दशम मण्डल

सूक्त 56: हे वाजी, तीसरी ज्योति में प्रवेश करो

ऋषि: बृहदुक्थो वामदेव्यः · देवता: विश्वे देवाः · छन्द: त्रिष्टुप्, ४-६ जगती

7 श्लोक · 56 में से 191

इस अध्याय में क्या होता है

हे वाजी, तीसरी ज्योति में प्रवेश करो

बृहदुक्थ वामदेव्य त्रिष्टुप् और जगती में विश्वेदेवों को सम्बोधित करते हैं, और आरम्भिक मन्त्र वाजी कहे गए दिवंगत पुत्र से बोलते हैं। यह तुम्हारी एक ज्योति है, आगे दूसरी है; तीसरी ज्योति में मिल जाओ। देवों के परम जन्मस्थान में प्रिय बनो। सुगति से स्वर्ग जाओ, पहले सत्य धर्मों के पीछे चलो, देवों की उड़ान के पीछे चलो। पितरों ने भी देवों की महिमा पाई और फिर देहों में प्रविष्ट हुए; उन्होंने बाद वालों में अपना बल रखा, एक तना हुआ तन्तु। जैसे नाव बाढ़ पार करती है, बृहदुक्थ ने अपनी सन्तति यहाँ और परलोकों में स्थापित की।

56.1

इ॒दं त॒ एकं॑ प॒र ऊ॑ त॒ एकं॑ तृ॒तीये॑न॒ ज्योति॑षा॒ सं वि॑शस्व ।
सं॒वेश॑ने त॒न्व१॒॑श्चारु॑रेधि प्रि॒यो दे॒वानां॑ पर॒मे ज॒नित्रे॑

idaṃ ta ekaṃ para ū ta ekaṃ tṛtīyena jyotiṣā saṃ viśasva |
saṃveśane tanvaścāruredhi priyo devānāṃ parame janitre

56.2

त॒नूष्टे॑ वाजिन्त॒न्वं१॒॑ नय॑न्ती वा॒मम॒स्मभ्यं॒ धातु॒ शर्म॒ तुभ्य॑म् ।
अह्रु॑तो म॒हो ध॒रुणा॑य दे॒वान्दि॒वी॑व॒ ज्योति॒ः स्वमा मि॑मीयाः

tanūṣṭe vājintanvaṃ nayantī vāmamasmabhyaṃ dhātu śarma tubhyam |
ahruto maho dharuṇāya devāndivīva jyotiḥ svamā mimīyāḥ

56.3

वा॒ज्य॑सि॒ वाजि॑नेना सुवे॒नीः सु॑वि॒तः स्तोमं॑ सुवि॒तो दिवं॑ गाः ।
सु॒वि॒तो धर्म॑ प्रथ॒मानु॑ स॒त्या सु॑वि॒तो दे॒वान्सु॑वि॒तोऽनु॒ पत्म॑

vājyasi vājinenā suvenīḥ suvitaḥ stomaṃ suvito divaṃ gāḥ |
suvito dharma prathamānu satyā suvito devānsuvito'nu patma

56.4

म॒हि॒म्न ए॑षां पि॒तर॑श्च॒नेशि॑रे दे॒वा दे॒वेष्व॑दधु॒रपि॒ क्रतु॑म् ।
सम॑विव्यचुरु॒त यान्यत्वि॑षु॒रैषां॑ त॒नूषु॒ नि वि॑विशु॒ः पुन॑ः

mahimna eṣāṃ pitaraścaneśire devā deveṣvadadhurapi kratum |
samavivyacuruta yānyatviṣuraiṣāṃ tanūṣu ni viviśuḥ punaḥ

56.5

सहो॑भि॒र्विश्वं॒ परि॑ चक्रमू॒ रज॒ः पूर्वा॒ धामा॒न्यमि॑ता॒ मिमा॑नाः ।
त॒नूषु॒ विश्वा॒ भुव॑ना॒ नि ये॑मिरे॒ प्रासा॑रयन्त पुरु॒ध प्र॒जा अनु॑

sahobhirviśvaṃ pari cakramū rajaḥ pūrvā dhāmānyamitā mimānāḥ |
tanūṣu viśvā bhuvanā ni yemire prāsārayanta purudha prajā anu

56.6

द्विधा॑ सू॒नवोऽसु॑रं स्व॒र्विद॒मास्था॑पयन्त तृ॒तीये॑न॒ कर्म॑णा ।
स्वां प्र॒जां पि॒तर॒ः पित्र्यं॒ सह॒ आव॑रेष्वदधु॒स्तन्तु॒मात॑तम्

dvidhā sūnavo'suraṃ svarvidamāsthāpayanta tṛtīyena karmaṇā |
svāṃ prajāṃ pitaraḥ pitryaṃ saha āvareṣvadadhustantumātatam

56.7

ना॒वा न क्षोद॑ः प्र॒दिश॑ः पृथि॒व्याः स्व॒स्तिभि॒रति॑ दु॒र्गाणि॒ विश्वा॑ ।
स्वां प्र॒जां बृ॒हदु॑क्थो महि॒त्वाव॑रेष्वदधा॒दा परे॑षु

nāvā na kṣodaḥ pradiśaḥ pṛthivyāḥ svastibhirati durgāṇi viśvā |
svāṃ prajāṃ bṛhaduktho mahitvāvareṣvadadhādā pareṣu

पाठ का स्रोत: Wikisource · CC BY-SA 4.0 (Wikisource transcription of a public-domain text)