सूक्त 3: इन्द्र ने द्यावापृथिवी को फैलाया

पिबा॑ सु॒तस्य॑ र॒सिनो॒ मत्स्वा॑ न इन्द्र॒ गोम॑तः ।
आ॒पिर्नो॑ बोधि सध॒माद्यो॑ वृ॒धे॒३॒॑ऽस्माँ अ॑वन्तु ते॒ धिय॑ः

pibā sutasya rasino matsvā na indra gomataḥ |
āpirno bodhi sadhamādyo vṛdhe'smām̐ avantu te dhiyaḥ

भू॒याम॑ ते सुम॒तौ वा॒जिनो॑ व॒यं मा न॑ः स्तर॒भिमा॑तये ।
अ॒स्माञ्चि॒त्राभि॑रवताद॒भिष्टि॑भि॒रा न॑ः सु॒म्नेषु॑ यामय

bhūyāma te sumatau vājino vayaṃ mā naḥ starabhimātaye |
asmāñcitrābhiravatādabhiṣṭibhirā naḥ sumneṣu yāmaya

इ॒मा उ॑ त्वा पुरूवसो॒ गिरो॑ वर्धन्तु॒ या मम॑ ।
पा॒व॒कव॑र्णा॒ः शुच॑यो विप॒श्चितो॒ऽभि स्तोमै॑रनूषत

imā u tvā purūvaso giro vardhantu yā mama |
pāvakavarṇāḥ śucayo vipaścito'bhi stomairanūṣata

अ॒यं स॒हस्र॒मृषि॑भि॒ः सह॑स्कृतः समु॒द्र इ॑व पप्रथे ।
स॒त्यः सो अ॑स्य महि॒मा गृ॑णे॒ शवो॑ य॒ज्ञेषु॑ विप्र॒राज्ये॑

ayaṃ sahasramṛṣibhiḥ sahaskṛtaḥ samudra iva paprathe |
satyaḥ so asya mahimā gṛṇe śavo yajñeṣu viprarājye

इन्द्र॒मिद्दे॒वता॑तय॒ इन्द्रं॑ प्रय॒त्य॑ध्व॒रे ।
इन्द्रं॑ समी॒के व॒निनो॑ हवामह॒ इन्द्रं॒ धन॑स्य सा॒तये॑

indramiddevatātaya indraṃ prayatyadhvare |
indraṃ samīke vanino havāmaha indraṃ dhanasya sātaye

इन्द्रो॑ म॒ह्ना रोद॑सी पप्रथ॒च्छव॒ इन्द्र॒ः सूर्य॑मरोचयत् ।
इन्द्रे॑ ह॒ विश्वा॒ भुव॑नानि येमिर॒ इन्द्रे॑ सुवा॒नास॒ इन्द॑वः

indro mahnā rodasī paprathacchava indraḥ sūryamarocayat |
indre ha viśvā bhuvanāni yemira indre suvānāsa indavaḥ

अ॒भि त्वा॑ पू॒र्वपी॑तय॒ इन्द्र॒ स्तोमे॑भिरा॒यव॑ः ।
स॒मी॒ची॒नास॑ ऋ॒भव॒ः सम॑स्वरन्रु॒द्रा गृ॑णन्त॒ पूर्व्य॑म्

abhi tvā pūrvapītaya indra stomebhirāyavaḥ |
samīcīnāsa ṛbhavaḥ samasvaranrudrā gṛṇanta pūrvyam

अ॒स्येदिन्द्रो॑ वावृधे॒ वृष्ण्यं॒ शवो॒ मदे॑ सु॒तस्य॒ विष्ण॑वि ।
अ॒द्या तम॑स्य महि॒मान॑मा॒यवोऽनु॑ ष्टुवन्ति पू॒र्वथा॑

asyedindro vāvṛdhe vṛṣṇyaṃ śavo made sutasya viṣṇavi |
adyā tamasya mahimānamāyavo'nu ṣṭuvanti pūrvathā

तत्त्वा॑ यामि सु॒वीर्यं॒ तद्ब्रह्म॑ पू॒र्वचि॑त्तये ।
येना॒ यति॑भ्यो॒ भृग॑वे॒ धने॑ हि॒ते येन॒ प्रस्क॑ण्व॒मावि॑थ

tattvā yāmi suvīryaṃ tadbrahma pūrvacittaye |
yenā yatibhyo bhṛgave dhane hite yena praskaṇvamāvitha

येना॑ समु॒द्रमसृ॑जो म॒हीर॒पस्तदि॑न्द्र॒ वृष्णि॑ ते॒ शव॑ः ।
स॒द्यः सो अ॑स्य महि॒मा न सं॒नशे॒ यं क्षो॒णीर॑नुचक्र॒दे

yenā samudramasṛjo mahīrapastadindra vṛṣṇi te śavaḥ |
sadyaḥ so asya mahimā na saṃnaśe yaṃ kṣoṇīranucakrade

श॒ग्धी न॑ इन्द्र॒ यत्त्वा॑ र॒यिं यामि॑ सु॒वीर्य॑म् ।
श॒ग्धि वाजा॑य प्रथ॒मं सिषा॑सते श॒ग्धि स्तोमा॑य पूर्व्य

śagdhī na indra yattvā rayiṃ yāmi suvīryam |
śagdhi vājāya prathamaṃ siṣāsate śagdhi stomāya pūrvya

श॒ग्धी नो॑ अ॒स्य यद्ध॑ पौ॒रमावि॑थ॒ धिय॑ इन्द्र॒ सिषा॑सतः ।
श॒ग्धि यथा॒ रुश॑मं॒ श्याव॑कं॒ कृप॒मिन्द्र॒ प्राव॒ः स्व॑र्णरम्

śagdhī no asya yaddha pauramāvitha dhiya indra siṣāsataḥ |
śagdhi yathā ruśamaṃ śyāvakaṃ kṛpamindra prāvaḥ svarṇaram

कन्नव्यो॑ अत॒सीनां॑ तु॒रो गृ॑णीत॒ मर्त्य॑ः ।
न॒ही न्व॑स्य महि॒मान॑मिन्द्रि॒यं स्व॑र्गृ॒णन्त॑ आन॒शुः

kannavyo atasīnāṃ turo gṛṇīta martyaḥ |
nahī nvasya mahimānamindriyaṃ svargṛṇanta ānaśuḥ

कदु॑ स्तु॒वन्त॑ ऋतयन्त दे॒वत॒ ऋषि॒ः को विप्र॑ ओहते ।
क॒दा हवं॑ मघवन्निन्द्र सुन्व॒तः कदु॑ स्तुव॒त आ ग॑मः

kadu stuvanta ṛtayanta devata ṛṣiḥ ko vipra ohate |
kadā havaṃ maghavannindra sunvataḥ kadu stuvata ā gamaḥ

उदु॒ त्ये मधु॑मत्तमा॒ गिर॒ः स्तोमा॑स ईरते ।
स॒त्रा॒जितो॑ धन॒सा अक्षि॑तोतयो वाज॒यन्तो॒ रथा॑ इव

udu tye madhumattamā giraḥ stomāsa īrate |
satrājito dhanasā akṣitotayo vājayanto rathā iva

कण्वा॑ इव॒ भृग॑व॒ः सूर्या॑ इव॒ विश्व॒मिद्धी॒तमा॑नशुः ।
इन्द्रं॒ स्तोमे॑भिर्म॒हय॑न्त आ॒यव॑ः प्रि॒यमे॑धासो अस्वरन्

kaṇvā iva bhṛgavaḥ sūryā iva viśvamiddhītamānaśuḥ |
indraṃ stomebhirmahayanta āyavaḥ priyamedhāso asvaran

यु॒क्ष्वा हि वृ॑त्रहन्तम॒ हरी॑ इन्द्र परा॒वत॑ः ।
अ॒र्वा॒ची॒नो म॑घव॒न्सोम॑पीतय उ॒ग्र ऋ॒ष्वेभि॒रा ग॑हि

yukṣvā hi vṛtrahantama harī indra parāvataḥ |
arvācīno maghavansomapītaya ugra ṛṣvebhirā gahi

इ॒मे हि ते॑ का॒रवो॑ वाव॒शुर्धि॒या विप्रा॑सो मे॒धसा॑तये ।
स त्वं नो॑ मघवन्निन्द्र गिर्वणो वे॒नो न शृ॑णुधी॒ हव॑म्

ime hi te kāravo vāvaśurdhiyā viprāso medhasātaye |
sa tvaṃ no maghavannindra girvaṇo veno na śṛṇudhī havam

निरि॑न्द्र बृह॒तीभ्यो॑ वृ॒त्रं धनु॑भ्यो अस्फुरः ।
निरर्बु॑दस्य॒ मृग॑यस्य मा॒यिनो॒ निः पर्व॑तस्य॒ गा आ॑जः

nirindra bṛhatībhyo vṛtraṃ dhanubhyo asphuraḥ |
nirarbudasya mṛgayasya māyino niḥ parvatasya gā ājaḥ

निर॒ग्नयो॑ रुरुचु॒र्निरु॒ सूर्यो॒ निः सोम॑ इन्द्रि॒यो रस॑ः ।
निर॒न्तरि॑क्षादधमो म॒हामहिं॑ कृ॒षे तदि॑न्द्र॒ पौंस्य॑म्

niragnayo rurucurniru sūryo niḥ soma indriyo rasaḥ |
nirantarikṣādadhamo mahāmahiṃ kṛṣe tadindra pauṃsyam

यं मे॒ दुरिन्द्रो॑ म॒रुत॒ः पाक॑स्थामा॒ कौर॑याणः ।
विश्वे॑षां॒ त्मना॒ शोभि॑ष्ठ॒मुपे॑व दि॒वि धाव॑मानम्

yaṃ me durindro marutaḥ pākasthāmā kaurayāṇaḥ |
viśveṣāṃ tmanā śobhiṣṭhamupeva divi dhāvamānam

रोहि॑तं मे॒ पाक॑स्थामा सु॒धुरं॑ कक्ष्य॒प्राम् ।
अदा॑द्रा॒यो वि॒बोध॑नम्

rohitaṃ me pākasthāmā sudhuraṃ kakṣyaprām |
adādrāyo vibodhanam

यस्मा॑ अ॒न्ये दश॒ प्रति॒ धुरं॒ वह॑न्ति॒ वह्न॑यः ।
अस्तं॒ वयो॒ न तुग्र्य॑म्

yasmā anye daśa prati dhuraṃ vahanti vahnayaḥ |
astaṃ vayo na tugryam

आ॒त्मा पि॒तुस्त॒नूर्वास॑ ओजो॒दा अ॒भ्यञ्ज॑नम् ।
तु॒रीय॒मिद्रोहि॑तस्य॒ पाक॑स्थामानं भो॒जं दा॒तार॑मब्रवम्

ātmā pitustanūrvāsa ojodā abhyañjanam |
turīyamidrohitasya pākasthāmānaṃ bhojaṃ dātāramabravam