आ जनं॑ त्वे॒षसं॑दृशं॒ माही॑नाना॒मुप॑स्तुतम् ।
अग॑न्म॒ बिभ्र॑तो॒ नम॑ः
ā janaṃ tveṣasaṃdṛśaṃ māhīnānāmupastutam |
aganma bibhrato namaḥ
Mandala 10
Sukta 60: Subandhu's mind brought back from Yama
Rishi: बन्धुः श्रुतबन्धुर्विप्रबन्धुर्गौपायनाः, ६ अगस्त्यस्वसा एषां माता ऋषिका · Devata: १-४, ६ असमातिः, ५ इन्द्रः, ७-११ जीवः, १२ हस्तः · Metre: अनुष्टुप्, १-५ गायत्री, ८-९ पंक्तिः
12 verses · 60 of 191
What happens in this chapter
Subandhu's mind brought back from Yama
The Gaupayanas first praise King Asamati, under whose rule Ikshvaku prospers. The sixth verse is spoken by their mother, sister of Agastya. Then they call Subandhu back to life: here is mother, here is father, here has come life; come out, Subandhu. As a yoke is tied with a strap, so your mind is held, for life and not for death. I have brought back Subandhu's mind from Yama Vaivasvata. The wind blows down, the sun burns down; let your sickness go down. The last verse blesses the healing hand: this hand of mine is fortunate, more fortunate still, all-healing, its touch auspicious.
अस॑मातिं नि॒तोश॑नं त्वे॒षं नि॑य॒यिनं॒ रथ॑म् ।
भ॒जेर॑थस्य॒ सत्प॑तिम्
asamātiṃ nitośanaṃ tveṣaṃ niyayinaṃ ratham |
bhajerathasya satpatim
यो जना॑न्महि॒षाँ इ॑वातित॒स्थौ पवी॑रवान् ।
उ॒ताप॑वीरवान्यु॒धा
yo janānmahiṣām̐ ivātitasthau pavīravān |
utāpavīravānyudhā
यस्ये॑क्ष्वा॒कुरुप॑ व्र॒ते रे॒वान्म॑रा॒य्येध॑ते ।
दि॒वी॑व॒ पञ्च॑ कृ॒ष्टय॑ः
yasyekṣvākurupa vrate revānmarāyyedhate |
divīva pañca kṛṣṭayaḥ
इन्द्र॑ क्ष॒त्रास॑मातिषु॒ रथ॑प्रोष्ठेषु धारय ।
दि॒वी॑व॒ सूर्यं॑ दृ॒शे
indra kṣatrāsamātiṣu rathaproṣṭheṣu dhāraya |
divīva sūryaṃ dṛśe
अ॒गस्त्य॑स्य॒ नद्भ्य॒ः सप्ती॑ युनक्षि॒ रोहि॑ता ।
प॒णीन्न्य॑क्रमीर॒भि विश्वा॑न्राजन्नरा॒धस॑ः
agastyasya nadbhyaḥ saptī yunakṣi rohitā |
paṇīnnyakramīrabhi viśvānrājannarādhasaḥ
अ॒यं मा॒तायं पि॒तायं जी॒वातु॒राग॑मत् ।
इ॒दं तव॑ प्र॒सर्प॑णं॒ सुब॑न्ध॒वेहि॒ निरि॑हि
ayaṃ mātāyaṃ pitāyaṃ jīvāturāgamat |
idaṃ tava prasarpaṇaṃ subandhavehi nirihi
यथा॑ यु॒गं व॑र॒त्रया॒ नह्य॑न्ति ध॒रुणा॑य॒ कम् ।
ए॒वा दा॑धार ते॒ मनो॑ जी॒वात॑वे॒ न मृ॒त्यवेऽथो॑ अरि॒ष्टता॑तये
yathā yugaṃ varatrayā nahyanti dharuṇāya kam |
evā dādhāra te mano jīvātave na mṛtyave'tho ariṣṭatātaye
यथे॒यं पृ॑थि॒वी म॒ही दा॒धारे॒मान्वन॒स्पती॑न् ।
ए॒वा दा॑धार ते॒ मनो॑ जी॒वात॑वे॒ न मृ॒त्यवेऽथो॑ अरि॒ष्टता॑तये
yatheyaṃ pṛthivī mahī dādhāremānvanaspatīn |
evā dādhāra te mano jīvātave na mṛtyave'tho ariṣṭatātaye
य॒माद॒हं वै॑वस्व॒तात्सु॒बन्धो॒र्मन॒ आभ॑रम् ।
जी॒वात॑वे॒ न मृ॒त्यवेऽथो॑ अरि॒ष्टता॑तये
yamādahaṃ vaivasvatātsubandhormana ābharam |
jīvātave na mṛtyave'tho ariṣṭatātaye
न्य१॒॑ग्वातोऽव॑ वाति॒ न्य॑क्तपति॒ सूर्य॑ः ।
नी॒चीन॑म॒घ्न्या दु॑हे॒ न्य॑ग्भवतु ते॒ रप॑ः
nyagvāto'va vāti nyaktapati sūryaḥ |
nīcīnamaghnyā duhe nyagbhavatu te rapaḥ
अ॒यं मे॒ हस्तो॒ भग॑वान॒यं मे॒ भग॑वत्तरः ।
अ॒यं मे॑ वि॒श्वभे॑षजो॒ऽयं शि॒वाभि॑मर्शनः
ayaṃ me hasto bhagavānayaṃ me bhagavattaraḥ |
ayaṃ me viśvabheṣajo'yaṃ śivābhimarśanaḥ
Text source: Wikisource · CC BY-SA 4.0 (Wikisource transcription of a public-domain text)