Rudra Samhita 2: Sati Khanda

Chapter 3: Kama tests his arrows and is cursed

इति श्रीशिवमहापुराणे द्वितीयायां रुद्रसंहितायां द्वितीये सतीखंडे कामशापानुग्रहो नाम तृतीयोऽध्यायः ॥

78 verses · 3 of 43

What happens in this chapter

Kama tests his arrows and is cursed

The sons name the newcomer Manmatha, Kama and Kandarpa. To prove his power at once, Kama loosed his arrows on Brahma and the mind-born sons, and all were stirred at the sight of Sandhya. Dharma, seeing his father and brothers going astray, prayed to Mahadev. Shiva appeared in the sky, laughed and rebuked Brahma: like a mother or sister, a daughter must never be looked on with desire; this is the Veda's rule. Ashamed, Brahma broke into sweat, and from it the Agnishvatta and Barhishad Pitris were born; from Daksha's sweat came Rati. Brahma cursed Kama to be burnt by the fire of Shiva's eye, then softened: Shiva would give him a body again when he took a wife.

ब्रह्मोवाच

3.1

ततस्ते मुनयः सर्वे तदाभिप्रायवेदिनः ।
चक्रुस्तदुचितं नाम मरीचिप्रमुखास्सुताः

tataste munayaḥ sarve tadābhiprāyavedinaḥ |
cakrustaducitaṃ nāma marīcipramukhāssutāḥ

3.2

मुखावलोकनादेव ज्ञात्वा वृत्तांतमन्यतः ।
दक्षादयश्च स्रष्टारः स्थानं पत्नीं च ते ददुः

mukhāvalokanādeva jñātvā vṛttāṃtamanyataḥ |
dakṣādayaśca sraṣṭāraḥ sthānaṃ patnīṃ ca te daduḥ

3.3

ततो निश्चित्य नामानि मरीचिप्रमुखा द्विजाः ।
ऊचुस्संगतमेतस्मै पुरुषाय ममात्मजाः

tato niścitya nāmāni marīcipramukhā dvijāḥ |
ūcussaṃgatametasmai puruṣāya mamātmajāḥ

ऋषय ऊचुः

3.4

यस्मात्प्रमथसे तत्त्वं जातोस्माकं यथा विधेः ।
तस्मान्मन्मथनामा त्वं लोके ख्यातो भविष्यसि

yasmātpramathase tattvaṃ jātosmākaṃ yathā vidheḥ |
tasmānmanmathanāmā tvaṃ loke khyāto bhaviṣyasi

3.5

जगत्सु कामरूपस्त्वं त्वत्समो न हि विद्यते ।
अतस्त्वं कामनामापि ख्यातो भव मनोभव

jagatsu kāmarūpastvaṃ tvatsamo na hi vidyate |
atastvaṃ kāmanāmāpi khyāto bhava manobhava

3.6

मदनान्मदनाख्यस्त्वं जातो दर्पात्सदर्पकः ।
तस्मात्कंदर्पनामापि लोके ख्यातो भविष्यसि

madanānmadanākhyastvaṃ jāto darpātsadarpakaḥ |
tasmātkaṃdarpanāmāpi loke khyāto bhaviṣyasi

3.7

त्वत्समं सर्वदेवानां यद्वीर्यं न भविष्यति ।
ततः स्थानानि सर्वाणि सर्वव्यापी भवांस्ततः

tvatsamaṃ sarvadevānāṃ yadvīryaṃ na bhaviṣyati |
tataḥ sthānāni sarvāṇi sarvavyāpī bhavāṃstataḥ

3.8

दक्षोयं भवते पत्नी स्वयं दास्यति कामिनीम् ।
आद्यः प्रजापतिर्यो हि यथेष्टं पुरुषोत्तमः

dakṣoyaṃ bhavate patnī svayaṃ dāsyati kāminīm |
ādyaḥ prajāpatiryo hi yatheṣṭaṃ puruṣottamaḥ

3.9

एषा च कन्यका चारुरूपा ब्रह्ममनोभवा ।
संध्या नाम्नेति विख्याता सर्वलोके भविष्यति

eṣā ca kanyakā cārurūpā brahmamanobhavā |
saṃdhyā nāmneti vikhyātā sarvaloke bhaviṣyati

3.10

ब्रह्मणो ध्यायतो यस्मात्सम्यग्जाता वरांगना ।
अतस्संध्येति विख्याता क्रांताभा तुल्यमल्लिका

brahmaṇo dhyāyato yasmātsamyagjātā varāṃganā |
atassaṃdhyeti vikhyātā krāṃtābhā tulyamallikā

ब्रह्मोवाच

3.11

कौसुमानि तथास्त्राणि पंचादाय मनोभवः ।
प्रच्छन्नरूपी तत्रैव चिंतयामास निश्चयम्

kausumāni tathāstrāṇi paṃcādāya manobhavaḥ |
pracchannarūpī tatraiva ciṃtayāmāsa niścayam

3.12

हर्षणं रोचनाख्यं च मोहनं शोषणं तथा ।
मारणं चेति प्रोक्तानि मुनेर्मोहकराण्यपि

harṣaṇaṃ rocanākhyaṃ ca mohanaṃ śoṣaṇaṃ tathā |
māraṇaṃ ceti proktāni munermohakarāṇyapi

3.13

ब्रह्मणा मम यत्कर्म समुद्दिष्टं सनातनम् ।
तदिहैव करिष्यामि मुनीनां सन्निधौ विधे

brahmaṇā mama yatkarma samuddiṣṭaṃ sanātanam |
tadihaiva kariṣyāmi munīnāṃ sannidhau vidhe

3.14

तिष्ठंति मुनयश्चात्र स्वयं चापि प्रजापतिः ।
एतेषां साक्षिभूतं मे भविष्यंत्यद्य निश्चयम्

tiṣṭhaṃti munayaścātra svayaṃ cāpi prajāpatiḥ |
eteṣāṃ sākṣibhūtaṃ me bhaviṣyaṃtyadya niścayam

3.15

संध्यापि ब्रह्मणा प्रोक्ता चेदानीं प्रेषयेद्वचः ।
इह कर्म परीक्ष्यैव प्रयोगान्मोहयाम्यहम्

saṃdhyāpi brahmaṇā proktā cedānīṃ preṣayedvacaḥ |
iha karma parīkṣyaiva prayogānmohayāmyaham

3.16

इति संचित्य मनसा निश्चित्य च मनोभवः ।
पुष्पजं पुष्पजातस्य योजयामास मार्गणैः

iti saṃcitya manasā niścitya ca manobhavaḥ |
puṣpajaṃ puṣpajātasya yojayāmāsa mārgaṇaiḥ

3.17

आलीढस्थानमासाद्य धनुराकृष्य यत्नतः ।
चकार वलयाकारं कामो धन्विवरस्तदा

ālīḍhasthānamāsādya dhanurākṛṣya yatnataḥ |
cakāra valayākāraṃ kāmo dhanvivarastadā

3.18

संहिते तेन कोदंडे मारुताश्च सुगंधयः ।
ववुस्तत्र मुनिश्रेष्ठ सम्यगाह्लादकारिणः

saṃhite tena kodaṃḍe mārutāśca sugaṃdhayaḥ |
vavustatra muniśreṣṭha samyagāhlādakāriṇaḥ

3.19

ततस्तानपि धात्रादीन् सर्वानेव च मानसान् ।
पृथक् पुष्पशरैस्तीक्ष्णैर्मोहयामास मोहनः

tatastānapi dhātrādīn sarvāneva ca mānasān |
pṛthak puṣpaśaraistīkṣṇairmohayāmāsa mohanaḥ

3.20

ततस्ते मुनयस्सर्वे मोहिताश्चाप्यहं मुने ।
सहितो मनसा कंचिद्विकारं प्रापुरादितः

tataste munayassarve mohitāścāpyahaṃ mune |
sahito manasā kaṃcidvikāraṃ prāpurāditaḥ

3.21

संध्यां सर्वे निरीक्षंतस्सविकारं मुहुर्मुहुः ।
आसन् प्रवृद्धमदनाः स्त्री यस्मान्मदनैधिनी

saṃdhyāṃ sarve nirīkṣaṃtassavikāraṃ muhurmuhuḥ |
āsan pravṛddhamadanāḥ strī yasmānmadanaidhinī

3.22

ततः सर्वान्स मदनो मोहयित्वा पुनःपुनः ।
यथेन्द्रियविकारं त प्रापुस्तानकरोत्तथा

tataḥ sarvānsa madano mohayitvā punaḥpunaḥ |
yathendriyavikāraṃ ta prāpustānakarottathā

3.23

उदीरितेंद्रियो धाता वीक्ष्याहं स यदा च ताम् ।
तदैव चोनपंचाशद्भावा जाताश्शरीरतः

udīriteṃdriyo dhātā vīkṣyāhaṃ sa yadā ca tām |
tadaiva conapaṃcāśadbhāvā jātāśśarīrataḥ

3.24

सापि तैर्वीक्ष्यमाणाथ कंदर्पशरपातनात् ।
चक्रे मुहुर्मुहुर्भावान्कटाक्षावरणादिकान्

sāpi tairvīkṣyamāṇātha kaṃdarpaśarapātanāt |
cakre muhurmuhurbhāvānkaṭākṣāvaraṇādikān

3.25

निसर्गसुंदरी संध्या तान्भावान् मानसोद्भवान् ।
कुर्वंत्यतितरां रेजे स्वर्णदीव तनूर्मिभिः

nisargasuṃdarī saṃdhyā tānbhāvān mānasodbhavān |
kurvaṃtyatitarāṃ reje svarṇadīva tanūrmibhiḥ

3.26

अथ भावयुतां संध्यां वीक्ष्याकार्षं प्रजापतिः ।
धर्माभिपूरित तनुरभिलाषमहं मुने

atha bhāvayutāṃ saṃdhyāṃ vīkṣyākārṣaṃ prajāpatiḥ |
dharmābhipūrita tanurabhilāṣamahaṃ mune

3.27

ततस्ते मुनयस्सर्वे मरीच्यत्रिमुखा अपि ।
दक्षाद्याश्च द्विजश्रेष्ठ प्रापुर्वेकारिकेन्द्रियम्

tataste munayassarve marīcyatrimukhā api |
dakṣādyāśca dvijaśreṣṭha prāpurvekārikendriyam

3.28

दृष्ट्वा तथाविधा दक्षमरीचिप्रमुखाश्च माम् ।
संध्यां च कर्मणि निजे श्रद्दधे मदनस्तदा

dṛṣṭvā tathāvidhā dakṣamarīcipramukhāśca mām |
saṃdhyāṃ ca karmaṇi nije śraddadhe madanastadā

3.29

यदिदं ब्रह्मणा कर्म ममोद्दिष्टं मयापि तत् ।
कर्तुं शक्यमिति ह्यद्धा भावितं स्वभुवा तदा

yadidaṃ brahmaṇā karma mamoddiṣṭaṃ mayāpi tat |
kartuṃ śakyamiti hyaddhā bhāvitaṃ svabhuvā tadā

3.30

इत्थं पापगतिं वीक्ष्य भ्रातॄणां च पितुस्तथा ।
धर्मस्सस्मार शंभुं वै तदा धर्मावनं प्रभुम्

itthaṃ pāpagatiṃ vīkṣya bhrātṝṇāṃ ca pitustathā |
dharmassasmāra śaṃbhuṃ vai tadā dharmāvanaṃ prabhum

3.31

संस्मरन्मनसा धर्मं शंकरं धर्मपालकम् ।
तुष्टाव विविधैर्वाक्यैर्दीनो भूत्वाजसंभवः

saṃsmaranmanasā dharmaṃ śaṃkaraṃ dharmapālakam |
tuṣṭāva vividhairvākyairdīno bhūtvājasaṃbhavaḥ

धर्म उवाच

3.32

देवदेव महादेव धर्मपाल नमोस्तु ते ।
सृष्टिस्थितिविनाशानां कर्ता शंभो त्वमेव हि

devadeva mahādeva dharmapāla namostu te |
sṛṣṭisthitivināśānāṃ kartā śaṃbho tvameva hi

3.33

सृष्टौ ब्रह्मा स्थितौ विष्णुः प्रलये हररूपधृक् ।
रजस्सत्त्वतमोभिश्च त्रिगुणैरगुणः प्रभो

sṛṣṭau brahmā sthitau viṣṇuḥ pralaye hararūpadhṛk |
rajassattvatamobhiśca triguṇairaguṇaḥ prabho

3.34

निस्त्रैगुण्यः शिवः साक्षात्तुर्यश्च प्रकृतेः परः ।
निर्गुणो निर्विकारी त्वं नानालीलाविशारदः

nistraiguṇyaḥ śivaḥ sākṣātturyaśca prakṛteḥ paraḥ |
nirguṇo nirvikārī tvaṃ nānālīlāviśāradaḥ

3.35

रक्षरक्ष महादेव पापान्मां दुस्तरादितः ।
मत्पितायं तथा चेमे भ्रातरः पापबुद्धयः

rakṣarakṣa mahādeva pāpānmāṃ dustarāditaḥ |
matpitāyaṃ tathā ceme bhrātaraḥ pāpabuddhayaḥ

ब्रह्मोवाच

3.36

इति स्तुतो महेशानो धर्मेणैव परः प्रभुः ।
तत्राजगाम शीघ्रं वै रक्षितुं धर्ममात्मभूः

iti stuto maheśāno dharmeṇaiva paraḥ prabhuḥ |
tatrājagāma śīghraṃ vai rakṣituṃ dharmamātmabhūḥ

3.37

जातो वियद्गतश्शंभुर्विधिं दृष्ट्वा तथाविधम् ।
मां दक्षाद्यांश्च मनसा जहासोपजहास च

jāto viyadgataśśaṃbhurvidhiṃ dṛṣṭvā tathāvidham |
māṃ dakṣādyāṃśca manasā jahāsopajahāsa ca

3.38

स साधुवादं तान् सर्वान्विहस्य च पुनः पुनः ।
उवाचेदं मुनिश्रेष्ठ लज्जयन् वृषभध्वजः

sa sādhuvādaṃ tān sarvānvihasya ca punaḥ punaḥ |
uvācedaṃ muniśreṣṭha lajjayan vṛṣabhadhvajaḥ

शिव उवाच

3.39

अहो ब्रह्मंस्तव कथं कामभावस्समुद्गतः ।
दृष्ट्वा च तनयां नैव योग्यं वेदानुसारिणाम्

aho brahmaṃstava kathaṃ kāmabhāvassamudgataḥ |
dṛṣṭvā ca tanayāṃ naiva yogyaṃ vedānusāriṇām

3.40

यथा माता च भगिनी भ्रातृपत्नी तथा सुता ।
एतः कुदृष्ट्या द्रष्टव्या न कदापि विपश्चिता

yathā mātā ca bhaginī bhrātṛpatnī tathā sutā |
etaḥ kudṛṣṭyā draṣṭavyā na kadāpi vipaścitā

3.41

एष वै वेदमार्गस्य निश्चयस्त्वन्मुखे स्थितः ।
कथं तु काममात्रेण स ते विस्मारितो विधे

eṣa vai vedamārgasya niścayastvanmukhe sthitaḥ |
kathaṃ tu kāmamātreṇa sa te vismārito vidhe

3.42

धैर्ये जागरितं ब्रह्मन्मनस्ते चतुरानन ।
कथं क्षुद्रेण कामेन रंतुं विगटितं विधे

dhairye jāgaritaṃ brahmanmanaste caturānana |
kathaṃ kṣudreṇa kāmena raṃtuṃ vigaṭitaṃ vidhe

3.43

एकांतयोगिनस्तस्मात्सर्वदादित्यदर्शिनः ।
कथं दक्षमरीच्याद्या लोलुपाः स्त्रीषु मानसाः

ekāṃtayoginastasmātsarvadādityadarśinaḥ |
kathaṃ dakṣamarīcyādyā lolupāḥ strīṣu mānasāḥ

3.44

कथं कामोपि मंदात्मा प्राबल्यात्सोधुनैव हि ।
विकृतान्बाणैः कृतवानकालज्ञोल्पचेतनः

kathaṃ kāmopi maṃdātmā prābalyātsodhunaiva hi |
vikṛtānbāṇaiḥ kṛtavānakālajñolpacetanaḥ

3.45

धिक्तं श्रुतं सदा तस्य यस्य कांता मनोहरत् ।
धैर्यादाकृष्य लौल्येषु मज्जयत्यपि मानसम्

dhiktaṃ śrutaṃ sadā tasya yasya kāṃtā manoharat |
dhairyādākṛṣya laulyeṣu majjayatyapi mānasam

ब्रह्मोवाच

3.46

इति तस्य वचः श्रुत्वा लोके सोहं शिवस्य च ।
व्रीडया द्विगुणीभूतस्स्वेदार्द्रस्त्वभवं क्षणात्

iti tasya vacaḥ śrutvā loke sohaṃ śivasya ca |
vrīḍayā dviguṇībhūtassvedārdrastvabhavaṃ kṣaṇāt

3.47

ततो निगृह्यैंद्रियकं विकारं चात्यजं मुने ।
जिघृक्षुरपि तद्भीत्या तां संध्यां कामरूपिणीम्

tato nigṛhyaiṃdriyakaṃ vikāraṃ cātyajaṃ mune |
jighṛkṣurapi tadbhītyā tāṃ saṃdhyāṃ kāmarūpiṇīm

3.48

मच्छरीरात्तु घर्मांभो यत्पपात द्विजोत्तम ॥ धर्मांभो
अग्निष्वात्ताः पितृगणा जाताः पितृगणास्ततः

maccharīrāttu gharmāṃbho yatpapāta dvijottama || dharmāṃbho
agniṣvāttāḥ pitṛgaṇā jātāḥ pitṛgaṇāstataḥ

3.49

भिन्नांजननिभास्सर्वे फुल्लराजीवलोचनाः ।
नितांतयतयः पुण्यास्संसारविमुखाः परे

bhinnāṃjananibhāssarve phullarājīvalocanāḥ |
nitāṃtayatayaḥ puṇyāssaṃsāravimukhāḥ pare

3.50

सहस्राणां चतुःषष्टिरग्निष्वात्ताः प्रकीर्तिता ।
षडशीतिसहस्राणि तथा बर्हिषदो मुने

sahasrāṇāṃ catuḥṣaṣṭiragniṣvāttāḥ prakīrtitā |
ṣaḍaśītisahasrāṇi tathā barhiṣado mune

3.51

घर्मांभः पतितं भूमौ तदा दक्षशरीरतः ।
समस्तगुणसंपन्ना तस्माज्जाता वरांगना

gharmāṃbhaḥ patitaṃ bhūmau tadā dakṣaśarīrataḥ |
samastaguṇasaṃpannā tasmājjātā varāṃganā

3.52

तन्वंगी सममध्या च तनुरोमावली श्रुता ।
मृद्वंगी चारुदशना नवकांचनसुप्रभा

tanvaṃgī samamadhyā ca tanuromāvalī śrutā |
mṛdvaṃgī cārudaśanā navakāṃcanasuprabhā

3.53

सर्वावयवरम्या च पूर्णचन्द्राननाम्बुजा ।
नाम्ना रतिरिति ख्याता मुनीनामपि मोहिनी

sarvāvayavaramyā ca pūrṇacandrānanāmbujā |
nāmnā ratiriti khyātā munīnāmapi mohinī

3.54

मरीचिप्रमुखा षड् वै निगृहीतेन्द्रियक्रियाः ।
ऋते क्रतुं वसिष्ठं च पुलस्त्यांगिरसौ तथा

marīcipramukhā ṣaḍ vai nigṛhītendriyakriyāḥ |
ṛte kratuṃ vasiṣṭhaṃ ca pulastyāṃgirasau tathā

3.55

क्रत्वादीनां चतुर्णां च बीजं भूमौ पपात च ।
तेभ्यः पितृगणा जाता अपरे मुनिसत्तम

kratvādīnāṃ caturṇāṃ ca bījaṃ bhūmau papāta ca |
tebhyaḥ pitṛgaṇā jātā apare munisattama

3.56

सोमपा आज्यपा नाम्ना तथैवान्ये सुकालिनः ।
हविष्मंतस्तु तास्सर्वे कव्यवाहाः प्रकीर्तिताः

somapā ājyapā nāmnā tathaivānye sukālinaḥ |
haviṣmaṃtastu tāssarve kavyavāhāḥ prakīrtitāḥ

3.57

क्रतोस्तु सोमपाः पुत्रा वसिष्ठात्कालिनस्तथा ।
आज्यपाख्याः पुलस्त्यस्य हविष्मंतोंगिरस्सुताः

kratostu somapāḥ putrā vasiṣṭhātkālinastathā |
ājyapākhyāḥ pulastyasya haviṣmaṃtoṃgirassutāḥ

3.58

जातेषु तेषु विप्रेन्द्र अग्निष्वात्तादिकेष्वथ ।
लोकानां पितृवर्गेषु कव्यवाह स समंततः

jāteṣu teṣu viprendra agniṣvāttādikeṣvatha |
lokānāṃ pitṛvargeṣu kavyavāha sa samaṃtataḥ

3.59

संध्या पितृप्रसूर्भूत्वा तदुद्देशयुताऽभवत् ।
निर्दोषा शंभुसंदृष्टा धर्मकर्मपरायणा

saṃdhyā pitṛprasūrbhūtvā taduddeśayutā'bhavat |
nirdoṣā śaṃbhusaṃdṛṣṭā dharmakarmaparāyaṇā

3.60

एतस्मिन्नंतरे शम्भुरनुगृह्याखिलान्द्विजान् ।
धर्मं संरक्ष्य विधिवदंतर्धानं गतो द्रुतम्

etasminnaṃtare śambhuranugṛhyākhilāndvijān |
dharmaṃ saṃrakṣya vidhivadaṃtardhānaṃ gato drutam

3.61

अथ शंकरवाक्येन लज्जितोहं पितामहः ।
कंदर्प्पायाकोपिंत हि भ्रुकुटीकुटिलाननः

atha śaṃkaravākyena lajjitohaṃ pitāmahaḥ |
kaṃdarppāyākopiṃta hi bhrukuṭīkuṭilānanaḥ

3.62

दृष्ट्वा मुखमभिप्रायं विदित्वा सोपि मन्मथः ।
स्वबाणान्संजहाराशु भीतः पशुपतेर्मुने

dṛṣṭvā mukhamabhiprāyaṃ viditvā sopi manmathaḥ |
svabāṇānsaṃjahārāśu bhītaḥ paśupatermune

3.63

ततः कोपसमायुक्तः पद्मयोनिरहं मुने ।
अज्वलं चातिबलवान् दिधक्षुरिव पावकः

tataḥ kopasamāyuktaḥ padmayonirahaṃ mune |
ajvalaṃ cātibalavān didhakṣuriva pāvakaḥ

3.64

भवनेत्राग्निनिर्दग्धः कंदर्पो दर्पमोहितः ।
भविष्यति महादेवे कृत्वा कर्मं सुदुष्करम्

bhavanetrāgninirdagdhaḥ kaṃdarpo darpamohitaḥ |
bhaviṣyati mahādeve kṛtvā karmaṃ suduṣkaram

3.65

इति वेधास्त्वहं काममक्षयं द्विजसत्तम ।
समक्षं पितृसंघस्य मुनीनां च यतात्मनाम्

iti vedhāstvahaṃ kāmamakṣayaṃ dvijasattama |
samakṣaṃ pitṛsaṃghasya munīnāṃ ca yatātmanām

3.66

इति भीतो रतिपतिस्तत्क्षणात्त्यक्तमार्गणः ।
प्रादुर्बभूव प्रत्यक्षं शापं श्रुत्वातिदारुणम्

iti bhīto ratipatistatkṣaṇāttyaktamārgaṇaḥ |
prādurbabhūva pratyakṣaṃ śāpaṃ śrutvātidāruṇam

3.67

ब्रह्माणं मामुवाचेदं स दक्षादिसुतं मुने ।
शृण्वतां पितृसंघानां संध्यायाश्च विगर्वधीः

brahmāṇaṃ māmuvācedaṃ sa dakṣādisutaṃ mune |
śṛṇvatāṃ pitṛsaṃghānāṃ saṃdhyāyāśca vigarvadhīḥ

काम उवाच

3.68

किमर्थं भवता ब्रह्मञ् शप्तोहमिति दारुणम् ।
अनागास्तव लोकेश न्याय्यमार्गानुसारिणः

kimarthaṃ bhavatā brahmañ śaptohamiti dāruṇam |
anāgāstava lokeśa nyāyyamārgānusāriṇaḥ

3.69

त्वया चोक्तं नु मत्कर्म यत्तद्ब्रह्मन् कृतं मया ।
तत्र योग्यो न शापो मे यतो नान्यत्कृतं मया

tvayā coktaṃ nu matkarma yattadbrahman kṛtaṃ mayā |
tatra yogyo na śāpo me yato nānyatkṛtaṃ mayā

3.70

अहं विष्णुस्तथा शंभुः सर्वे त्वच्छ रगोचराः ।
इति यद्भवता प्रोक्तं तन्मयापि परीक्षितम्

ahaṃ viṣṇustathā śaṃbhuḥ sarve tvaccha ragocarāḥ |
iti yadbhavatā proktaṃ tanmayāpi parīkṣitam

3.71

नापराधो ममाप्यत्र ब्रह्मन् मयि निरागसि ।
दारुणः समयश्चैव शापो देव जगत्पते

nāparādho mamāpyatra brahman mayi nirāgasi |
dāruṇaḥ samayaścaiva śāpo deva jagatpate

ब्रह्मोवाच

3.72

इति तस्य वचः श्रुत्वा ब्रह्माहं जगतां पतिः ।
प्रत्यवोचं यतात्मानं मदनं दमयन्मुहुः

iti tasya vacaḥ śrutvā brahmāhaṃ jagatāṃ patiḥ |
pratyavocaṃ yatātmānaṃ madanaṃ damayanmuhuḥ

3.73

आत्मजा मम संध्येयं यस्मादेतत्स कामतः ।
लक्ष्यीकृतोहं भवता ततश्शापो मया कृतः

ātmajā mama saṃdhyeyaṃ yasmādetatsa kāmataḥ |
lakṣyīkṛtohaṃ bhavatā tataśśāpo mayā kṛtaḥ

3.74

अधुना शांतरोषोहं त्वां वदामि मनोभव ।
शृणुष्व गतसंदेहस्सुखी भव भयं त्यज

adhunā śāṃtaroṣohaṃ tvāṃ vadāmi manobhava |
śṛṇuṣva gatasaṃdehassukhī bhava bhayaṃ tyaja

3.75

त्वं भस्म भूत्वा मदन भर्गलोचनवह्निना ।
तथैवाशु समं पश्चाच्छरीरं प्रापयिष्यसि

tvaṃ bhasma bhūtvā madana bhargalocanavahninā |
tathaivāśu samaṃ paścāccharīraṃ prāpayiṣyasi

3.76

यदा करिष्यति हरोंजसा दारपरिग्रहम् ।
तदा स एव भवतश्शरीरं प्रापयिष्यति

yadā kariṣyati haroṃjasā dāraparigraham |
tadā sa eva bhavataśśarīraṃ prāpayiṣyati

3.77

एवमुक्त्वाथ मदनमहं लोकपितामहः ।
अंतर्गतो मुनीन्द्राणां मानसानां प्रपश्यताम्

evamuktvātha madanamahaṃ lokapitāmahaḥ |
aṃtargato munīndrāṇāṃ mānasānāṃ prapaśyatām

3.78

इत्येवं मे वचश्श्रुत्वा मदनस्तेपि मानसाः ।
संबभूवुस्सुतास्सर्वे सुखिनोऽरं गृहं गताः

ityevaṃ me vacaśśrutvā madanastepi mānasāḥ |
saṃbabhūvussutāssarve sukhino'raṃ gṛhaṃ gatāḥ

Text source: Wikisource · CC BY-SA 4.0 (Wikisource transcription of a public-domain text)