तदवस्थे हे तस्मिन्भूरिश्रवसि कौरवे ।
यथा भूयोऽभवद्युद्धं तन्ममाचक्ष्व सञ्जय
tadavasthe he tasminbhūriśravasi kaurave |
yathā bhūyo'bhavadyuddhaṃ tanmamācakṣva sañjaya
इति श्रीमन्महाभारते द्रोणपर्वणि जयद्रथवधपर्वणि चतुर्दशदिवसयुद्धे पञ्चत्वारिंशदधिकशततमोऽध्यायः ॥
74 verses · 145 of 203
Arjuna urges Shri Krishna toward Jayadratha before sunset, and Karna turns to attack the chariotless Satyaki. Krishna holds Arjuna back: Karna still keeps Indra's unfailing shakti for him, and his hour will come. Foreseeing Satyaki's need, Krishna blows his conch with the agreed note, and Daruka brings Krishna's own chariot, drawn by Shaibya, Sugriva, Meghapushpa and Balahaka. On it Satyaki fights Karna while the devas watch from the sky, kills his charioteer and horses and shatters his chariot; Karna climbs onto Duryodhana's. Satyaki spares Dushasana and the rest, for Bhima has vowed their deaths and Arjuna Karna's. Sanjaya notes that Bhima has now slain thirty-one sons.
धृतराष्ट्र उवाच
तदवस्थे हे तस्मिन्भूरिश्रवसि कौरवे ।
यथा भूयोऽभवद्युद्धं तन्ममाचक्ष्व सञ्जय
tadavasthe he tasminbhūriśravasi kaurave |
yathā bhūyo'bhavadyuddhaṃ tanmamācakṣva sañjaya
सञ्जय उवाच
भूरिश्रवसि सङ्क्रान्ते परलोकाय भारत ।
वासुदेवं महाबाहुरर्जुनः समचूचुदत्
bhūriśravasi saṅkrānte paralokāya bhārata |
vāsudevaṃ mahābāhurarjunaḥ samacūcudat
अर्जुन उवाच
चोदयाश्वान्भृशं कृष्ण यतो राजा जयद्रथः ।
[श्रूयते पुण्डरीकाक्ष त्रिषु धर्मेषु वर्तते ।]
प्रतिज्ञां सफलां चापि कर्तुमर्हसि मेऽनघ
codayāśvānbhṛśaṃ kṛṣṇa yato rājā jayadrathaḥ |
[śrūyate puṇḍarīkākṣa triṣu dharmeṣu vartate |]
pratijñāṃ saphalāṃ cāpi kartumarhasi me'nagha
अस्तमेति महाबाहो त्वरमाणो दिवाकरः
astameti mahābāho tvaramāṇo divākaraḥ
एतद्धि पुरुषव्याघ्र महदब्युद्यतं मया ।
कार्यं संरक्ष्यते चैष कुरुसेनामहारथैः
etaddhi puruṣavyāghra mahadabyudyataṃ mayā |
kāryaṃ saṃrakṣyate caiṣa kurusenāmahārathaiḥ
यथा नाभ्येति सूर्योऽस्तं यथा सत्यं भवेद्वचः ।
चोदयाश्वांस्तथा कृष्ण यथा हन्यां जयद्रथम्
yathā nābhyeti sūryo'staṃ yathā satyaṃ bhavedvacaḥ |
codayāśvāṃstathā kṛṣṇa yathā hanyāṃ jayadratham
ततः कृष्णो महाबाहुरश्वान्रजतसन्निभान् ।
हयज्ञश्चोदयामास जयद्रथवधं प्रति
tataḥ kṛṣṇo mahābāhuraśvānrajatasannibhān |
hayajñaścodayāmāsa jayadrathavadhaṃ prati
तं प्रयान्तममोघेषुमुत्पतद्भिरिवाशुगैः ।
त्वरमाणा महाराज सेनामुख्याः समाद्रवन्
taṃ prayāntamamogheṣumutpatadbhirivāśugaiḥ |
tvaramāṇā mahārāja senāmukhyāḥ samādravan
दुर्योधनश्च कर्णश्च वृषसेनोऽथ मद्रराट् ।
अश्वत्थामा कृपश्चैव स्वयमेव च सैन्धवः
duryodhanaśca karṇaśca vṛṣaseno'tha madrarāṭ |
aśvatthāmā kṛpaścaiva svayameva ca saindhavaḥ
समासाद्य च बीभत्सुः सैन्धवं समुपस्थितम् ।
नेत्राभ्यां क्रोधदीप्ताभ्यां सम्प्रैक्षन्निर्दहन्निव
samāsādya ca bībhatsuḥ saindhavaṃ samupasthitam |
netrābhyāṃ krodhadīptābhyāṃ sampraikṣannirdahanniva
यथाग्निरिन्धनेद्धौ वै क्रोधेन्धनसमीरितः ।
सैन्धवस्य मुखं त्यक्त्वा कर्णः सात्वतमभ्ययात्
yathāgnirindhaneddhau vai krodhendhanasamīritaḥ |
saindhavasya mukhaṃ tyaktvā karṇaḥ sātvatamabhyayāt
उपायान्तं* तु राधेयं दृष्ट्वा पार्थो महारथः ।
प्रहसन्देवकीपुत्रमिदं वचनमब्रवीत्
upāyāntaṃ* tu rādheyaṃ dṛṣṭvā pārtho mahārathaḥ |
prahasandevakīputramidaṃ vacanamabravīt
एष प्रयात्याधिरथिः सात्यकेः स्यन्दनं प्रति ।
न मृष्यति हतं नूनं भूरिश्रवसमाहवे
eṣa prayātyādhirathiḥ sātyakeḥ syandanaṃ prati |
na mṛṣyati hataṃ nūnaṃ bhūriśravasamāhave
यत्र यात्येष तत्र त्वं चोदयाश्वाञ्जनार्दन ।
न सौमदत्तिपदवीं गमयेत्सात्यकिं वृषः
yatra yātyeṣa tatra tvaṃ codayāśvāñjanārdana |
na saumadattipadavīṃ gamayetsātyakiṃ vṛṣaḥ
सञ्जय उवाच
एवमुक्तो महाबाहुः केशवः सव्यसाचिना ।
प्रत्युवाच महातेजाः कालयुक्तमिदं वचः
evamukto mahābāhuḥ keśavaḥ savyasācinā |
pratyuvāca mahātejāḥ kālayuktamidaṃ vacaḥ
अलमेष महाबाहुः कर्णायैकोऽपि पाण्डव ।
किं पुनर्द्रौपदेयाभ्यां सहितः सात्वतर्षभः
alameṣa mahābāhuḥ karṇāyaiko'pi pāṇḍava |
kiṃ punardraupadeyābhyāṃ sahitaḥ sātvatarṣabhaḥ
न च तावत्क्षमः पार्थ तव कर्णेन सङ्गरः ।
प्रज्वलन्ती महोल्केव तिष्ठत्यस्मिन्हि वासवी ।
त्वदर्थं पूज्यमानैषा रक्ष्यते परवीरहन्
na ca tāvatkṣamaḥ pārtha tava karṇena saṅgaraḥ |
prajvalantī maholkeva tiṣṭhatyasminhi vāsavī |
tvadarthaṃ pūjyamānaiṣā rakṣyate paravīrahan
न कर्णं प्राकृतं मन्ये तेन योद्धुं न साम्प्रतम् ।
यः कर्णो बलवानेष शक्तोऽस्माञ्जेतुमोजसा
na karṇaṃ prākṛtaṃ manye tena yoddhuṃ na sāmpratam |
yaḥ karṇo balavāneṣa śakto'smāñjetumojasā
कर्णस्यैष महान्दोषो यद्दूयेन पदेपदे ।
प्रमादाच्च घृणित्वाच्च तेन शोचिति मे मनः
karṇasyaiṣa mahāndoṣo yaddūyena padepade |
pramādācca ghṛṇitvācca tena śociti me manaḥ
अतः कर्णः प्रयात्वत्र सात्वतस्य यथा तथा ।
अहं ज्ञास्यामि कौन्तेय कालमस्य दुरात्मनः
ataḥ karṇaḥ prayātvatra sātvatasya yathā tathā |
ahaṃ jñāsyāmi kaunteya kālamasya durātmanaḥ
यत्रैनं विशिखैस्तीक्ष्णैः पातयिष्यसि भूतले ।
तदा गन्तासि पार्थ त्वं तेन योद्धुं दुरात्मना
yatrainaṃ viśikhaistīkṣṇaiḥ pātayiṣyasi bhūtale |
tadā gantāsi pārtha tvaṃ tena yoddhuṃ durātmanā
धृतराष्ट्र उवाच
योऽसौ कर्णेन वीरस्य वार्ष्णेयस्य समागमः ।
हते तु भूरिश्रवसि तद्युद्धमभवत्कथम्
yo'sau karṇena vīrasya vārṣṇeyasya samāgamaḥ |
hate tu bhūriśravasi tadyuddhamabhavatkatham
सात्यकिश्चापि विरथः कं समारूढवान्रथम् ।
चक्ररक्षौ च पाञ्चाल्यौ तन्ममाचक्ष्व सञ्जय
sātyakiścāpi virathaḥ kaṃ samārūḍhavānratham |
cakrarakṣau ca pāñcālyau tanmamācakṣva sañjaya
सञ्जय उवाच
हन्त ते कथयिष्यामि यथावृत्तं महारणे ।
पश्यतां सर्वसैन्यानां केशवार्युनयोरपि ।
शुश्रूषस्व स्थिरो भूत्वा दुराचरितमात्मनः
hanta te kathayiṣyāmi yathāvṛttaṃ mahāraṇe |
paśyatāṃ sarvasainyānāṃ keśavāryunayorapi |
śuśrūṣasva sthiro bhūtvā durācaritamātmanaḥ
xxमेव हि कृष्णस्य मनोगतमिदं प्रभो ।
विजेतव्यो यथा वीरः सात्यकिः सौमदत्तिना
xxmeva hi kṛṣṇasya manogatamidaṃ prabho |
vijetavyo yathā vīraḥ sātyakiḥ saumadattinā
अतीतानागते राजन्स हि वेत्ति जनार्दनः ।
ततः सूतं समाहूय दारुकं संदिदेश ह ।
atītānāgate rājansa hi vetti janārdanaḥ |
tataḥ sūtaṃ samāhūya dārukaṃ saṃdideśa ha |
रथो मे युज्यतां कल्यमिति राजन्महाबालः ॥
न हि देवा न गन्धर्वा न यक्षोरगराक्षसाः ।
मानवा वाऽपि जेतारः कृष्णयोः सन्ति केचन ।
ratho me yujyatāṃ kalyamiti rājanmahābālaḥ ||
na hi devā na gandharvā na yakṣoragarākṣasāḥ |
mānavā vā'pi jetāraḥ kṛṣṇayoḥ santi kecana |
पितामहपुरोगाश्च देवाः सिद्धाश्च तं विदुः ।
तयोः प्रभावमतुलं शृणु युद्धं तु तत्तथा
pitāmahapurogāśca devāḥ siddhāśca taṃ viduḥ |
tayoḥ prabhāvamatulaṃ śṛṇu yuddhaṃ tu tattathā
सात्यकिं विरथं दृष्ट्वा कर्णं चाभ्युद्यतं रणे ।
दध्मौ शङ्खं महानादमार्षभेणाथ माधवः
sātyakiṃ virathaṃ dṛṣṭvā karṇaṃ cābhyudyataṃ raṇe |
dadhmau śaṅkhaṃ mahānādamārṣabheṇātha mādhavaḥ
दारुकोऽवेत्य सन्देशं श्रुत्वा शङ्खस्य च स्वनम् ।
रथमन्वानयत्तस्मै सुपर्णोच्छ्रितकेतनम्
dāruko'vetya sandeśaṃ śrutvā śaṅkhasya ca svanam |
rathamanvānayattasmai suparṇocchritaketanam
स केशवस्यानुमते रथं दारुकसंयुतम् ।
आरुरोह शिनेः पौत्रो ज्वलनादित्यसन्निभम्
sa keśavasyānumate rathaṃ dārukasaṃyutam |
āruroha śineḥ pautro jvalanādityasannibham
कामगैः शैव्यसुग्रीवमेघपुष्पवलाहकैः ।
हयोदग्रैर्महावेगैर्हेमभाण्डविभूषितैः
kāmagaiḥ śaivyasugrīvameghapuṣpavalāhakaiḥ |
hayodagrairmahāvegairhemabhāṇḍavibhūṣitaiḥ
युक्तं समारुह्य च तं विमानप्रतिमं रथम् ।
अभ्यद्रवत राधेयं प्रवपन्सायकान्बहून्
yuktaṃ samāruhya ca taṃ vimānapratimaṃ ratham |
abhyadravata rādheyaṃ pravapansāyakānbahūn
चक्ररक्षावपि तदा युधामन्यूत्तमौजसौ ।
धनञ्जयरथं हित्वा राधेयं प्रत्युदीयतुः
cakrarakṣāvapi tadā yudhāmanyūttamaujasau |
dhanañjayarathaṃ hitvā rādheyaṃ pratyudīyatuḥ
राधेयोऽपि महाराज शरवर्षं समुत्सृजन् ।
अभ्यद्रवत्सुसङ्क्रुद्धो रणे शैनेयमच्युतम्
rādheyo'pi mahārāja śaravarṣaṃ samutsṛjan |
abhyadravatsusaṅkruddho raṇe śaineyamacyutam
नैव दैवं न गान्धर्वं नासुरं न च राक्षसम् ।
तादृशं भुवि नो युद्धं दिवि वा श्रुतमित्युत ।
उपारसत तत्सैन्यं सरथाश्वनरद्विपम्
naiva daivaṃ na gāndharvaṃ nāsuraṃ na ca rākṣasam |
tādṛśaṃ bhuvi no yuddhaṃ divi vā śrutamityuta |
upārasata tatsainyaṃ sarathāśvanaradvipam
तयोर्दृष्ट्वा महाराज कर्म सम्मूढचेतसः ।
सर्वे च समपश्यन्त तद्युद्धमतिमानुषम्
tayordṛṣṭvā mahārāja karma sammūḍhacetasaḥ |
sarve ca samapaśyanta tadyuddhamatimānuṣam
तयोर्नृवरयो राजन्सारथ्यं दारुकस्य च
tayornṛvarayo rājansārathyaṃ dārukasya ca
गतप्रत्यागतावृत्तैर्मण्डलैः सन्निवर्तनैः ।
सारथेस्तु रथस्थस्य काश्यपेयस्य विस्मिताः
gatapratyāgatāvṛttairmaṇḍalaiḥ sannivartanaiḥ |
sārathestu rathasthasya kāśyapeyasya vismitāḥ
नभस्तलगताश्चैव देवगान्धर्वदानवाः ।
अतीवावहिता द्रष्टुं कर्णशैनेययो रणम्
nabhastalagatāścaiva devagāndharvadānavāḥ |
atīvāvahitā draṣṭuṃ karṇaśaineyayo raṇam
मित्रार्थे तौ पराक्रान्तौ शुष्मिणौ स्पर्धिनौ रमे
mitrārthe tau parākrāntau śuṣmiṇau spardhinau rame
कर्णश्चामरसङ्काशो युयुधानश्च सात्यकिः ।
अन्योन्यं तौ महाराज शरवर्षैरवर्षताम्
karṇaścāmarasaṅkāśo yuyudhānaśca sātyakiḥ |
anyonyaṃ tau mahārāja śaravarṣairavarṣatām
प्रममाथ शिनेः पौत्रं कर्णः सायकवृष्टिभिः ।
अमृष्यमाणो निधनं कौरव्यजलसन्धयोः
pramamātha śineḥ pautraṃ karṇaḥ sāyakavṛṣṭibhiḥ |
amṛṣyamāṇo nidhanaṃ kauravyajalasandhayoḥ
कर्णः शोकसमाविष्टो महोरग इव श्वसन् ।
स शैनेयं रणे क्रुद्धः प्रदहन्निव चक्षुषा ।
अभ्यधावत वेगेन पुनःपुनररिन्दम
karṇaḥ śokasamāviṣṭo mahoraga iva śvasan |
sa śaineyaṃ raṇe kruddhaḥ pradahanniva cakṣuṣā |
abhyadhāvata vegena punaḥpunararindama
तं तु सक्रोधमालोक्य सात्यकिः प्रत्ययुध्यत ।
महता शरवर्षेण गजं प्रतिगजो यथा
taṃ tu sakrodhamālokya sātyakiḥ pratyayudhyata |
mahatā śaravarṣeṇa gajaṃ pratigajo yathā
तौ समेतौ नरव्याघ्रौ व्याघ्राविव तरस्विनौ ।
अन्योन्यं सन्ततक्षाते रणेऽनुपमविक्रमौ
tau sametau naravyāghrau vyāghrāviva tarasvinau |
anyonyaṃ santatakṣāte raṇe'nupamavikramau
ततः कर्णं शिनेः पौत्रः सर्वपारसवैः शरैः ।
बिभेद सर्वगात्रेषु पुनःपुनररिन्दम
tataḥ karṇaṃ śineḥ pautraḥ sarvapārasavaiḥ śaraiḥ |
bibheda sarvagātreṣu punaḥpunararindama
सारथिं चास्य भल्लेन रथनीडादपातयत् ।
अश्वांश्च चतुरः श्वेतान्निजघान शितैः शरैः
sārathiṃ cāsya bhallena rathanīḍādapātayat |
aśvāṃśca caturaḥ śvetānnijaghāna śitaiḥ śaraiḥ
छित्त्वा ध्वजं रथं चैव शतधा पुनर्षर्षभ ।
चकार विरथं कर्णं तव पुत्रस्य पश्यतः
chittvā dhvajaṃ rathaṃ caiva śatadhā punarṣarṣabha |
cakāra virathaṃ karṇaṃ tava putrasya paśyataḥ
ततो विमनसो राजंस्तावकास्ते महारथाः ।
वृषसेनः कर्णसुतः शल्यो मद्राधिपस्तथा ।
tato vimanaso rājaṃstāvakāste mahārathāḥ |
vṛṣasenaḥ karṇasutaḥ śalyo madrādhipastathā |
द्रोणपुत्रश्च शैनेयं सर्वतः पर्यवारयन् ॥
ततः पर्याकुलं सर्वं न प्राज्ञायत किंचन
droṇaputraśca śaineyaṃ sarvataḥ paryavārayan ||
tataḥ paryākulaṃ sarvaṃ na prājñāyata kiṃcana
तथा सात्यकिना वीरे विरथे सूतजे कृते ।
हाहाकारस्ततो राजन्सर्वसैन्येष्वभून्महान्
tathā sātyakinā vīre virathe sūtaje kṛte |
hāhākārastato rājansarvasainyeṣvabhūnmahān
कर्णोऽपि विरथो राजन्सात्वतेन कृतः शरैः ।
दुर्योधनरथं तूर्णमारुरोह विनिःश्वसन्
karṇo'pi viratho rājansātvatena kṛtaḥ śaraiḥ |
duryodhanarathaṃ tūrṇamāruroha viniḥśvasan
मानयंस्तव पुत्रस्य बाल्यात्प्रभृति सौहृदम् ।
कृतां राज्यप्रदानेन प्रतिज्ञां परिपालयन्
mānayaṃstava putrasya bālyātprabhṛti sauhṛdam |
kṛtāṃ rājyapradānena pratijñāṃ paripālayan
तथा तु विरथं कर्णं पुत्रांश्च परिपालयन् ॥
दुःशासनमुखान्वीरान्नावधीत्सात्यकिर्वशी
tathā tu virathaṃ karṇaṃ putrāṃśca paripālayan ||
duḥśāsanamukhānvīrānnāvadhītsātyakirvaśī
रक्षन्प्रतिज्ञां भीमेन पार्थेन च पुराकृताम् ।
विरथान्विह्वलांश्चक्रे न तु प्राणैर्व्ययोजयत्
rakṣanpratijñāṃ bhīmena pārthena ca purākṛtām |
virathānvihvalāṃścakre na tu prāṇairvyayojayat
भीमसेनेन तु वदः पुत्राणां ते प्रतिश्रुतः ।
अनुद्यूते च पार्थेन वधः कर्णस्य संश्रुतः
bhīmasenena tu vadaḥ putrāṇāṃ te pratiśrutaḥ |
anudyūte ca pārthena vadhaḥ karṇasya saṃśrutaḥ
वधे त्वकुर्वन्यत्नं ते तस्य कर्णमुखास्तदा ।
नाशक्नुवंस्ततो हन्तुं सात्यकिं प्रवरा रथाः
vadhe tvakurvanyatnaṃ te tasya karṇamukhāstadā |
nāśaknuvaṃstato hantuṃ sātyakiṃ pravarā rathāḥ
द्रौणिश्च कृतवर्मा च तथैवान्ये महारथाः ।
निर्जिता धनुषैकेन शतशः क्षत्रियर्षभाः ।
काङ्क्षता परलोकं च धर्मराजस्य च प्रियम्
drauṇiśca kṛtavarmā ca tathaivānye mahārathāḥ |
nirjitā dhanuṣaikena śataśaḥ kṣatriyarṣabhāḥ |
kāṅkṣatā paralokaṃ ca dharmarājasya ca priyam
कृष्णयोः सदृशो वीर्ये सात्यकिः शत्रुतापनः ।
जितवान्सर्वसैन्यानि तावकानि हसन्निव
kṛṣṇayoḥ sadṛśo vīrye sātyakiḥ śatrutāpanaḥ |
jitavānsarvasainyāni tāvakāni hasanniva
कृष्णो वाऽपि भवेल्लोके पार्थो बाऽपि धनुर्धरः ।
शैनेयो वा नरव्याघ्र चतुर्थस्तु न विद्यते
kṛṣṇo vā'pi bhavelloke pārtho bā'pi dhanurdharaḥ |
śaineyo vā naravyāghra caturthastu na vidyate
धृतराष्ट्र उवाच
अजय्यं वासुदेवस्य रथमास्थाय सात्यकिः ।
विरथं कृतवान्कर्णं वासुदेवसमो युधि ।
दारुकेण समायुक्तः स्वबाहुबलदर्पितः
ajayyaṃ vāsudevasya rathamāsthāya sātyakiḥ |
virathaṃ kṛtavānkarṇaṃ vāsudevasamo yudhi |
dārukeṇa samāyuktaḥ svabāhubaladarpitaḥ
कच्चिदन्यं समारूढः सात्यकिः शत्रुतापनः ।
एतदिच्छाम्यहं श्रोतुं कुशलो ह्यसि भाषितुम् ।
असह्यं तमहं मन्ये तन्ममाचक्ष्व सञ्जय
kaccidanyaṃ samārūḍhaḥ sātyakiḥ śatrutāpanaḥ |
etadicchāmyahaṃ śrotuṃ kuśalo hyasi bhāṣitum |
asahyaṃ tamahaṃ manye tanmamācakṣva sañjaya
सञ्जय उवाच
शृणु राजन्यथावृत्तं रथमन्यं महामतिः ।
दारुकस्यानुजस्तूर्णं कल्पनाविदिकल्पितम्
śṛṇu rājanyathāvṛttaṃ rathamanyaṃ mahāmatiḥ |
dārukasyānujastūrṇaṃ kalpanāvidikalpitam
आयसैः काञ्चनैश्चापि पट्टैः सन्नद्धकूबरम् ।
तारासहस्रखचितं सिंहध्वजपताकिनम्
āyasaiḥ kāñcanaiścāpi paṭṭaiḥ sannaddhakūbaram |
tārāsahasrakhacitaṃ siṃhadhvajapatākinam
अश्वैर्वातजवैर्युक्तं हेमभाण्डपरिच्छदैः ।
सैन्धवैरिन्दुसङ्काशैः सर्वशब्दातिगैर्दृढैः
aśvairvātajavairyuktaṃ hemabhāṇḍaparicchadaiḥ |
saindhavairindusaṅkāśaiḥ sarvaśabdātigairdṛḍhaiḥ
चित्रकाञ्चनसन्नाहैर्वाजिमुख्यैर्विशाम्पते ।
घण्टाजालाकुलरवं शक्तितोमरविद्युतम्
citrakāñcanasannāhairvājimukhyairviśāmpate |
ghaṇṭājālākularavaṃ śaktitomaravidyutam
युक्तं साङ्ग्रामिकैर्द्रव्यैर्बहुशस्त्रपरिच्छदैः ।
रथं सम्पादयामास मेघगम्भीरनिःस्वनम्
yuktaṃ sāṅgrāmikairdravyairbahuśastraparicchadaiḥ |
rathaṃ sampādayāmāsa meghagambhīraniḥsvanam
तं समारुह्य शैनेयस्तव सैन्यमुपाद्रवत् ।
दारुकोऽपि यथाकामं प्रययौ केशवान्तिकम्
taṃ samāruhya śaineyastava sainyamupādravat |
dāruko'pi yathākāmaṃ prayayau keśavāntikam
कर्णस्यापि रथं राजञ्शङ्खगोक्षीरपाण्डुरैः ।
चित्रकाञ्चनसन्नाहैः सदश्वैर्वेगवत्तरैः
karṇasyāpi rathaṃ rājañśaṅkhagokṣīrapāṇḍuraiḥ |
citrakāñcanasannāhaiḥ sadaśvairvegavattaraiḥ
हेमकक्ष्याध्वजोपेतं क्लृप्तयन्त्रपताकिनम् ।
अग्र्यं रथं सुयन्तारं बहुशस्त्रपरिच्छदम् ।
उपाजह्रुस्तमास्थाय कर्णोऽप्यभ्यद्रवद्रिपून्
hemakakṣyādhvajopetaṃ klṛptayantrapatākinam |
agryaṃ rathaṃ suyantāraṃ bahuśastraparicchadam |
upājahrustamāsthāya karṇo'pyabhyadravadripūn
एतत्ते सर्वमाख्यातं यन्मां त्वं परिपृच्छसि ।
भूयश्चापि निबोधेमं तवापन्नयजं क्षयम्
etatte sarvamākhyātaṃ yanmāṃ tvaṃ paripṛcchasi |
bhūyaścāpi nibodhemaṃ tavāpannayajaṃ kṣayam
एकत्रिंशत्तव सुता भीमसेनेन पातिताः ।
दुर्मुखं प्रमुखे कृत्वा सततं चित्रयोधिनम्
ekatriṃśattava sutā bhīmasenena pātitāḥ |
durmukhaṃ pramukhe kṛtvā satataṃ citrayodhinam
शतशो निहताः शूराः सात्वतेनार्जुनेन च ।
भीष्मं प्रमुखतः कृत्वा भगदत्तं च भारत ।
एवमेष क्षयो वृत्तो राजन्दुर्मन्त्रिते तव
śataśo nihatāḥ śūrāḥ sātvatenārjunena ca |
bhīṣmaṃ pramukhataḥ kṛtvā bhagadattaṃ ca bhārata |
evameṣa kṣayo vṛtto rājandurmantrite tava
Text source: Wikisource · CC BY-SA 4.0 (Wikisource transcription of a public-domain text)