अध्याय 172: अंग-अंग के सौन्दर्य हेतु नक्षत्र-व्रत

शरतल्पगतं भीष्मं वृद्धं कुरुपितामहम् ।
उपगम्य महाप्राज्ञः पर्यपृच्छद्युधिष्ठिरः

śaratalpagataṃ bhīṣmaṃ vṛddhaṃ kurupitāmaham |
upagamya mahāprājñaḥ paryapṛcchadyudhiṣṭhiraḥ

अङ्गानां रूपसौभाग्यं प्रियं चैव कथं भवेत् ।
धर्मार्थकामसंयुक्तः सुखभागी कथं भवेत्

aṅgānāṃ rūpasaubhāgyaṃ priyaṃ caiva kathaṃ bhavet |
dharmārthakāmasaṃyuktaḥ sukhabhāgī kathaṃ bhavet

मार्गशीर्षस्य मासस्य चन्द्रे मूलेन संयुते ।
पादौ मूलेन राजेन्द्रि जङ्घायामथ रोहिणीम्

mārgaśīrṣasya māsasya candre mūlena saṃyute |
pādau mūlena rājendri jaṅghāyāmatha rohiṇīm

अश्विन्यां सक्थिनी चैव ऊरू चाषाढयोस्तथा ।
गुह्यं तु फाल्गुनी विद्यात्कृत्तिका कटिकास्तथा

aśvinyāṃ sakthinī caiva ūrū cāṣāḍhayostathā |
guhyaṃ tu phālgunī vidyātkṛttikā kaṭikāstathā

नाभिं भाद्रपदे विद्याद्रेवत्यामक्षिमण्डलम् ।
पृष्ठमेव धनिष्ठासु अनुराधोत्तरास्तथा

nābhiṃ bhādrapade vidyādrevatyāmakṣimaṇḍalam |
pṛṣṭhameva dhaniṣṭhāsu anurādhottarāstathā

बाहुभ्यां तु विशाखासु हस्तौ हस्तेन निर्दिशेत् ।
पुनर्वस्वङ्गुली राजन्नाश्लेषासु नखास्तथा

bāhubhyāṃ tu viśākhāsu hastau hastena nirdiśet |
punarvasvaṅgulī rājannāśleṣāsu nakhāstathā

ग्रीवां ज्येष्ठा च राजेन्द्र श्रवणेन तु कर्णयोः ।
मुखं पुष्येण दानेन दन्तोष्ठौ स्वातिरुच्यते

grīvāṃ jyeṣṭhā ca rājendra śravaṇena tu karṇayoḥ |
mukhaṃ puṣyeṇa dānena dantoṣṭhau svātirucyate

हासं शतभिषां चैव मघां चैवाथ नासिकाम् ।
नेत्रे मृगशिरो विद्याल्ललाटे मित्रमेव तु

hāsaṃ śatabhiṣāṃ caiva maghāṃ caivātha nāsikām |
netre mṛgaśiro vidyāllalāṭe mitrameva tu

भरण्यां तु शिरो विद्यात्केशानार्द्रां नराधिप ।
समाप्ते तु घृतं दद्याद्ब्राह्मणे वेदपारगे

bharaṇyāṃ tu śiro vidyātkeśānārdrāṃ narādhipa |
samāpte tu ghṛtaṃ dadyādbrāhmaṇe vedapārage

सुभगो दर्शनीयश्च ज्ञानभाग्यथ जानते ।
जायते परिपूर्णाङ्गः पौर्णमास्येव चन्द्रमाः ॥]

subhago darśanīyaśca jñānabhāgyatha jānate |
jāyate paripūrṇāṅgaḥ paurṇamāsyeva candramāḥ ||]