अध्याय 157: आकाशवाणी ने पाण्डवों को लौटाया

तस्मिन्निवसमानोऽथ धर्मराजो युधिष्ठिरः ।
आमन्त्र्य सहितान्भ्रातृनित्युवाच सहद्विजान्

tasminnivasamāno'tha dharmarājo yudhiṣṭhiraḥ |
āmantrya sahitānbhrātṛnityuvāca sahadvijān

दृष्टानि तीर्थान्यस्माभिः पुण्यानि च शिवानि च ।
मनसो ह्लादनीयानि वनानि च पृथक्पृथक्

dṛṣṭāni tīrthānyasmābhiḥ puṇyāni ca śivāni ca |
manaso hlādanīyāni vanāni ca pṛthakpṛthak

देवैः पूर्वं विचीर्णानि मुनिभिश्च महात्मभिः ।
यथाक्रममशेषेण द्विजैः संपूजितानि च

devaiḥ pūrvaṃ vicīrṇāni munibhiśca mahātmabhiḥ |
yathākramamaśeṣeṇa dvijaiḥ saṃpūjitāni ca

ऋषीणां पूर्वचरितं तपोधर्मविचेष्टितम् ।
राजर्षीणां च चरितं कथाश्च विविधाः शुभाः

ṛṣīṇāṃ pūrvacaritaṃ tapodharmaviceṣṭitam |
rājarṣīṇāṃ ca caritaṃ kathāśca vividhāḥ śubhāḥ

शृण्वानास्तत्रतत्र स्म आश्रमेषु शिवेषु च ।
अभिषेकं द्विजैः सार्धं कृतवन्तो विशेषतः

śṛṇvānāstatratatra sma āśrameṣu śiveṣu ca |
abhiṣekaṃ dvijaiḥ sārdhaṃ kṛtavanto viśeṣataḥ

अर्चिताः सततं देवाः पुष्पैरद्भिः सदा च वः ।
यथालब्धैर्मूलफलैः पितरश्चापि तर्पिताः

arcitāḥ satataṃ devāḥ puṣpairadbhiḥ sadā ca vaḥ |
yathālabdhairmūlaphalaiḥ pitaraścāpi tarpitāḥ

पर्वतेषु च रम्येषु सर्वेषु च सरस्सु च ।
उदधौ च महापुण्ये सूपस्पृष्टं महात्मभिः

parvateṣu ca ramyeṣu sarveṣu ca sarassu ca |
udadhau ca mahāpuṇye sūpaspṛṣṭaṃ mahātmabhiḥ

इला सरस्वती सिन्धुर्यमुना नर्मदा तथा ।
नानातीर्थेषु रम्येषु सूपस्पृष्टं सह द्विजैः

ilā sarasvatī sindhuryamunā narmadā tathā |
nānātīrtheṣu ramyeṣu sūpaspṛṣṭaṃ saha dvijaiḥ

गङ्गाद्वारमतिक्रम्य बहवः पर्वताः शुभाः ।
हिमवान्पर्वतश्चैव नानाद्विजगणायुतः

gaṅgādvāramatikramya bahavaḥ parvatāḥ śubhāḥ |
himavānparvataścaiva nānādvijagaṇāyutaḥ

विशाला बदरी दृष्टा नरनारायणाश्रमः ।
दिव्यपुष्करिणी दृष्टा सिद्धदेवर्षिपूजिता

viśālā badarī dṛṣṭā naranārāyaṇāśramaḥ |
divyapuṣkariṇī dṛṣṭā siddhadevarṣipūjitā

यथाक्रमविशेषेण सर्वाण्यायतनानि च ।
दर्शितानि द्विजेनद्रेण लोमशेन महात्मना

yathākramaviśeṣeṇa sarvāṇyāyatanāni ca |
darśitāni dvijenadreṇa lomaśena mahātmanā

इमं वैश्रवणावासं दुर्गमं गन्धमादनम् ।
कथं भीम गमिष्यामो मतिरत्र विधीयताम्

imaṃ vaiśravaṇāvāsaṃ durgamaṃ gandhamādanam |
kathaṃ bhīma gamiṣyāmo matiratra vidhīyatām

एवं ब्रुवति राजेन्द्रे वागुवाचाशरीरिणी ।
न शक्यो दुर्गमो गन्तुं पर्वतो गन्धमादनः

evaṃ bruvati rājendre vāguvācāśarīriṇī |
na śakyo durgamo gantuṃ parvato gandhamādanaḥ

अननैव पथा राजन्प्रतिगच्छ यथागतम् ।
नरनारायणस्थानं बदरीत्यभिविश्रुतम्

ananaiva pathā rājanpratigaccha yathāgatam |
naranārāyaṇasthānaṃ badarītyabhiviśrutam

तस्माद्यास्यसि कौन्तेय सिद्धचारणसेवितम् ।
बहुपुष्पफलं रम्यमाश्रमं वृषपर्वणः

tasmādyāsyasi kaunteya siddhacāraṇasevitam |
bahupuṣpaphalaṃ ramyamāśramaṃ vṛṣaparvaṇaḥ

अतिक्रम्य च तं पार्थ त्वार्ष्टिषेणाश्रमे वसेः ।
ततो द्रक्ष्यसि कौन्तेय निवेशं धनदस्य च

atikramya ca taṃ pārtha tvārṣṭiṣeṇāśrame vaseḥ |
tato drakṣyasi kaunteya niveśaṃ dhanadasya ca

एतस्मिन्नन्तरे वायुर्दिव्यगन्धवहः शुभः ।
भनःप्रह्लादनः शीतः पुष्पवर्षं ववर्ष वै

etasminnantare vāyurdivyagandhavahaḥ śubhaḥ |
bhanaḥprahlādanaḥ śītaḥ puṣpavarṣaṃ vavarṣa vai

तच्छ्रुत्वा दिव्यमाकाशाद्विस्मयः समपद्यत ।
ऋषीणां ब्राह्मणानां च पार्थिवानां विशेषतः

tacchrutvā divyamākāśādvismayaḥ samapadyata |
ṛṣīṇāṃ brāhmaṇānāṃ ca pārthivānāṃ viśeṣataḥ

श्रुत्वा तन्महदाश्चर्यं द्विजो धौम्यस्त्वभाषत ।
न शक्यमुत्तरं गन्तुं प्रतिगच्छाम पाण्डव

śrutvā tanmahadāścaryaṃ dvijo dhaumyastvabhāṣata |
na śakyamuttaraṃ gantuṃ pratigacchāma pāṇḍava

ततो युधिष्ठिरो राजा विस्मयोत्फुल्ललोचनः ।
[प्रत्यागम्य पुनस्तं तु नरनारायणाश्रमम् ॥]

tato yudhiṣṭhiro rājā vismayotphullalocanaḥ |
[pratyāgamya punastaṃ tu naranārāyaṇāśramam ||]

भीमसेनादिभिः सर्वैर्भ्रातृभिः परिवारितः ।
पाञ्चाल्या ब्राह्मणैश्चैव न्यवसत्सुसुखं तदा

bhīmasenādibhiḥ sarvairbhrātṛbhiḥ parivāritaḥ |
pāñcālyā brāhmaṇaiścaiva nyavasatsusukhaṃ tadā