अध्याय 29: सीता के लिए जटायु का रावण से युद्ध

हा जग एक-बीर रघुराया । केहिं अपराध बिसारेहु दाया ॥
आरति-हरन सरन-सुख-दायक । हा रघुकुल-सरोज-दिननायक ॥

hā jaga eka-bīra raghurāyā | kehiṃ aparādha bisārehu dāyā ||
ārati-harana sarana-sukha-dāyaka | hā raghukula-saroja-dinanāyaka ||

हा लछिमन तुम्हार नहिँ दोसा । सो फल पायउँ कीन्हेउँ रोसा ॥
बिबिध बिलाप करति बैदेही । भूरि कृपा प्रभु दूरि सनेही ॥

hā lachimana tumhāra nahim̐ dosā | so phala pāyaum̐ kīnheum̐ rosā ||
bibidha bilāpa karati baidehī | bhūri kṛpā prabhu dūri sanehī ||

बिपति मोरि को प्रभुहि सुनावा । पुरोडास चह रासभ खावा ॥
सीता के बिलाप सुनि भारी । भए चराचर जीव दुखारी ॥

bipati mori ko prabhuhi sunāvā | puroḍāsa caha rāsabha khāvā ||
sītā ke bilāpa suni bhārī | bhae carācara jīva dukhārī ||

गीधराज सुनि आरत बानी । रघुकुल-तिलक-नारि पहिचानी ॥
अधम निसाचर लीन्हे जाई । जिमि मलेछ-बस कपिला-गाई ॥

gīdharāja suni ārata bānī | raghukula-tilaka-nāri pahicānī ||
adhama nisācara līnhe jāī | jimi malecha-basa kapilā-gāī ||

सीते पुत्रि करसि जनि त्रासा । करिहउँ जातुधान कर नासा ॥
धावा क्रोधवन्त खग कैसें । छूटइ पबि परबत कह जैसे ॥

sīte putri karasi jani trāsā | karihaum̐ jātudhāna kara nāsā ||
dhāvā krodhavanta khaga kaiseṃ | chūṭai pabi parabata kaha jaise ||

रे रे दुष्ट ठाढ़ किन होही । निर्भय चलेसि न जानेहि मोही ॥
आवत देखि कृतान्त समाना । फिरि दसकन्धर कर अनुमाना ॥

re re duṣṭa ṭhār̤ha kina hohī | nirbhaya calesi na jānehi mohī ||
āvata dekhi kṛtānta samānā | phiri dasakandhara kara anumānā ||

की मैनाक कि खगपति होई । मम बल जान सहित पति सोई ॥
जाना जरठ जटायू एहा । मम कर तीरथ छाँड़िहि देहा ॥

kī maināka ki khagapati hoī | mama bala jāna sahita pati soī ||
jānā jaraṭha jaṭāyū ehā | mama kara tīratha chām̐r̤ihi dehā ||

सुनत गीध क्रोधातुर धावा । कह सुनु रावन मोर सिखावा ॥
तजि जानकिहि कुसल गृह जाहू । नाहिँ त अस होइ हि बहुबाहू ॥

sunata gīdha krodhātura dhāvā | kaha sunu rāvana mora sikhāvā ||
taji jānakihi kusala gṛha jāhū | nāhim̐ ta asa hoi hi bahubāhū ||

राम-रोष-पावक अति-घोरा । होइहि सकल-सलभ कुल तोरा ॥
उतर न देत दसानन जोधा । तबहिं गीध धावा करि क्रोधा ॥

rāma-roṣa-pāvaka ati-ghorā | hoihi sakala-salabha kula torā ||
utara na deta dasānana jodhā | tabahiṃ gīdha dhāvā kari krodhā ||

धरि कच बिरथ कीन्ह महि गिरा । सीतहि राखि गीध पुनि फिरा ॥
चौचन्ह मारि बिदारेसि देही । दंड एक भइ मुरछा तेही ॥

dhari kaca biratha kīnha mahi girā | sītahi rākhi gīdha puni phirā ||
caucanha māri bidāresi dehī | daṃḍa eka bhai murachā tehī ||

तब सक्रोध निसिचर खिसिआना । काढ़ेसि परम कराल कृपाना ॥
काटेसि पंख परा खग धरनी । सुमिरि राम करि-अदभुत-करनी ॥

taba sakrodha nisicara khisiānā | kār̤hesi parama karāla kṛpānā ||
kāṭesi paṃkha parā khaga dharanī | sumiri rāma kari-adabhuta-karanī ||

सीतहि जान चढाइ बहोरी । चला उताइल त्रास न थोरी ॥
करति बिलाप जाति नभ सीता । ब्याध बिबस जनु मृगी सभीता ॥

sītahi jāna caḍhāi bahorī | calā utāila trāsa na thorī ||
karati bilāpa jāti nabha sītā | byādha bibasa janu mṛgī sabhītā ||

गिरि पर बैठे कपिन्ह निहारी । कहि हरि नाम दीन्ह पट डारी ॥
एहि बिधि सीतहि सो लेइ गयऊ । बन असोक महँ राखत भयऊ ॥

giri para baiṭhe kapinha nihārī | kahi hari nāma dīnha paṭa ḍārī ||
ehi bidhi sītahi so lei gayaū | bana asoka maham̐ rākhata bhayaū ||