अध्याय 85: श्रीकृष्ण के लिए मार्ग में सभाभवन

तदा दूतैः समाज्ञाय आयान्तं मधुसूदनम् ।
धृतराष्ट्रोऽब्रवीद्भीष्ममर्चयित्वा महाभुजम्

tadā dūtaiḥ samājñāya āyāntaṃ madhusūdanam |
dhṛtarāṣṭro'bravīdbhīṣmamarcayitvā mahābhujam

द्रोणं च सञ्जयं चैव विदुरं च महामतिम् ।
दुर्योदनं सहामात्यं हृष्टरोमाऽब्रवीदिदम्

droṇaṃ ca sañjayaṃ caiva viduraṃ ca mahāmatim |
duryodanaṃ sahāmātyaṃ hṛṣṭaromā'bravīdidam

अद्भुतं महादाश्चर्यं श्रूयते कुरुनन्दन ।
स्त्रियो बालाश्च वृद्धाश्च कथयन्ति गृहेगृहे

adbhutaṃ mahādāścaryaṃ śrūyate kurunandana |
striyo bālāśca vṛddhāśca kathayanti gṛhegṛhe

सत्कृत्याचक्षते चान्ये तथैवान्ये समागताः ।
पृथग्वादाश्च वर्तन्ते चत्वरेषु सभासु च

satkṛtyācakṣate cānye tathaivānye samāgatāḥ |
pṛthagvādāśca vartante catvareṣu sabhāsu ca

उपायास्यति दाशार्हः पाण्डवार्थे पराक्रमी ।
स नो मान्यश्च पूज्यश्च सर्वथा मधुसूदनः

upāyāsyati dāśārhaḥ pāṇḍavārthe parākramī |
sa no mānyaśca pūjyaśca sarvathā madhusūdanaḥ

तस्मिन्हि यात्रा लोकस्य भूतानामीश्वरोऽहि सः ।
तस्मिन्धृतिश्च वीर्यं च प्रज्ञा चौजश्च माधवे

tasminhi yātrā lokasya bhūtānāmīśvaro'hi saḥ |
tasmindhṛtiśca vīryaṃ ca prajñā caujaśca mādhave

स मान्यतां नरश्रेष्ठः स हि धर्मः सनातनः ।
पूजितो हि सुखाय स्यादसुखः स्यादपूजितः

sa mānyatāṃ naraśreṣṭhaḥ sa hi dharmaḥ sanātanaḥ |
pūjito hi sukhāya syādasukhaḥ syādapūjitaḥ

स चेत्तुप्यति दाशार्ह उपचरैररिन्दमः ।
कृष्णात्सर्वानभिप्रायान्प्राप्स्यामः सर्वराजसु

sa cettupyati dāśārha upacarairarindamaḥ |
kṛṣṇātsarvānabhiprāyānprāpsyāmaḥ sarvarājasu

तस्य पूजार्थमद्यैव संविधस्त्व परन्तप ।
सभाः पथि विधीयन्तां सर्वकामसमन्विताः

tasya pūjārthamadyaiva saṃvidhastva parantapa |
sabhāḥ pathi vidhīyantāṃ sarvakāmasamanvitāḥ

यथा प्रीतिर्महाबाहो त्वयि जायेत तस्य वै ।
तथा कुरुष्व गान्धारे कथं वा भीष्म मन्यसे

yathā prītirmahābāho tvayi jāyeta tasya vai |
tathā kuruṣva gāndhāre kathaṃ vā bhīṣma manyase

ततो भीष्मादयः सर्वे धृतराष्ट्रं जनाधिपम् ।
ऊचुःक परममित्येवं पूजयन्तोऽस्य तद्वचः

tato bhīṣmādayaḥ sarve dhṛtarāṣṭraṃ janādhipam |
ūcuḥka paramamityevaṃ pūjayanto'sya tadvacaḥ

तेषामनुमतं ज्ञात्वा राजा दुर्योधनस्तदा ।
सभावास्तूनि रम्याणि प्रदेष्टुमुपचक्रमे

teṣāmanumataṃ jñātvā rājā duryodhanastadā |
sabhāvāstūni ramyāṇi pradeṣṭumupacakrame

ततो देशेषु देशेषु रमणीयेषु भागशः ।
सर्वरत्नसमाकीर्णाः सभाश्चक्रुरनेकशः

tato deśeṣu deśeṣu ramaṇīyeṣu bhāgaśaḥ |
sarvaratnasamākīrṇāḥ sabhāścakruranekaśaḥ

आसनानि विचित्राणि युतानि विविधैर्गुणैः ।
स्त्रियो गन्धानलङ्कानारान्सूक्ष्माणि वसनानि च

āsanāni vicitrāṇi yutāni vividhairguṇaiḥ |
striyo gandhānalaṅkānārānsūkṣmāṇi vasanāni ca

गुणवन्त्यन्नपानानि भोज्यानि विविधानि च ।
माल्यानि च सुगन्धीनि तानि राजा ददौ ततः

guṇavantyannapānāni bhojyāni vividhāni ca |
mālyāni ca sugandhīni tāni rājā dadau tataḥ

विशेवतश्च वासार्थं सभां ग्रामे वृकस्थले ।
विदधे कौरवो राजा बहुरत्नां मनोरमाम्

viśevataśca vāsārthaṃ sabhāṃ grāme vṛkasthale |
vidadhe kauravo rājā bahuratnāṃ manoramām

एतद्विधाय वै सर्वं देवार्हमतिमानुषम् ।
आचख्यौ धृतराष्ट्राय राजा दुर्योधनस्तदा

etadvidhāya vai sarvaṃ devārhamatimānuṣam |
ācakhyau dhṛtarāṣṭrāya rājā duryodhanastadā

ताः सभाः केशवः सर्वा रत्नानि विविधानि च ।
असमीक्ष्यैव दाशार्ह उपायात्कुरुसद्म तत्

tāḥ sabhāḥ keśavaḥ sarvā ratnāni vividhāni ca |
asamīkṣyaiva dāśārha upāyātkurusadma tat