Anushasana Parva

Chapter 35: The ten paths of action to avoid

इति श्रीमन्महाभारते अनुशासनपर्वणि दानधर्मपर्वणि पञ्चत्रिंशोऽध्यायः ॥

7 verses · 35 of 274

What happens in this chapter

The ten paths of action to avoid

Yudhishthira asks how a man should live for his good in the world. Bhishma answers briefly. Be devoted to Narayana, honour Shankara by honouring the good, and do japa with meditation while keeping your own dharma with a clean mind. Give up the ten wrong courses. Three are of the body: taking life, theft and approaching another's wife. Four are of speech: idle talk, harshness, slander and falsehood, which one should neither say nor dwell on. In the mind keep three things: no coveting of others' wealth, goodwill to all beings, and faith that actions bear fruit. The devotee of Narayana who does only good in body, speech and mind reaches by His grace the supreme state.

युधिष्ठिर उवाच

35.1

किं कर्तव्यं मनुष्येण लोकयात्राहितार्थिना ।
कथं वै लोकयात्रां तु किंशीलश्च समाचरेत्

kiṃ kartavyaṃ manuṣyeṇa lokayātrāhitārthinā |
kathaṃ vai lokayātrāṃ tu kiṃśīlaśca samācaret

भीष्म उवाच

35.2

देवे नारायणे भक्तिः शंकरे साधुपूजया ।
ध्यानेनाथ जपः कार्यः स्वधर्मैः शुचिचेतसा

deve nārāyaṇe bhaktiḥ śaṃkare sādhupūjayā |
dhyānenātha japaḥ kāryaḥ svadharmaiḥ śucicetasā

35.3

कायेन त्रिविधं कर्म वाचा चापि चतुर्विधम् ।
मनसा त्रिविधं चैव दश कर्मपथांस्त्यजेत्

kāyena trividhaṃ karma vācā cāpi caturvidham |
manasā trividhaṃ caiva daśa karmapathāṃstyajet

35.4

प्राणातिपातः स्तैन्यं च परदाराभिमर्शनम् ।
त्रीणि पापानि कायेन सर्वतः परिवर्जयेत्

prāṇātipātaḥ stainyaṃ ca paradārābhimarśanam |
trīṇi pāpāni kāyena sarvataḥ parivarjayet

35.5

असत्प्रलापं पारुष्यं पैशुन्यमनृतं तथा ।
चत्वारि वाचा राजेन्द्र न जल्पेन्नानुचिन्तयेत्

asatpralāpaṃ pāruṣyaṃ paiśunyamanṛtaṃ tathā |
catvāri vācā rājendra na jalpennānucintayet

35.6

अनभिध्या परस्वेषु सर्वसत्वेषु सौहृदम् ।
कर्मणां फलमस्तीति त्रिविधं मनसा चरेत्

anabhidhyā parasveṣu sarvasatveṣu sauhṛdam |
karmaṇāṃ phalamastīti trividhaṃ manasā caret

35.7

तस्माद्वाक्वायमनसा नाचरेदशुभं नरः ।
शुभान्येवाचरँल्लोके भक्तो नारायणस्य हि ।
तस्यैव तु पदं सूक्ष्मं प्रसादादश्नुयात्परम्

tasmādvākvāyamanasā nācaredaśubhaṃ naraḥ |
śubhānyevācaram̐lloke bhakto nārāyaṇasya hi |
tasyaiva tu padaṃ sūkṣmaṃ prasādādaśnuyātparam

Text source: Wikisource · CC BY-SA 4.0 (Wikisource transcription of a public-domain text)