अध्याय 15: नारद का समाचार और कंस का षड्यन्त्र

ककुद्मति हतेऽरिष्टे धेनुके विनिपातिते ।
प्रलंबे निधनं निधनं नीते धृते गोवर्द्धनाचले

kakudmati hate'riṣṭe dhenuke vinipātite |
pralaṃbe nidhanaṃ nidhanaṃ nīte dhṛte govarddhanācale

दमिते कालिये नागे भग्ने तुंगद्रु मद्वये ।
हतायां पूतनायां च शकटे परिवर्त्तिते

damite kāliye nāge bhagne tuṃgadru madvaye |
hatāyāṃ pūtanāyāṃ ca śakaṭe parivarttite

कंसाय नारदः प्राह यथावृत्तमनुक्रमात् ।
यशोदादेवकीगर्भपरिवृत्ताद्यश्षोतः

kaṃsāya nāradaḥ prāha yathāvṛttamanukramāt |
yaśodādevakīgarbhaparivṛttādyaśṣotaḥ

श्रुत्वा तत्सकलं कंसो नारदाद्देवदर्शनात् ।
वसुदेवं प्रति तदा कोपं चक्रे सुदुर्मतिः

śrutvā tatsakalaṃ kaṃso nāradāddevadarśanāt |
vasudevaṃ prati tadā kopaṃ cakre sudurmatiḥ

सोतिकोपादुपालभ्य सर्वयादवसंसदि ।
जगर्ह यादवांश्चैव कार्यं चैतदचिंतयत्

sotikopādupālabhya sarvayādavasaṃsadi |
jagarha yādavāṃścaiva kāryaṃ caitadaciṃtayat

यावन्न बलमारूढौ रामकृष्णौ सुबालकौ ।
तावदेव मया वध्यावसाध्यौ रूढयौवनौ

yāvanna balamārūḍhau rāmakṛṣṇau subālakau |
tāvadeva mayā vadhyāvasādhyau rūḍhayauvanau

चाणूरोत्र महावीर्यो मुष्टिकश्च महाबलः ।
एताभ्यां मल्लयुद्धेन मारयिष्याम दुर्मती

cāṇūrotra mahāvīryo muṣṭikaśca mahābalaḥ |
etābhyāṃ mallayuddhena mārayiṣyāma durmatī

धनुर्महमहायोगव्याजेनानीय तौ व्रजात् ।
तथा तथा यतिष्यामि यास्येते संक्षयं यथा

dhanurmahamahāyogavyājenānīya tau vrajāt |
tathā tathā yatiṣyāmi yāsyete saṃkṣayaṃ yathā

श्वफल्कतनयं शूरमक्रूरं यदुपुंगवम् ।
तयोरानयनार्थाय प्रेषयिष्यामि गोकुलम्

śvaphalkatanayaṃ śūramakrūraṃ yadupuṃgavam |
tayorānayanārthāya preṣayiṣyāmi gokulam

वृंदावनचरं घोरमादेक्ष्यामि च केशिनम् ।
तत्रैवासावतिबलस्तावुभौ घातयिष्यति

vṛṃdāvanacaraṃ ghoramādekṣyāmi ca keśinam |
tatraivāsāvatibalastāvubhau ghātayiṣyati

गजः कुवलायापीडो मत्सकाशमिहागतौ ।
घातयिष्यति वा गोपौ वसुदेवसुतावुभौ

gajaḥ kuvalāyāpīḍo matsakāśamihāgatau |
ghātayiṣyati vā gopau vasudevasutāvubhau

इत्यालोच्य स दुष्टात्मा कंसो रामजनार्दनौ ।
हंतुं कृतमर्तिवीरावक्रूरं वाक्यमब्रवीत्

ityālocya sa duṣṭātmā kaṃso rāmajanārdanau |
haṃtuṃ kṛtamartivīrāvakrūraṃ vākyamabravīt

भो भो दानपते वाक्यं क्रियतां प्रीतये मम ।
इतः स्यंदनमारुह्य गम्यतां नंदगोकुलम्

bho bho dānapate vākyaṃ kriyatāṃ prītaye mama |
itaḥ syaṃdanamāruhya gamyatāṃ naṃdagokulam

वसुदेव सुतौ तत्र विषणोरंशसमुद्भवौ ।
नाशाय किल संभूतौ मम दुष्टौ प्रवर्द्धतः

vasudeva sutau tatra viṣaṇoraṃśasamudbhavau |
nāśāya kila saṃbhūtau mama duṣṭau pravarddhataḥ

धनुर्महो ममाप्यत्र चतुर्दश्यां भविष्यति ।
आनेयौ भवता गत्वा मल्लयुद्धाय तत्र तौ

dhanurmaho mamāpyatra caturdaśyāṃ bhaviṣyati |
āneyau bhavatā gatvā mallayuddhāya tatra tau

चाणूरमुष्टिकौ मल्लौ नियुद्धकुशलौ मम ।
ताभ्यां सहानयोर्युद्धं सर्वलोकोऽत्र पश्यतु

cāṇūramuṣṭikau mallau niyuddhakuśalau mama |
tābhyāṃ sahānayoryuddhaṃ sarvaloko'tra paśyatu

गजः कुवलयापीडो महामात्रप्रचोदितः ।
स वा हनिष्यते पापौ वसुदेवात्मजौ शिशू

gajaḥ kuvalayāpīḍo mahāmātrapracoditaḥ |
sa vā haniṣyate pāpau vasudevātmajau śiśū

तौ हत्वा वसुदेवं च नंदगोपं च दुर्मतिम् ।
हनिष्ये पितरं चैनमुग्रसेनं सुदुर्मतिम्

tau hatvā vasudevaṃ ca naṃdagopaṃ ca durmatim |
haniṣye pitaraṃ cainamugrasenaṃ sudurmatim

ततस्समस्तगोपानां गोधनान्यखिलान्यहम् ।
वित्तं चापहरिष्यामि दुष्टानां मद्वधैषिणाम्

tatassamastagopānāṃ godhanānyakhilānyaham |
vittaṃ cāpahariṣyāmi duṣṭānāṃ madvadhaiṣiṇām

त्वामृते यादवाश्चैते द्विषो दानपते मम ।
एतेषां च वधायाहं यतिष्येऽनुक्रमात्ततः

tvāmṛte yādavāścaite dviṣo dānapate mama |
eteṣāṃ ca vadhāyāhaṃ yatiṣye'nukramāttataḥ

तदा निष्कंटकं सर्वं राज्यमेतदयादवम् ।
प्रसाधिष्ये त्वया तस्मान्मत्प्रीत्यै वीर गम्यताम्

tadā niṣkaṃṭakaṃ sarvaṃ rājyametadayādavam |
prasādhiṣye tvayā tasmānmatprītyai vīra gamyatām

यथा च माहिषं सर्पिर्दधिचाप्युपहार्य वै ।
गोपास्समानयंत्वाशु तथा वाच्यास्त्वया च ते

yathā ca māhiṣaṃ sarpirdadhicāpyupahārya vai |
gopāssamānayaṃtvāśu tathā vācyāstvayā ca te

इत्याज्ञप्तस्तदाऽक्रूरो महाभागवतो द्विज ।
प्रीतिमानभवत्कृष्णं श्वो द्रक्ष्यामीति सत्वरः

ityājñaptastadā'krūro mahābhāgavato dvija |
prītimānabhavatkṛṣṇaṃ śvo drakṣyāmīti satvaraḥ

तथेत्युक्त्वा च राजानं रथमारुह्य शोभनम् ।
निश्चक्राम ततः पुर्य्या मथुराया मधुप्रियः

tathetyuktvā ca rājānaṃ rathamāruhya śobhanam |
niścakrāma tataḥ puryyā mathurāyā madhupriyaḥ