Rishi: बार्हस्पत्यो भरद्वाजः · Devata: मित्रावरुणौ · Metre: त्रिष्टुप्
11 verses · 67 of 75
Bharadvaja Barhaspatya praises Mitra and Varuna in trishtubh as the eldest of all who are. Like reins they guide men with their own arms. His thought spreads the grass for them with reverence; let them give an unassailable shelter. Aditi bore them, mighty at birth, terrible to the mortal who deceives. All the devas gave them sovereign power, and their spies, never deceived, surround heaven and earth. They uphold rule day by day and fix the earth and sky. The young waters, unwedded, do not fail. When some break the dear laws they set, neither devas nor men who do not sacrifice prosper; the poet speaks only true praises.
विश्वे॑षां वः स॒तां ज्येष्ठ॑तमा गी॒र्भिर्मि॒त्रावरु॑णा वावृ॒धध्यै॑ ।
सं या र॒श्मेव॑ य॒मतु॒र्यमि॑ष्ठा॒ द्वा जनाँ॒ अस॑मा बा॒हुभि॒ः स्वैः
viśveṣāṃ vaḥ satāṃ jyeṣṭhatamā gīrbhirmitrāvaruṇā vāvṛdhadhyai |
saṃ yā raśmeva yamaturyamiṣṭhā dvā janām̐ asamā bāhubhiḥ svaiḥ
इ॒यं मद्वां॒ प्र स्तृ॑णीते मनी॒षोप॑ प्रि॒या नम॑सा ब॒र्हिरच्छ॑ ।
य॒न्तं नो॑ मित्रावरुणा॒वधृ॑ष्टं छ॒र्दिर्यद्वां॑ वरू॒थ्यं॑ सुदानू
iyaṃ madvāṃ pra stṛṇīte manīṣopa priyā namasā barhiraccha |
yantaṃ no mitrāvaruṇāvadhṛṣṭaṃ chardiryadvāṃ varūthyaṃ sudānū
आ या॑तं मित्रावरुणा सुश॒स्त्युप॑ प्रि॒या नम॑सा हू॒यमा॑ना ।
सं याव॑प्न॒ःस्थो अ॒पसे॑व॒ जना॑ञ्छ्रुधीय॒तश्चि॑द्यतथो महि॒त्वा
ā yātaṃ mitrāvaruṇā suśastyupa priyā namasā hūyamānā |
saṃ yāvapnaḥstho apaseva janāñchrudhīyataścidyatatho mahitvā
अश्वा॒ न या वा॒जिना॑ पू॒तब॑न्धू ऋ॒ता यद्गर्भ॒मदि॑ति॒र्भर॑ध्यै ।
प्र या महि॑ म॒हान्ता॒ जाय॑माना घो॒रा मर्ता॑य रि॒पवे॒ नि दी॑धः
aśvā na yā vājinā pūtabandhū ṛtā yadgarbhamaditirbharadhyai |
pra yā mahi mahāntā jāyamānā ghorā martāya ripave ni dīdhaḥ
विश्वे॒ यद्वां॑ मं॒हना॒ मन्द॑मानाः क्ष॒त्रं दे॒वासो॒ अद॑धुः स॒जोषा॑ः ।
परि॒ यद्भू॒थो रोद॑सी चिदु॒र्वी सन्ति॒ स्पशो॒ अद॑ब्धासो॒ अमू॑राः
viśve yadvāṃ maṃhanā mandamānāḥ kṣatraṃ devāso adadhuḥ sajoṣāḥ |
pari yadbhūtho rodasī cidurvī santi spaśo adabdhāso amūrāḥ
ता हि क्ष॒त्रं धा॒रये॑थे॒ अनु॒ द्यून्दृं॒हेथे॒ सानु॑मुप॒मादि॑व॒ द्योः ।
दृ॒ळ्हो नक्ष॑त्र उ॒त वि॒श्वदे॑वो॒ भूमि॒माता॒न्द्यां धा॒सिना॒योः
tā hi kṣatraṃ dhārayethe anu dyūndṛṃhethe sānumupamādiva dyoḥ |
dṛḻho nakṣatra uta viśvadevo bhūmimātāndyāṃ dhāsināyoḥ
ता वि॒ग्रं धै॑थे ज॒ठरं॑ पृ॒णध्या॒ आ यत्सद्म॒ सभृ॑तयः पृ॒णन्ति॑ ।
न मृ॑ष्यन्ते युव॒तयोऽवा॑ता॒ वि यत्पयो॑ विश्वजिन्वा॒ भर॑न्ते
tā vigraṃ dhaithe jaṭharaṃ pṛṇadhyā ā yatsadma sabhṛtayaḥ pṛṇanti |
na mṛṣyante yuvatayo'vātā vi yatpayo viśvajinvā bharante
ता जि॒ह्वया॒ सद॒मेदं सु॑मे॒धा आ यद्वां॑ स॒त्यो अ॑र॒तिरृ॒ते भूत् ।
तद्वां॑ महि॒त्वं घृ॑तान्नावस्तु यु॒वं दा॒शुषे॒ वि च॑यिष्ट॒मंह॑ः
tā jihvayā sadamedaṃ sumedhā ā yadvāṃ satyo aratirṛte bhūt |
tadvāṃ mahitvaṃ ghṛtānnāvastu yuvaṃ dāśuṣe vi cayiṣṭamaṃhaḥ
प्र यद्वां॑ मित्रावरुणा स्पू॒र्धन्प्रि॒या धाम॑ यु॒वधि॑ता मि॒नन्ति॑ ।
न ये दे॒वास॒ ओह॑सा॒ न मर्ता॒ अय॑ज्ञसाचो॒ अप्यो॒ न पु॒त्राः
pra yadvāṃ mitrāvaruṇā spūrdhanpriyā dhāma yuvadhitā minanti |
na ye devāsa ohasā na martā ayajñasāco apyo na putrāḥ
वि यद्वाचं॑ की॒स्तासो॒ भर॑न्ते॒ शंस॑न्ति॒ के चि॑न्नि॒विदो॑ मना॒नाः ।
आद्वां॑ ब्रवाम स॒त्यान्यु॒क्था नकि॑र्दे॒वेभि॑र्यतथो महि॒त्वा
vi yadvācaṃ kīstāso bharante śaṃsanti ke cinnivido manānāḥ |
ādvāṃ bravāma satyānyukthā nakirdevebhiryatatho mahitvā
अ॒वोरि॒त्था वां॑ छ॒र्दिषो॑ अ॒भिष्टौ॑ यु॒वोर्मि॑त्रावरुणा॒वस्कृ॑धोयु ।
अनु॒ यद्गाव॑ः स्फु॒रानृ॑जि॒प्यं धृ॒ष्णुं यद्रणे॒ वृष॑णं यु॒नज॑न्
avoritthā vāṃ chardiṣo abhiṣṭau yuvormitrāvaruṇāvaskṛdhoyu |
anu yadgāvaḥ sphurānṛjipyaṃ dhṛṣṇuṃ yadraṇe vṛṣaṇaṃ yunajan
Text source: Wikisource · CC BY-SA 4.0 (Wikisource transcription of a public-domain text)
