अध्याय 97: द्रव्य, अन्न और देह की शुद्धि

द्रव्यशुद्धिंप्रवक्ष्यामि तन्निबोधत सत्तमाः ।
सौवर्णराजताब्जानां शङ्खरज्ज्वादिचर्मणाम्

dravyaśuddhiṃpravakṣyāmi tannibodhata sattamāḥ |
sauvarṇarājatābjānāṃ śaṅkharajjvādicarmaṇām

पात्राणां चासनानां च वारिणा शुद्धिरिष्यते ।
उष्णवाभः स्रुक्स्रुवयोर्धान्यादेः प्रोक्षणेन च

pātrāṇāṃ cāsanānāṃ ca vāriṇā śuddhiriṣyate |
uṣṇavābhaḥ sruksruvayordhānyādeḥ prokṣaṇena ca

तक्षणाद्दारुश्रृङ्गादेर्यज्ञपात्रस्य मार्जनात् ।
सोष्णैरुदकगोमूत्रैः शुध्यत्याविककौशिकम्

takṣaṇāddāruśrṛṅgāderyajñapātrasya mārjanāt |
soṣṇairudakagomūtraiḥ śudhyatyāvikakauśikam

भैक्ष्यं योषिन्मुखं पश्यन्पुनः पाकान्महीमयम् ।
गोघ्नातेऽन्ने तथा केशमक्षिकाकीटदूषिते

bhaikṣyaṃ yoṣinmukhaṃ paśyanpunaḥ pākānmahīmayam |
goghnāte'nne tathā keśamakṣikākīṭadūṣite

भस्मक्षेपाद्विशुद्धिः स्याद्भूशुद्धिर्माजनादिना ।
त्रपुसीसकताम्राणां क्षाराम्लोदकवारिभिः

bhasmakṣepādviśuddhiḥ syādbhūśuddhirmājanādinā |
trapusīsakatāmrāṇāṃ kṣārāmlodakavāribhiḥ

भस्माद्भिर्लोहकांस्यानामज्ञातं च सदा शुचि ।
अमेध्याक्तस्य मृत्तोयैर्गन्धलेपापकर्षणात्

bhasmādbhirlohakāṃsyānāmajñātaṃ ca sadā śuci |
amedhyāktasya mṛttoyairgandhalepāpakarṣaṇāt

शुचि गोतृप्तिदं तोयं प्रकृतिस्थं महीगतम् ।
तथा मांसं श्वचाण्डालक्रव्यादादिनिपातितम्

śuci gotṛptidaṃ toyaṃ prakṛtisthaṃ mahīgatam |
tathā māṃsaṃ śvacāṇḍālakravyādādinipātitam

रश्मिरग्नी रजश्छाया गौरश्वो वसुधानिलाः ।
अश्वाजविप्रुषो मेध्या स्तथाचमनबिन्दवः

raśmiragnī rajaśchāyā gauraśvo vasudhānilāḥ |
aśvājavipruṣo medhyā stathācamanabindavaḥ

स्नात्वा पीत्वा क्षुते सुप्ते भुक्त्वा रथ्याप्रसर्पणे ।
आचान्तः पुनराचामेद्वासोऽन्यत्परिधाय च

snātvā pītvā kṣute supte bhuktvā rathyāprasarpaṇe |
ācāntaḥ punarācāmedvāso'nyatparidhāya ca

क्षुते निष्ठीविते स्वापे परिधानेऽश्रुपातने ।
पञ्चस्वेतेषु नाचामेद्दक्षिणं श्रवणं स्पृशेत् ।
तिष्ठन्त्यग्न्यादयो देवा विप्रकर्णे तु दक्षिणे

kṣute niṣṭhīvite svāpe paridhāne'śrupātane |
pañcasveteṣu nācāmeddakṣiṇaṃ śravaṇaṃ spṛśet |
tiṣṭhantyagnyādayo devā viprakarṇe tu dakṣiṇe