शंकरस्यात्मभूपुत्र शृण्वतां सर्वकामदम्
śaṃkarasyātmabhūputra śṛṇvatāṃ sarvakāmadam
Shatarudra Samhita
Chapter 21: Bhairava cursed, and Shiva born as Mahesha
इति श्रीशिव महापुराणे तृतीयायां शतरुद्रसंहितायां महेशावतारवर्णनं नामैकविंशोध्यायः ॥
15 verses · 21 of 42
What happens in this chapter
Bhairava cursed, and Shiva born as Mahesha
A short chapter. Once Girija and Shankara, wishing to sport in private, set Bhairava as doorkeeper and go inside. After long play, the Devi by her own leela comes to the door in a wild, enchanting form. Bewildered by her beauty, Bhairava looks at her as a man looks at a woman and stops her from going out. Angered, Ambika curses him: since you look on me with such eyes, be born a man on earth. A great outcry arises, and Shankara consoles Bhairava. By that curse, and by Shiva's will, Bhairava is born among men as Vetala. Out of love for him, Shiva too descends to earth with the Devi: he is known as Mahesha and Girija as Sharada, and together they perform many leelas.
नन्दीश्वर उवाच
एकदा मुनिशार्दूल गिरिजाशंकरावुभौ ।
विहर्तुकामौ संजातौ स्वेच्छया परमेश्वरौ
ekadā muniśārdūla girijāśaṃkarāvubhau |
vihartukāmau saṃjātau svecchayā parameśvarau
भैरवं द्वारपालं च कृत्वाभ्यन्तरमागतौ ।
नानासखिगणैः प्रीत्या सेवितौ नरशीलितौ
bhairavaṃ dvārapālaṃ ca kṛtvābhyantaramāgatau |
nānāsakhigaṇaiḥ prītyā sevitau naraśīlitau
चिरं विहृत्य तत्र द्वौ स्वतन्त्रौ परमेश्वरौ ।
बभूवतुः प्रसन्नौ तौ नानालीलाकरौ मुने
ciraṃ vihṛtya tatra dvau svatantrau parameśvarau |
babhūvatuḥ prasannau tau nānālīlākarau mune
अथोन्मत्ताकृतिर्देवी स्वतन्त्रा लीलया शिवा ।
आगता द्वारि तद्रूपा प्रभोराज्ञामवाप सा
athonmattākṛtirdevī svatantrā līlayā śivā |
āgatā dvāri tadrūpā prabhorājñāmavāpa sā
तां देवीं भैरवस्सोथ नारीदृष्ट्या विलोक्य च ।
निषिषेध बहिर्गन्तुं तद्रूपेण विमोहितः
tāṃ devīṃ bhairavassotha nārīdṛṣṭyā vilokya ca |
niṣiṣedha bahirgantuṃ tadrūpeṇa vimohitaḥ
नारीदृष्ट्या सुदृष्टा सा भैरवेण यदा मुने ।
कुद्धाऽभवच्छिवा देवी तं शशाप तदांबिका
nārīdṛṣṭyā sudṛṣṭā sā bhairaveṇa yadā mune |
kuddhā'bhavacchivā devī taṃ śaśāpa tadāṃbikā
शिवोवाच
नारीदृष्ट्या पश्यसि त्वं यतो मां पुरुषाधम ।
अतो भव धरायां हि मानुषस्त्वं च भैरव
nārīdṛṣṭyā paśyasi tvaṃ yato māṃ puruṣādhama |
ato bhava dharāyāṃ hi mānuṣastvaṃ ca bhairava
नन्दीश्वर उवाच
इत्थं यदाऽभवच्छप्तो भैरवश्शिवया मुने ।
हाहाकारो महानासीद्दुःखमाप स लीलया
itthaṃ yadā'bhavacchapto bhairavaśśivayā mune |
hāhākāro mahānāsīdduḥkhamāpa sa līlayā
ततश्च शंकरः शीघ्रं तमागत्य मुनीश्वर ।
आश्वासयद्भैरवं हि नानाऽनुनयकोविदः
tataśca śaṃkaraḥ śīghraṃ tamāgatya munīśvara |
āśvāsayadbhairavaṃ hi nānā'nunayakovidaḥ
तच्छापाद्भैरवस्सोथ क्षिताववतरन्मुने ।
मनुष्ययोन्यां वैतालसंज्ञकश्शंकरेच्छया
tacchāpādbhairavassotha kṣitāvavataranmune |
manuṣyayonyāṃ vaitālasaṃjñakaśśaṃkarecchayā
तत्स्नेहतः शिवः सोपि क्षिताववतरद्विभुः ।
शिवया सह सल्लीलो लौकिकीङ्गतिमाश्रितः
tatsnehataḥ śivaḥ sopi kṣitāvavataradvibhuḥ |
śivayā saha sallīlo laukikīṅgatimāśritaḥ
महेशाह्वः शिवश्चासीच्छारदा गिरिजा मुने ।
सुलीलां चक्रतुः प्रीत्या नाना लीला विशारदौ
maheśāhvaḥ śivaścāsīcchāradā girijā mune |
sulīlāṃ cakratuḥ prītyā nānā līlā viśāradau
इति ते कथितं तात महेशचरितं वरम् ।
धन्यं यशस्यमायुष्यं सर्वकामफलप्रदम्
iti te kathitaṃ tāta maheśacaritaṃ varam |
dhanyaṃ yaśasyamāyuṣyaṃ sarvakāmaphalapradam
य इदं शृणुयाद्भक्त्या श्रावयेद्वा समाहितः ।
स भुक्त्वेहाखिलान्भोगानन्ते मोक्षमवाप्नुयात्
ya idaṃ śṛṇuyādbhaktyā śrāvayedvā samāhitaḥ |
sa bhuktvehākhilānbhogānante mokṣamavāpnuyāt
Text source: Wikisource · CC BY-SA 4.0 (Wikisource transcription of a public-domain text)