानमानुषान् ।
ददृशुः पादपे तस्मिन् कुर्व्वन्तो सुखदर्शनम्

yamabhyetya janaḥ sarvvo jātiṃ smarati paurvvikīm |
vāsyate sādarāḥ sarvve dehabandhānamānuṣān |
dadṛśuḥ pādape tasmin kurvvanto sukhadarśanam

ततस्ते सादराः सर्व्वे देहबन्धानमानुषान् ।
ददृशुः पादपे तस्मिन् कुर्व्वन्तो मुखदर्शनम्

tataste sādarāḥ sarvve dehabandhānamānuṣān |
dadṛśuḥ pādape tasmin kurvvanto mukhadarśanam

किङ्करैः समुपानीतं हस्त्यश्वादि ततो धनम ।
स्त्रियश्व कृष्णो जग्राह नरकस्य परिग्रहान्

kiṅkaraiḥ samupānītaṃ hastyaśvādi tato dhanama |
striyaśva kṛṣṇo jagrāha narakasya parigrahān

ततः काले शुभे प्राप्त उपयेमे जनार्द्दनः ।
ताः कन्या नरकेणासन् सर्व्वतो याः समाह्टताः

tataḥ kāle śubhe prāpta upayeme janārddanaḥ |
tāḥ kanyā narakeṇāsan sarvvato yāḥ samāhṭatāḥ

एकस्मिन्नेव गोविन्दः काले तासां महामते जग्राह विधिवत् पाणीन् पृथगूगेहेषु धर्म्मतः

ekasminneva govindaḥ kāle tāsāṃ mahāmate jagrāha vidhivat pāṇīn pṛthagūgeheṣu dharmmataḥ

षोड़शस्त्रीसहस्त्राणि शतमेकं तथाधिकम् ।
तावन्ति चक्र रूपाणि भगवान् मधुसूदनः

ṣor̤aśastrīsahastrāṇi śatamekaṃ tathādhikam |
tāvanti cakra rūpāṇi bhagavān madhusūdanaḥ

एकैकश्येन ताः कन्या मेनिरे मधुसूदनम् ।
ममैव पाणिग्रहणं भगवान् कृतवानिति

ekaikaśyena tāḥ kanyā menire madhusūdanam |
mamaiva pāṇigrahaṇaṃ bhagavān kṛtavāniti

निशासु च जगतस्त्रष्टा तासां गुहेषु केशवः ।
उवास विप्र सर्व्वासां विश्वरूपधरो हरिः

niśāsu ca jagatastraṣṭā tāsāṃ guheṣu keśavaḥ |
uvāsa vipra sarvvāsāṃ viśvarūpadharo hariḥ