Karna Parva

Chapter 93: Banners clash; Arjuna vows Karna's end

इति श्रीमन्महाभारते कर्णपर्वणि सप्तदशदिवसयुद्धे त्रिनवतितमोऽध्यायः ॥

28 verses · 93 of 101

What happens in this chapter

Banners clash; Arjuna vows Karna's end

Shri Krishna, Arjuna, Karna and Shalya each blow their conch. Before the warriors strike, their banners fight: Arjuna's ape leaps from its place and tears at Karna's elephant-rope standard with nails and teeth, and the standard lashes back. In a contest of glances Krishna masters Shalya and Arjuna masters Karna. Karna asks Shalya what he will do if Arjuna kills him; Shalya says he will kill Krishna and Arjuna alone on one chariot. Arjuna puts the same question to Krishna, who laughs that the sun would fall and the earth split first, but if it happened he would kill Karna and Shalya with his bare arms. Arjuna promises to cut Karna to pieces today, recalling his jeers at Draupadi in the sabha.

सञ्जय उवाच

93.1

रथौ तयोः श्वेतहयौ दिव्यौ युक्तौ महास्वनौ ।
समास्थितौ लोकवीरौ शङ्खान्दध्मुः पृथक्पृथकम् ।
वासुदेवार्जुनौ वीरौ कर्णशल्यौ च भारत

rathau tayoḥ śvetahayau divyau yuktau mahāsvanau |
samāsthitau lokavīrau śaṅkhāndadhmuḥ pṛthakpṛthakam |
vāsudevārjunau vīrau karṇaśalyau ca bhārata

93.2

तद्भीरुसन्त्रासकरं युद्धं समभवत्तदा ।
अन्योन्यस्पांधेनोरुग्रं शक्रशम्बरयोरिव

tadbhīrusantrāsakaraṃ yuddhaṃ samabhavattadā |
anyonyaspāṃdhenorugraṃ śakraśambarayoriva

93.3

तयोर्ध्वजौ हि विमलौ शुशुभाते रथे स्थितौ ।
राहुकेतू यथाऽऽकाशे उदितौ जगतः क्षये

tayordhvajau hi vimalau śuśubhāte rathe sthitau |
rāhuketū yathā''kāśe uditau jagataḥ kṣaye

93.4

कर्णस्याशीविषनिभा रत्नसारमयी दृढ़ा ।
पुरन्दरधनुः प्रख्या हस्तिकक्ष्या विराजते

karṇasyāśīviṣanibhā ratnasāramayī dṛr̤hā |
purandaradhanuḥ prakhyā hastikakṣyā virājate

93.5

कपिश्रेष्ठस्तु पार्थस्य व्यादितास्य इवान्तकः ।
दंष्ट्राभिर्भीषयन्भाभिर्दुर्निरीक्ष्यो रविर्यथा

kapiśreṣṭhastu pārthasya vyāditāsya ivāntakaḥ |
daṃṣṭrābhirbhīṣayanbhābhirdurnirīkṣyo raviryathā

93.6

युद्धाभिलाषुको भूत्वा ध्वजो गाण्डीवधन्वनः ।
कर्णध्वजमुपातिष्ठत्स्वस्थानाद्वेगवान्कपिः

yuddhābhilāṣuko bhūtvā dhvajo gāṇḍīvadhanvanaḥ |
karṇadhvajamupātiṣṭhatsvasthānādvegavānkapiḥ

93.7

उत्पत्य च महावेगः कक्ष्यामभ्याहनत्तदा ।
नखैश्च दशनैश्चैव गरुडः पन्नगं यथा

utpatya ca mahāvegaḥ kakṣyāmabhyāhanattadā |
nakhaiśca daśanaiścaiva garuḍaḥ pannagaṃ yathā

93.8

सा किङ्किणीकाभरणा कालपाशोपमा तदा ।
अभ्यद्रवत्सुसंरब्धा हस्तिकक्ष्याऽथ तं कपिम्

sā kiṅkiṇīkābharaṇā kālapāśopamā tadā |
abhyadravatsusaṃrabdhā hastikakṣyā'tha taṃ kapim

93.9

तयोर्घोरतरे युद्धे द्वैरथे द्यूत आहिते ।
प्राकुर्वतां ध्वजौ युद्धं पूर्वं पूर्वतरं तदा

tayorghoratare yuddhe dvairathe dyūta āhite |
prākurvatāṃ dhvajau yuddhaṃ pūrvaṃ pūrvataraṃ tadā

93.10

हया हयानभ्यहेषन्स्पर्धमानाः परस्परम् ।
अविध्यत्पुण्डरीकाक्षः शल्यं नयनसायकैः ।
शल्यश्च पुण्डरीकाक्षं तथैवाभिसमैक्षत

hayā hayānabhyaheṣanspardhamānāḥ parasparam |
avidhyatpuṇḍarīkākṣaḥ śalyaṃ nayanasāyakaiḥ |
śalyaśca puṇḍarīkākṣaṃ tathaivābhisamaikṣata

93.11

तत्राजयद्वासुदेवः शल्यं नयनसायकैः ।
कर्णं चाप्यजयदृष्ट्या कुन्तीपुत्रो धनञ्जयः

tatrājayadvāsudevaḥ śalyaṃ nayanasāyakaiḥ |
karṇaṃ cāpyajayadṛṣṭyā kuntīputro dhanañjayaḥ

93.12

अयाब्रवीत्सूतपुत्रः शल्यमाभाष्य सस्मितम्

ayābravītsūtaputraḥ śalyamābhāṣya sasmitam

93.13

यदि पार्थो रणे हन्यादद्य मामिह कर्हिचित् ।
किं करिष्यसि सङ्घामे शल्य सत्यमथोच्यताम्

yadi pārtho raṇe hanyādadya māmiha karhicit |
kiṃ kariṣyasi saṅghāme śalya satyamathocyatām

शल्य उवाच

93.14

यदि कर्ण रणे हन्यादद्य त्वां श्वेतवाहनः ।
उभावेकरयेनाहं हन्यां माधवपाण्डवौ

yadi karṇa raṇe hanyādadya tvāṃ śvetavāhanaḥ |
ubhāvekarayenāhaṃ hanyāṃ mādhavapāṇḍavau

सञ्जय उवाच

93.15

एवमेव तु गोविन्दमर्जुनः प्रत्यभाषत ।
तं प्रहस्याब्रवीत्कृष्णः पार्थं परमिदं वचः

evameva tu govindamarjunaḥ pratyabhāṣata |
taṃ prahasyābravītkṛṣṇaḥ pārthaṃ paramidaṃ vacaḥ

93.16

पतेद्दिवाकरः स्थानाच्छीर्येद्भूमिरनेकधा ।
शैल्यमग्निरियान्न त्वां हन्यात्कार्णो धनञ्जय

pateddivākaraḥ sthānācchīryedbhūmiranekadhā |
śailyamagniriyānna tvāṃ hanyātkārṇo dhanañjaya

93.17

यदि चैतत्कथञ्चित्स्याल्लोकपर्यसनं भवेत् ।
हन्यां कर्णं तथा शल्यं बाहुभ्यामेव संयुगे

yadi caitatkathañcitsyāllokaparyasanaṃ bhavet |
hanyāṃ karṇaṃ tathā śalyaṃ bāhubhyāmeva saṃyuge

93.18

इति कृष्णवचः श्रुत्वा प्रहसन्कपिकेतनः ।
अर्जुनः प्रत्युवाचेदं कृष्णमक्लिष्टकारिणम्

iti kṛṣṇavacaḥ śrutvā prahasankapiketanaḥ |
arjunaḥ pratyuvācedaṃ kṛṣṇamakliṣṭakāriṇam

93.19

मम तावदपर्याप्तौ कर्णशल्यौ जनार्दन ।
सपताकध्वजं कर्णं सशल्यरथवाजिनम्

mama tāvadaparyāptau karṇaśalyau janārdana |
sapatākadhvajaṃ karṇaṃ saśalyarathavājinam

93.20

सच्छत्रकवचं चैव सशक्तिशरकार्मुकम् ।
द्रष्टाऽस्यद्य रणे कृष्ण शरैश्छिन्नमनेकधा

sacchatrakavacaṃ caiva saśaktiśarakārmukam |
draṣṭā'syadya raṇe kṛṣṇa śaraiśchinnamanekadhā

93.21

अद्यैव सरथं साश्वं सशक्तिकवचायुधम् ।
सञ्चूर्णितमिवारण्ये वृक्षं पश्याद्य दन्तिना

adyaiva sarathaṃ sāśvaṃ saśaktikavacāyudham |
sañcūrṇitamivāraṇye vṛkṣaṃ paśyādya dantinā

93.22

अद्य राधेयभार्याणां वैधव्यं समुपस्थितम् ।
ध्रुवं स्वप्नेष्वनिष्टानि ताभिर्दृष्टानि माधव

adya rādheyabhāryāṇāṃ vaidhavyaṃ samupasthitam |
dhruvaṃ svapneṣvaniṣṭāni tābhirdṛṣṭāni mādhava

93.23

द्रष्टासि ध्रुवमद्यैव विधवाः कर्णयोषितः ।
न हि मे शाम्यते मन्युर्यदनेन पुरा कृतम्

draṣṭāsi dhruvamadyaiva vidhavāḥ karṇayoṣitaḥ |
na hi me śāmyate manyuryadanena purā kṛtam

93.24

कृष्णां सभागतां दृष्ट्वा मूढेनादीर्घदर्शिना ।
अस्मांस्तथाऽवहसता क्षिपता च पुनःपुनः

kṛṣṇāṃ sabhāgatāṃ dṛṣṭvā mūḍhenādīrghadarśinā |
asmāṃstathā'vahasatā kṣipatā ca punaḥpunaḥ

93.25

अद्य द्रष्टासि गोविन्द कर्णमुन्मथितं मया ।
वारणेनेव मत्तेन पुष्पितं गजतीरुहम्

adya draṣṭāsi govinda karṇamunmathitaṃ mayā |
vāraṇeneva mattena puṣpitaṃ gajatīruham

93.26

अद्य ता मधुरा वाचः श्रोतासि मधुसूदन ।
दिष्ट्या जयसि वार्ष्णेय इति कर्णे निपातिते

adya tā madhurā vācaḥ śrotāsi madhusūdana |
diṣṭyā jayasi vārṣṇeya iti karṇe nipātite

93.27

अद्याभिमन्युजननीं प्रहृष्टः सांत्वयिष्यसि ।
कुन्तीं पितृष्वसारं च प्रहृष्टः सन् जनार्दन

adyābhimanyujananīṃ prahṛṣṭaḥ sāṃtvayiṣyasi |
kuntīṃ pitṛṣvasāraṃ ca prahṛṣṭaḥ san janārdana

93.28

अद्य बाष्पमुखीं कृष्णां सान्त्वयिष्यसि माधव ।
वाग्भिश्चामृतकल्पाभिर्धर्मराजं च पाण्डवम्

adya bāṣpamukhīṃ kṛṣṇāṃ sāntvayiṣyasi mādhava |
vāgbhiścāmṛtakalpābhirdharmarājaṃ ca pāṇḍavam

Text source: Wikisource · CC BY-SA 4.0 (Wikisource transcription of a public-domain text)