Mandala 1

Sukta 13: The Apri sukta of Medhatithi

Rishi: मेधातिथिः काण्वः · Devata: आप्री सूक्तं, अग्निरूपा देवताः (१ इध्मः समिद्धोऽग्निर्वा, २ तनूनपात्, ३ नराशंसः, ४ इळः, ५ बर्हिः, ६ देवीर्द्वारः, ७ उषासानक्ता, ८ दैव्यौ होतारौ प्रचेतसौ, ९ तिस्रो देव्यः सरस्वतीळाभारत्यः, १० त्वष्टा, ११ वनस्पतिः, १२ स्वाहाकृतयः · Metre: गायत्री

12 verses · 13 of 191

What happens in this chapter

The Apri sukta of Medhatithi

An Apri sukta is recited at the animal yajna, and each verse invites one form of Agni or one helper of the rite. Medhatithi Kanva's version runs through them in gayatri. Agni well kindled; Tanunapat, who makes the offering sweet; Narashamsa with honey on his tongue; Agni praised, set down by Manu as hotar; the strewn grass spread with ghee; the divine doors swinging open; Night and Dawn in fair form; the two divine hotars; the three goddesses Ila, Sarasvati and Mahi; Tvashtar of all forms; Vanaspati, the tree, asked to release the offering; and last the cries of svaha to Indra.

13.1

सुस॑मिद्धो न॒ आ व॑ह दे॒वाँ अ॑ग्ने ह॒विष्म॑ते ।
होत॑ः पावक॒ यक्षि॑ च

susamiddho na ā vaha devām̐ agne haviṣmate |
hotaḥ pāvaka yakṣi ca

13.2

मधु॑मन्तं तनूनपाद्य॒ज्ञं दे॒वेषु॑ नः कवे ।
अ॒द्या कृ॑णुहि वी॒तये॑

madhumantaṃ tanūnapādyajñaṃ deveṣu naḥ kave |
adyā kṛṇuhi vītaye

13.3

नरा॒शंस॑मि॒ह प्रि॒यम॒स्मिन्य॒ज्ञ उप॑ ह्वये ।
मधु॑जिह्वं हवि॒ष्कृत॑म्

narāśaṃsamiha priyamasminyajña upa hvaye |
madhujihvaṃ haviṣkṛtam

13.4

अग्ने॑ सु॒खत॑मे॒ रथे॑ दे॒वाँ ई॑ळि॒त आ व॑ह ।
असि॒ होता॒ मनु॑र्हितः

agne sukhatame rathe devām̐ īḻita ā vaha |
asi hotā manurhitaḥ

13.5

स्तृ॒णी॒त ब॒र्हिरा॑नु॒षग्घृ॒तपृ॑ष्ठं मनीषिणः ।
यत्रा॒मृत॑स्य॒ चक्ष॑णम्

stṛṇīta barhirānuṣagghṛtapṛṣṭhaṃ manīṣiṇaḥ |
yatrāmṛtasya cakṣaṇam

13.6

वि श्र॑यन्तामृता॒वृधो॒ द्वारो॑ दे॒वीर॑स॒श्चत॑ः ।
अ॒द्या नू॒नं च॒ यष्ट॑वे

vi śrayantāmṛtāvṛdho dvāro devīrasaścataḥ |
adyā nūnaṃ ca yaṣṭave

13.7

नक्तो॒षासा॑ सु॒पेश॑सा॒स्मिन्य॒ज्ञ उप॑ ह्वये ।
इ॒दं नो॑ ब॒र्हिरा॒सदे॑

naktoṣāsā supeśasāsminyajña upa hvaye |
idaṃ no barhirāsade

13.8

ता सु॑जि॒ह्वा उप॑ ह्वये॒ होता॑रा॒ दैव्या॑ क॒वी ।
य॒ज्ञं नो॑ यक्षतामि॒मम्

tā sujihvā upa hvaye hotārā daivyā kavī |
yajñaṃ no yakṣatāmimam

13.9

इळा॒ सर॑स्वती म॒ही ति॒स्रो दे॒वीर्म॑यो॒भुव॑ः ।
ब॒र्हिः सी॑दन्त्व॒स्रिध॑ः

iḻā sarasvatī mahī tisro devīrmayobhuvaḥ |
barhiḥ sīdantvasridhaḥ

13.10

इ॒ह त्वष्टा॑रमग्रि॒यं वि॒श्वरू॑प॒मुप॑ ह्वये ।
अ॒स्माक॑मस्तु॒ केव॑लः

iha tvaṣṭāramagriyaṃ viśvarūpamupa hvaye |
asmākamastu kevalaḥ

13.11

अव॑ सृजा वनस्पते॒ देव॑ दे॒वेभ्यो॑ ह॒विः ।
प्र दा॒तुर॑स्तु॒ चेत॑नम्

ava sṛjā vanaspate deva devebhyo haviḥ |
pra dāturastu cetanam

13.12

स्वाहा॑ य॒ज्ञं कृ॑णोत॒नेन्द्रा॑य॒ यज्व॑नो गृ॒हे ।
तत्र॑ दे॒वाँ उप॑ ह्वये

svāhā yajñaṃ kṛṇotanendrāya yajvano gṛhe |
tatra devām̐ upa hvaye

Text source: Wikisource · CC BY-SA 4.0 (Wikisource transcription of a public-domain text)