शशिबिन्दुं च राजानं मृतं सृञ्जय शुश्रुम ।
य ईजे विविधैर्यज्ञैः श्रीमान्सत्यपराक्रमः
śaśibinduṃ ca rājānaṃ mṛtaṃ sṛñjaya śuśruma |
ya īje vividhairyajñaiḥ śrīmānsatyaparākramaḥ
Drona Parva
Chapter 65: Shashabindu and his countless sons
इति श्रीमन्महाभारते द्रोणपर्वणि अभिमन्युवधपर्वणि षोडशराजकीये पञ्चषष्टितमोऽध्यायः ॥
12 verses · 65 of 203
What happens in this chapter
Shashabindu and his countless sons
Narada tells of King Shashabindu, truthful and valiant, who worshipped with many yajnas. He had a hundred thousand wives, and each bore him a thousand sons, all heroes versed in the Vedas, wearing golden armour, fine bowmen who themselves performed ashvamedhas. At his great ashvamedha the father gave these princes to the brahmanas. Behind each prince came a hundred maidens adorned with gold, behind each maiden a hundred elephants, behind each elephant a hundred chariots, behind each chariot a hundred horses with golden garlands, behind each horse a thousand cows. For every wooden post at the rite there stood as many of gold. Mountains of food a krosha high were left over. Shashabindu enjoyed a peaceful, prosperous earth for long and went to svarga. The refrain follows.
नारद उवाच
तस्य भार्यासहस्राणां शतमासीन्महात्मनः ।
एकैकस्यां च भार्यायां सहस्रं तनयाभवन्
tasya bhāryāsahasrāṇāṃ śatamāsīnmahātmanaḥ |
ekaikasyāṃ ca bhāryāyāṃ sahasraṃ tanayābhavan
ते कुमाराः पराक्रान्ताः सर्वे नियुतयाजिनः ।
राजानः क्रतुभिर्मुख्यैरीजाना वेदपारगाः
te kumārāḥ parākrāntāḥ sarve niyutayājinaḥ |
rājānaḥ kratubhirmukhyairījānā vedapāragāḥ
हिरण्यकवचाः सर्वे सर्वे चोत्तमधन्विनः ।
सर्वेऽश्वमेधैरीजानाः कुमाराः शाशिबिन्दवाः
hiraṇyakavacāḥ sarve sarve cottamadhanvinaḥ |
sarve'śvamedhairījānāḥ kumārāḥ śāśibindavāḥ
तानश्वमेधे राजेन्द्रो ब्राह्मणेभ्योददत्पिता ।
शतंशतं रथगजा एकैकं पृष्ठतोऽन्वयुः
tānaśvamedhe rājendro brāhmaṇebhyodadatpitā |
śataṃśataṃ rathagajā ekaikaṃ pṛṣṭhato'nvayuḥ
राजपुत्रं तदा कन्यास्तपनीयस्वलङ्कृताः ।
कन्याङ्कन्यां शतं नागा नागेनागे शतं रथाः
rājaputraṃ tadā kanyāstapanīyasvalaṅkṛtāḥ |
kanyāṅkanyāṃ śataṃ nāgā nāgenāge śataṃ rathāḥ
रथेरथे शतं चाश्वा बलिनो हेममालिनः ।
अश्वेअश्वे गोसहस्रं गवां पञ्चाशदाविकाः
ratherathe śataṃ cāśvā balino hemamālinaḥ |
aśveaśve gosahasraṃ gavāṃ pañcāśadāvikāḥ
एतद्धनमपर्याप्तमश्वमेधे महामस्वे ।
शशिबिन्दुर्महाभागो ब्राह्मणेभ्यो ह्यमन्यत
etaddhanamaparyāptamaśvamedhe mahāmasve |
śaśibindurmahābhāgo brāhmaṇebhyo hyamanyata
वार्क्षाश्च यूपा यावन्त अश्वमेधे महामखे ।
ते तथैव पुनश्चान्ये तावन्तः काञ्चनाभवन्
vārkṣāśca yūpā yāvanta aśvamedhe mahāmakhe |
te tathaiva punaścānye tāvantaḥ kāñcanābhavan
भक्ष्यान्नपाननिचयाः पर्वताः क्रोशमुच्छ्रिताः ।
तस्याश्वमेधे निर्वृत्ते राज्ञः शिष्टास्त्रयोदश
bhakṣyānnapānanicayāḥ parvatāḥ krośamucchritāḥ |
tasyāśvamedhe nirvṛtte rājñaḥ śiṣṭāstrayodaśa
तुष्टपुष्टजनाकीर्णां शान्तविघ्नामनामयाम् ।
शशिबिन्दुरिमां भूमिं चिरं भुक्त्वा दिवं गतः
tuṣṭapuṣṭajanākīrṇāṃ śāntavighnāmanāmayām |
śaśibindurimāṃ bhūmiṃ ciraṃ bhuktvā divaṃ gataḥ
स चेन्ममार सृञ्जय चतुर्भद्रतरस्त्वया ।
पुत्रात्पुण्यतरस्तुभ्यं मा पुत्रमनुतप्यथाः ।
अयज्वानमदक्षिण्यमभि श्वैत्येत्युदाहरत्
sa cenmamāra sṛñjaya caturbhadratarastvayā |
putrātpuṇyatarastubhyaṃ mā putramanutapyathāḥ |
ayajvānamadakṣiṇyamabhi śvaityetyudāharat
Text source: Wikisource · CC BY-SA 4.0 (Wikisource transcription of a public-domain text)