भूय एव महाभाग्यं कथ्यतामित्यब्रवीत् पाण्डवः
bhūya eva mahābhāgyaṃ kathyatāmityabravīt pāṇḍavaḥ
11 verses · 199 of 315
Markandeya names two kings, Vrishadarbha and Seduka. Seduka knew of a secret vow Vrishadarbha had kept since boyhood: to a Brahmin he would give nothing but gold and silver. A Brahmin learned in the Vedas blessed Seduka and asked a thousand horses for his guru's fee. Seduka said he could not give them, but sent him to Vrishadarbha, who would surely give. The Brahmin went and asked Vrishadarbha for the thousand horses, and the king struck him with a whip. The Brahmin asked why he struck an innocent man. As the Brahmin began to curse, the king asked whether it befits a Brahmin to curse one who does not give. Our text ends here abruptly.
वैशम्पायन उवाच
भूय एव महाभाग्यं कथ्यतामित्यब्रवीत् पाण्डवः
bhūya eva mahābhāgyaṃ kathyatāmityabravīt pāṇḍavaḥ
अथाचष्ट मार्कण्डेयो महाराज वृषदर्भसेदुकनामानौ राजानौ नीतिमार्गरतावस्त्रोपास्त्रकृतिनौ
athācaṣṭa mārkaṇḍeyo mahārāja vṛṣadarbhasedukanāmānau rājānau nītimārgaratāvastropāstrakṛtinau
सेदुको वृषदर्भस्य बालस्यैव उपांशुव्रतमभ्यजा- नात् कुप्यमदेयं ब्राह्मणस्य
seduko vṛṣadarbhasya bālasyaiva upāṃśuvratamabhyajā- nāt kupyamadeyaṃ brāhmaṇasya
अथ तं सेदुकं ब्राह्मणः कश्चिद् वेदाध्ययनसम्पन्न आशिषं दत्त्वा गुर्वर्थी भिक्षितवान्
atha taṃ sedukaṃ brāhmaṇaḥ kaścid vedādhyayanasampanna āśiṣaṃ dattvā gurvarthī bhikṣitavān
अश्वसहस्रं मे भवान् ददात्विति तं सेदुको ब्राह्मणमब्रवीत्
aśvasahasraṃ me bhavān dadātviti taṃ seduko brāhmaṇamabravīt
नास्ति सम्भवो गुर्वर्थं दातुमिति
nāsti sambhavo gurvarthaṃ dātumiti
स त्वं गच्छ वृषदर्भसकाशम् । राजा परमधर्मज्ञो ब्राह्मण तं भिक्षस्व ।
स ते दास्यति तस्यैतदुपांशुव्रतमिति
sa tvaṃ gaccha vṛṣadarbhasakāśam | rājā paramadharmajño brāhmaṇa taṃ bhikṣasva |
sa te dāsyati tasyaitadupāṃśuvratamiti
अथ ब्राह्मणो वृषदर्भसकाशं गत्वा अश्वसहस्रमयाचत् ।
स राजा तं कशेनाताडयत्
atha brāhmaṇo vṛṣadarbhasakāśaṃ gatvā aśvasahasramayācat |
sa rājā taṃ kaśenātāḍayat
तं ब्राह्मणोऽब्रवीत् । किं हिंस्यनागसं मामिति
taṃ brāhmaṇo'bravīt | kiṃ hiṃsyanāgasaṃ māmiti
एवमुक्त्वा तं शपन्तं राजाऽऽह । विप्र किं यो न ददाति तुभ्यमुताहोस्विद् ब्राह्मण्यमेतत्
evamuktvā taṃ śapantaṃ rājā''ha | vipra kiṃ yo na dadāti tubhyamutāhosvid brāhmaṇyametat
इति श्रीमहाभारते वनपर्वणि मार्कण्डेयसमास्यापर्वणि सेदुकवृषदर्भचरिते षण्णवत्यधिकशततमोऽध्यायः
iti śrīmahābhārate vanaparvaṇi mārkaṇḍeyasamāsyāparvaṇi sedukavṛṣadarbhacarite ṣaṇṇavatyadhikaśatatamo'dhyāyaḥ
Text source: Wikisource · CC BY-SA 4.0 (Wikisource transcription of a public-domain text)