अध्याय 32: अर्जुन को दिखाने वाले को कर्ण पुरस्कार देता है

प्रयत्नेन तदा कर्णो हर्षयन्वाहिनीं तव ।
एकैकं समरे दृष्ट्वा पाण्डवं पर्यपृच्छत

prayatnena tadā karṇo harṣayanvāhinīṃ tava |
ekaikaṃ samare dṛṣṭvā pāṇḍavaṃ paryapṛcchata

यो ममाद्य महात्मानं दर्शयेच्छ्वेतवाहनम् ।
तस्मै दद्यामभिप्रेतं धनं यन्मनसेच्छति

yo mamādya mahātmānaṃ darśayecchvetavāhanam |
tasmai dadyāmabhipretaṃ dhanaṃ yanmanasecchati

न चेत्तदभिमन्येत तस्मै दद्यामहं पुनः ।
शकटं रत्नसम्पूर्णं यो मे ब्रूयाद्वनञ्जयम्

na cettadabhimanyeta tasmai dadyāmahaṃ punaḥ |
śakaṭaṃ ratnasampūrṇaṃ yo me brūyādvanañjayam

न चेत्तदभिमन्येत पुरुषोऽर्जुनदर्शिवान् ।
शतं दद्यां गवां तस्मै नैत्यकं कांस्यदोहनम्

na cettadabhimanyeta puruṣo'rjunadarśivān |
śataṃ dadyāṃ gavāṃ tasmai naityakaṃ kāṃsyadohanam

शतं ग्रामवरांश्चैव दद्यामर्जुनदर्शिने ।
तथा तस्मै पुनर्दद्यां श्वेतमश्वतरीरथम् ।
युक्तमञ्जनकेशीभिर्यो मे ब्रूयाद्वनञ्जयम्

śataṃ grāmavarāṃścaiva dadyāmarjunadarśine |
tathā tasmai punardadyāṃ śvetamaśvatarīratham |
yuktamañjanakeśībhiryo me brūyādvanañjayam

न चेत्तदभिमन्येत पुरुषोऽर्जुनदर्शिवान् ।
अन्यं वाऽस्मै पुनर्दद्यां सौवर्णं हस्तिषङ्गवम्

na cettadabhimanyeta puruṣo'rjunadarśivān |
anyaṃ vā'smai punardadyāṃ sauvarṇaṃ hastiṣaṅgavam

तथाप्यस्मै पुनर्दद्यां स्त्रीणां शतमलङ्कृतम् ।
श्यामानां निष्ककण्ठीनां गीतवाद्यविपश्चिताम्

tathāpyasmai punardadyāṃ strīṇāṃ śatamalaṅkṛtam |
śyāmānāṃ niṣkakaṇṭhīnāṃ gītavādyavipaścitām

न चेत्तदभिमन्येत पुरुषोऽर्जुनदर्शिवान् ।
तस्मै दद्यां शतं नागाञ्शतं ग्रामाञ्शतं रथान्

na cettadabhimanyeta puruṣo'rjunadarśivān |
tasmai dadyāṃ śataṃ nāgāñśataṃ grāmāñśataṃ rathān

सुवर्णस्य च मुख्यस्य हयाग्र्याणां शतं शतान् ।
ऋद्व्या गुणैः सुदान्तांश्च धुर्यवाहान्सुशिक्षितान्

suvarṇasya ca mukhyasya hayāgryāṇāṃ śataṃ śatān |
ṛdvyā guṇaiḥ sudāntāṃśca dhuryavāhānsuśikṣitān

तथा सुवर्णशृङ्गीणां गोधेनूनां चतुःशतम् ।
दद्यां तस्मै सवत्सानां यो मे ब्रूयाद्वनञ्जयम्

tathā suvarṇaśṛṅgīṇāṃ godhenūnāṃ catuḥśatam |
dadyāṃ tasmai savatsānāṃ yo me brūyādvanañjayam

न चेत्तदभिमन्येत पुरुषोऽर्जुनदर्शिवान् ।
अन्यदस्मै वरं दद्यां श्वेतान्पञ्चशतान्हयान्

na cettadabhimanyeta puruṣo'rjunadarśivān |
anyadasmai varaṃ dadyāṃ śvetānpañcaśatānhayān

हेमभाण्डपरिच्छन्नान्सुमृष्टमणिभूषणान् ।
सुदान्तानपि चैवाहं दद्यामष्टादशापरान्

hemabhāṇḍaparicchannānsumṛṣṭamaṇibhūṣaṇān |
sudāntānapi caivāhaṃ dadyāmaṣṭādaśāparān

रथं च शुभ्रं सौवर्णं दद्यां तस्मै स्वलङ्कृतम् ।
युक्तं परमकाम्भोजैर्यो मे ब्रूयाद्वनञ्जयम्

rathaṃ ca śubhraṃ sauvarṇaṃ dadyāṃ tasmai svalaṅkṛtam |
yuktaṃ paramakāmbhojairyo me brūyādvanañjayam

न चेत्तदभिमन्येत पुरुषोऽर्जुनदर्शिवान् ।
अन्यदस्मै वरं दद्यां कुञ्जराणां शतानि षट्

na cettadabhimanyeta puruṣo'rjunadarśivān |
anyadasmai varaṃ dadyāṃ kuñjarāṇāṃ śatāni ṣaṭ

काञ्चनैर्विविधैर्भाण्डैराच्छन्नान्हेममालिनः ।
उत्पन्नानपरान्तेषु विनीतान्हस्तिशिक्षकैः

kāñcanairvividhairbhāṇḍairācchannānhemamālinaḥ |
utpannānaparānteṣu vinītānhastiśikṣakaiḥ

न चेत्तदभिमन्येत पुरुषोऽर्जुनदर्शिवान् ।
अन्यदस्मै वरं दद्यां वैश्यग्रामांश्चतुर्दश

na cettadabhimanyeta puruṣo'rjunadarśivān |
anyadasmai varaṃ dadyāṃ vaiśyagrāmāṃścaturdaśa

सुस्फीतान्धनसंयुक्तान्प्रत्यासन्नवनोदकान् ।
अकुतोभयान्सुसम्पन्नान्राजभोज्यांश्चतुर्दश

susphītāndhanasaṃyuktānpratyāsannavanodakān |
akutobhayānsusampannānrājabhojyāṃścaturdaśa

दासीनां निष्ककण्ठीनां मागधीनां शतं तथा ।
प्रत्यग्रवयसां दद्यां यो मे ब्रूयाद्धनञ्जयम्

dāsīnāṃ niṣkakaṇṭhīnāṃ māgadhīnāṃ śataṃ tathā |
pratyagravayasāṃ dadyāṃ yo me brūyāddhanañjayam

न चेत्तदभिमन्येत पुरुषोऽर्जुनदर्शिवान् ।
अन्यं तस्मै वरं दद्यां यमसौ कामयेत्स्वयम्

na cettadabhimanyeta puruṣo'rjunadarśivān |
anyaṃ tasmai varaṃ dadyāṃ yamasau kāmayetsvayam

पुत्रदारान्विहायैव यदन्यद्वित्तमस्ति मे ।
तच्च तस्मै पुनर्दद्यां यद्यच्च मनसेच्छति

putradārānvihāyaiva yadanyadvittamasti me |
tacca tasmai punardadyāṃ yadyacca manasecchati

हत्वा च सहितौ कृष्णौ तयोर्वित्तानि सर्वशः ।
तस्मै दद्यामहं यो मे प्रब्रूयात्केशवार्जुनौ

hatvā ca sahitau kṛṣṇau tayorvittāni sarvaśaḥ |
tasmai dadyāmahaṃ yo me prabrūyātkeśavārjunau

एता वाचः सुबहुशः कर्ण उच्चारयन्युधि ।
दध्मौ सागरसम्भूतं सुस्वरं शङ्खमुत्तमम्

etā vācaḥ subahuśaḥ karṇa uccārayanyudhi |
dadhmau sāgarasambhūtaṃ susvaraṃ śaṅkhamuttamam

ता वाचः सूतपुत्रस्य तथा युक्ता निशम्य तु ।
दुर्योधनो महाराज संहृष्टः सानुजोऽभवत्

tā vācaḥ sūtaputrasya tathā yuktā niśamya tu |
duryodhano mahārāja saṃhṛṣṭaḥ sānujo'bhavat

ततो दुन्दुभिनिर्घोषो मृदङ्गानां च सर्वशा ।
सिंहनादः सवादित्रः कुञ्चराणां च निःस्वनः

tato dundubhinirghoṣo mṛdaṅgānāṃ ca sarvaśā |
siṃhanādaḥ savāditraḥ kuñcarāṇāṃ ca niḥsvanaḥ

प्रादुरासीत्तदा राजंस्त्वत्सैन्ये पुरुषर्षभ ।
योधानां सम्प्रहृष्टानां तथा समभवत्स्वनः

prādurāsīttadā rājaṃstvatsainye puruṣarṣabha |
yodhānāṃ samprahṛṣṭānāṃ tathā samabhavatsvanaḥ

तथा प्रहृष्टे सैन्ये तं प्लुवमानं महारथम् ।
विकत्थमानं च तदा राधेयमरिकर्शनम् ।
मद्रराजः प्रहस्येदं वचनं प्रत्यभाषत

tathā prahṛṣṭe sainye taṃ pluvamānaṃ mahāratham |
vikatthamānaṃ ca tadā rādheyamarikarśanam |
madrarājaḥ prahasyedaṃ vacanaṃ pratyabhāṣata