प्र॒यु॒ञ्ज॒ती दि॒व ए॑ति ब्रुवा॒णा म॒ही मा॒ता दु॑हि॒तुर्बो॒धय॑न्ती ।
आ॒विवा॑सन्ती युव॒तिर्म॑नी॒षा पि॒तृभ्य॒ आ सद॑ने॒ जोहु॑वाना
prayuñjatī diva eti bruvāṇā mahī mātā duhiturbodhayantī |
āvivāsantī yuvatirmanīṣā pitṛbhya ā sadane johuvānā
Rishi: प्रतिरथ आत्रेयः · Devata: विश्वे देवाः · Metre: त्रिष्टुप्
7 verses · 47 of 87
Pratiratha Atreya addresses the Vishvedevas in Trishtubh, in a hymn of riddles. The great mother comes from heaven, waking her daughter and calling to the fathers. Paths without end circle heaven and earth around the navel of immortality. A ruddy bull, an ocean, a fair-winged bird, enters the womb of his ancient father; a dappled stone is set in the middle of the sky. Four carry him, ten nurse the child, and his cows wander to the ends of heaven. Mothers weave garments for their son. The rishi ends with a prayer to Mitra, Varuna and Agni for a firm footing, and bows to great heaven.
प्र॒यु॒ञ्ज॒ती दि॒व ए॑ति ब्रुवा॒णा म॒ही मा॒ता दु॑हि॒तुर्बो॒धय॑न्ती ।
आ॒विवा॑सन्ती युव॒तिर्म॑नी॒षा पि॒तृभ्य॒ आ सद॑ने॒ जोहु॑वाना
prayuñjatī diva eti bruvāṇā mahī mātā duhiturbodhayantī |
āvivāsantī yuvatirmanīṣā pitṛbhya ā sadane johuvānā
अ॒जि॒रास॒स्तद॑प॒ ईय॑माना आतस्थि॒वांसो॑ अ॒मृत॑स्य॒ नाभि॑म् ।
अ॒न॒न्तास॑ उ॒रवो॑ वि॒श्वत॑ः सीं॒ परि॒ द्यावा॑पृथि॒वी य॑न्ति॒ पन्था॑ः
ajirāsastadapa īyamānā ātasthivāṃso amṛtasya nābhim |
anantāsa uravo viśvataḥ sīṃ pari dyāvāpṛthivī yanti panthāḥ
उ॒क्षा स॑मु॒द्रो अ॑रु॒षः सु॑प॒र्णः पूर्व॑स्य॒ योनिं॑ पि॒तुरा वि॑वेश ।
मध्ये॑ दि॒वो निहि॑त॒ः पृश्नि॒रश्मा॒ वि च॑क्रमे॒ रज॑सस्पा॒त्यन्तौ॑
ukṣā samudro aruṣaḥ suparṇaḥ pūrvasya yoniṃ piturā viveśa |
madhye divo nihitaḥ pṛśniraśmā vi cakrame rajasaspātyantau
च॒त्वार॑ ईं बिभ्रति क्षेम॒यन्तो॒ दश॒ गर्भं॑ च॒रसे॑ धापयन्ते ।
त्रि॒धात॑वः पर॒मा अ॑स्य॒ गावो॑ दि॒वश्च॑रन्ति॒ परि॑ स॒द्यो अन्ता॑न्
catvāra īṃ bibhrati kṣemayanto daśa garbhaṃ carase dhāpayante |
tridhātavaḥ paramā asya gāvo divaścaranti pari sadyo antān
इ॒दं वपु॑र्नि॒वच॑नं जनास॒श्चर॑न्ति॒ यन्न॒द्य॑स्त॒स्थुराप॑ः ।
द्वे यदीं॑ बिभृ॒तो मा॒तुर॒न्ये इ॒हेह॑ जा॒ते य॒म्या॒३॒॑ सब॑न्धू
idaṃ vapurnivacanaṃ janāsaścaranti yannadyastasthurāpaḥ |
dve yadīṃ bibhṛto māturanye iheha jāte yamyā sabandhū
वि त॑न्वते॒ धियो॑ अस्मा॒ अपां॑सि॒ वस्त्रा॑ पु॒त्राय॑ मा॒तरो॑ वयन्ति ।
उ॒प॒प्र॒क्षे वृष॑णो॒ मोद॑माना दि॒वस्प॒था व॒ध्वो॑ य॒न्त्यच्छ॑
vi tanvate dhiyo asmā apāṃsi vastrā putrāya mātaro vayanti |
upaprakṣe vṛṣaṇo modamānā divaspathā vadhvo yantyaccha
तद॑स्तु मित्रावरुणा॒ तद॑ग्ने॒ शं योर॒स्मभ्य॑मि॒दम॑स्तु श॒स्तम् ।
अ॒शी॒महि॑ गा॒धमु॒त प्र॑ति॒ष्ठां नमो॑ दि॒वे बृ॑ह॒ते साद॑नाय
tadastu mitrāvaruṇā tadagne śaṃ yorasmabhyamidamastu śastam |
aśīmahi gādhamuta pratiṣṭhāṃ namo dive bṛhate sādanāya
Text source: Wikisource · CC BY-SA 4.0 (Wikisource transcription of a public-domain text)