द्रौपदेया महाराज सर्वे पञ्च महारथाः ।
वैराटिरुत्तरश्चैव रथोदारो मतो मम
draupadeyā mahārāja sarve pañca mahārathāḥ |
vairāṭiruttaraścaiva rathodāro mato mama
Udyoga Parva
Chapter 170: Abhimanyu, Satyaki, Virata and Drupada counted
इति श्रीमन्महाभारते उद्योगपर्वणि रथातिरथसंख्यानपर्वणि सप्तत्यधिकशततमोऽध्यायः ॥
14 verses · 170 of 196
What happens in this chapter
Abhimanyu, Satyaki, Virata and Drupada counted
Continuing the Pandava list, Bhishma names the five sons of Draupadi as maharathas and Virata's son Uttara as a noble ratha. Abhimanyu, mighty-armed, is a leader of leaders of rathas, equal in battle to Arjuna and to Shri Krishna, light of hand and firm in his vows, and he will fight remembering his father's suffering. Satyaki of the Vrishnis, fearless and unforgiving, is also a leader of leaders. Uttamaujas and Yudhamanyu are noble rathas, and their thousands of chariots, elephants and horses will fight to please Kunti's son. The aged Virata and Drupada are invincible maharathas. Old in years yet devoted to kshatriya dharma, bound to the Pandavas by marriage, each with his own akshauhini, they will give their lives and do great deeds to keep faith.
भीष्ण उवाच
अभिमन्युर्महाबाहू रथयूथमयूथपः ।
समः पार्थेन समरे वासुदेवेन चारिहा
abhimanyurmahābāhū rathayūthamayūthapaḥ |
samaḥ pārthena samare vāsudevena cārihā
लघ्वस्त्रश्चित्रयोधी च मनस्वी च दृढव्रतः ।
संस्मरन्वै परिक्लेशं स्वपितुर्विक्रमिष्यति
laghvastraścitrayodhī ca manasvī ca dṛḍhavrataḥ |
saṃsmaranvai parikleśaṃ svapiturvikramiṣyati
सात्यकिर्माधवः शूरो रथयूथपयूथपः ।
एष वृष्णिप्रवीराणाममर्षी जितसाध्वसः
sātyakirmādhavaḥ śūro rathayūthapayūthapaḥ |
eṣa vṛṣṇipravīrāṇāmamarṣī jitasādhvasaḥ
उत्तमौजास्तथा राजन्रथोदारो मतो मम ।
युधामन्युश्च विक्रान्तो रथोदारो मतो मम
uttamaujāstathā rājanrathodāro mato mama |
yudhāmanyuśca vikrānto rathodāro mato mama
एतेषां बहुसाहस्रा रथा नागा हयास्तथा ।
योत्स्यन्ते ते तनूस्त्यक्त्वा कुन्तीपुत्रप्रियेप्सया
eteṣāṃ bahusāhasrā rathā nāgā hayāstathā |
yotsyante te tanūstyaktvā kuntīputrapriyepsayā
पाण्डवैः सह राजेन्द्र तव सेनासु भारत ।
अग्निमारुतवद्राजन्नाह्वयन्तः परस्परम्
pāṇḍavaiḥ saha rājendra tava senāsu bhārata |
agnimārutavadrājannāhvayantaḥ parasparam
अजेयौ समरे वृद्धौ विराटद्रुपदौ तथा ।
महारथौ महावीर्यौ मतौ मे पुरुषर्षभौ
ajeyau samare vṛddhau virāṭadrupadau tathā |
mahārathau mahāvīryau matau me puruṣarṣabhau
वयोवृद्धावपि हि तौ क्षत्रधर्मपरायणौ ।
यतिष्येते परं शक्त्या स्थितौ वीरगते पथि
vayovṛddhāvapi hi tau kṣatradharmaparāyaṇau |
yatiṣyete paraṃ śaktyā sthitau vīragate pathi
संबन्धिकेन राजेन्द्र तौ तु वीर्यबलान्वयात् ।
आर्यवृत्तौ महेष्वासौ स्नेहवीर्यसितावुभौ
saṃbandhikena rājendra tau tu vīryabalānvayāt |
āryavṛttau maheṣvāsau snehavīryasitāvubhau
कारणं प्राप्य तु नराः सर्व एव महाभुजाः ।
शूरा वा कातरा वापि भवन्ति कुरुपुङ्गव
kāraṇaṃ prāpya tu narāḥ sarva eva mahābhujāḥ |
śūrā vā kātarā vāpi bhavanti kurupuṅgava
एकायनगतावेतौ पार्थिवौ दृढधन्विनौ ।
प्राणांस्त्यक्त्वा परं शक्त्या घट्टितारौ परन्तप
ekāyanagatāvetau pārthivau dṛḍhadhanvinau |
prāṇāṃstyaktvā paraṃ śaktyā ghaṭṭitārau parantapa
पृथगक्षौहिणीभ्यां तावुभौ संयति दारुणौ ।
संबन्धिभावं रक्षन्तौ महत्कर्म करिष्यतः
pṛthagakṣauhiṇībhyāṃ tāvubhau saṃyati dāruṇau |
saṃbandhibhāvaṃ rakṣantau mahatkarma kariṣyataḥ
लोकवीरौ महेष्वासौ त्यक्तात्मानौ च भारत ।
प्रत्ययं परिरक्षन्तौ महत्कर्म करिष्यतः
lokavīrau maheṣvāsau tyaktātmānau ca bhārata |
pratyayaṃ parirakṣantau mahatkarma kariṣyataḥ
Text source: Wikisource · CC BY-SA 4.0 (Wikisource transcription of a public-domain text)