सूक्त 23: अनेक देव और औषधिमय जल

ती॒व्राः सोमा॑स॒ आ ग॑ह्या॒शीर्व॑न्तः सु॒ता इ॒मे ।
वायो॒ तान्प्रस्थि॑तान्पिब

tīvrāḥ somāsa ā gahyāśīrvantaḥ sutā ime |
vāyo tānprasthitānpiba

उ॒भा दे॒वा दि॑वि॒स्पृशे॑न्द्रवा॒यू ह॑वामहे ।
अ॒स्य सोम॑स्य पी॒तये॑

ubhā devā divispṛśendravāyū havāmahe |
asya somasya pītaye

इ॒न्द्र॒वा॒यू म॑नो॒जुवा॒ विप्रा॑ हवन्त ऊ॒तये॑ ।
स॒ह॒स्रा॒क्षा धि॒यस्पती॑

indravāyū manojuvā viprā havanta ūtaye |
sahasrākṣā dhiyaspatī

मि॒त्रं व॒यं ह॑वामहे॒ वरु॑णं॒ सोम॑पीतये ।
ज॒ज्ञा॒ना पू॒तद॑क्षसा

mitraṃ vayaṃ havāmahe varuṇaṃ somapītaye |
jajñānā pūtadakṣasā

ऋ॒तेन॒ यावृ॑ता॒वृधा॑वृ॒तस्य॒ ज्योति॑ष॒स्पती॑ ।
ता मि॒त्रावरु॑णा हुवे

ṛtena yāvṛtāvṛdhāvṛtasya jyotiṣaspatī |
tā mitrāvaruṇā huve

वरु॑णः प्रावि॒ता भु॑वन्मि॒त्रो विश्वा॑भिरू॒तिभि॑ः ।
कर॑तां नः सु॒राध॑सः

varuṇaḥ prāvitā bhuvanmitro viśvābhirūtibhiḥ |
karatāṃ naḥ surādhasaḥ

म॒रुत्व॑न्तं हवामह॒ इन्द्र॒मा सोम॑पीतये ।
स॒जूर्ग॒णेन॑ तृम्पतु

marutvantaṃ havāmaha indramā somapītaye |
sajūrgaṇena tṛmpatu

इन्द्र॑ज्येष्ठा॒ मरु॑द्गणा॒ देवा॑स॒ः पूष॑रातयः ।
विश्वे॒ मम॑ श्रुता॒ हव॑म्

indrajyeṣṭhā marudgaṇā devāsaḥ pūṣarātayaḥ |
viśve mama śrutā havam

ह॒त वृ॒त्रं सु॑दानव॒ इन्द्रे॑ण॒ सह॑सा यु॒जा ।
मा नो॑ दु॒ःशंस॑ ईशत

hata vṛtraṃ sudānava indreṇa sahasā yujā |
mā no duḥśaṃsa īśata

विश्वा॑न्दे॒वान्ह॑वामहे म॒रुत॒ः सोम॑पीतये ।
उ॒ग्रा हि पृश्नि॑मातरः

viśvāndevānhavāmahe marutaḥ somapītaye |
ugrā hi pṛśnimātaraḥ

जय॑तामिव तन्य॒तुर्म॒रुता॑मेति धृष्णु॒या ।
यच्छुभं॑ या॒थना॑ नरः

jayatāmiva tanyaturmarutāmeti dhṛṣṇuyā |
yacchubhaṃ yāthanā naraḥ

ह॒स्का॒राद्वि॒द्युत॒स्पर्यतो॑ जा॒ता अ॑वन्तु नः ।
म॒रुतो॑ मृळयन्तु नः

haskārādvidyutasparyato jātā avantu naḥ |
maruto mṛḻayantu naḥ

आ पू॑षञ्चि॒त्रब॑र्हिष॒माघृ॑णे ध॒रुणं॑ दि॒वः ।
आजा॑ न॒ष्टं यथा॑ प॒शुम्

ā pūṣañcitrabarhiṣamāghṛṇe dharuṇaṃ divaḥ |
ājā naṣṭaṃ yathā paśum

पू॒षा राजा॑न॒माघृ॑णि॒रप॑गूळ्हं॒ गुहा॑ हि॒तम् ।
अवि॑न्दच्चि॒त्रब॑र्हिषम्

pūṣā rājānamāghṛṇirapagūḻhaṃ guhā hitam |
avindaccitrabarhiṣam

उ॒तो स मह्य॒मिन्दु॑भि॒ः षड्यु॒क्ताँ अ॑नु॒सेषि॑धत् ।
गोभि॒र्यवं॒ न च॑र्कृषत्

uto sa mahyamindubhiḥ ṣaḍyuktām̐ anuseṣidhat |
gobhiryavaṃ na carkṛṣat

अ॒म्बयो॑ य॒न्त्यध्व॑भिर्जा॒मयो॑ अध्वरीय॒ताम् ।
पृ॒ञ्च॒तीर्मधु॑ना॒ पय॑ः

ambayo yantyadhvabhirjāmayo adhvarīyatām |
pṛñcatīrmadhunā payaḥ

अ॒मूर्या उप॒ सूर्ये॒ याभि॑र्वा॒ सूर्य॑ः स॒ह ।
ता नो॑ हिन्वन्त्वध्व॒रम्

amūryā upa sūrye yābhirvā sūryaḥ saha |
tā no hinvantvadhvaram

अ॒पो दे॒वीरुप॑ ह्वये॒ यत्र॒ गाव॒ः पिब॑न्ति नः ।
सिन्धु॑भ्य॒ः कर्त्वं॑ ह॒विः

apo devīrupa hvaye yatra gāvaḥ pibanti naḥ |
sindhubhyaḥ kartvaṃ haviḥ

अ॒प्स्व१॒॑न्तर॒मृत॑म॒प्सु भे॑ष॒जम॒पामु॒त प्रश॑स्तये ।
देवा॒ भव॑त वा॒जिन॑ः

apsvantaramṛtamapsu bheṣajamapāmuta praśastaye |
devā bhavata vājinaḥ

अ॒प्सु मे॒ सोमो॑ अब्रवीद॒न्तर्विश्वा॑नि भेष॒जा ।
अ॒ग्निं च॑ वि॒श्वश॑म्भुव॒माप॑श्च वि॒श्वभे॑षजीः

apsu me somo abravīdantarviśvāni bheṣajā |
agniṃ ca viśvaśambhuvamāpaśca viśvabheṣajīḥ

आप॑ः पृणी॒त भे॑ष॒जं वरू॑थं त॒न्वे॒३॒॑ मम॑ ।
ज्योक्च॒ सूर्यं॑ दृ॒शे

āpaḥ pṛṇīta bheṣajaṃ varūthaṃ tanve mama |
jyokca sūryaṃ dṛśe

इ॒दमा॑प॒ः प्र व॑हत॒ यत्किं च॑ दुरि॒तं मयि॑ ।
यद्वा॒हम॑भिदु॒द्रोह॒ यद्वा॑ शे॒प उ॒तानृ॑तम्

idamāpaḥ pra vahata yatkiṃ ca duritaṃ mayi |
yadvāhamabhidudroha yadvā śepa utānṛtam

आपो॑ अ॒द्यान्व॑चारिषं॒ रसे॑न॒ सम॑गस्महि ।
पय॑स्वानग्न॒ आ ग॑हि॒ तं मा॒ सं सृ॑ज॒ वर्च॑सा

āpo adyānvacāriṣaṃ rasena samagasmahi |
payasvānagna ā gahi taṃ mā saṃ sṛja varcasā

सं मा॑ग्ने॒ वर्च॑सा सृज॒ सं प्र॒जया॒ समायु॑षा ।
वि॒द्युर्मे॑ अस्य दे॒वा इन्द्रो॑ विद्यात्स॒ह ऋषि॑भिः

saṃ māgne varcasā sṛja saṃ prajayā samāyuṣā |
vidyurme asya devā indro vidyātsaha ṛṣibhiḥ