अध्याय 5: अनसूया सीता को पतिव्रत धर्म सिखाती हैं

अनुसुइया के पद गहि सीता । मिली बहोरि सुसील बिनीता ॥
रिषिपतिनी-मन सुख अधिकाई । आसिष देइ निकट बैठाई ॥

anusuiyā ke pada gahi sītā | milī bahori susīla binītā ||
riṣipatinī-mana sukha adhikāī | āsiṣa dei nikaṭa baiṭhāī ||

दिव्य बसन भूषन पहिराये । जे नित नूतन अमल सुहाये ॥
कह रिषि बधू सरस मृदु बानी । नारि-धरम कछु ब्याज बखानी ॥

divya basana bhūṣana pahirāye | je nita nūtana amala suhāye ||
kaha riṣi badhū sarasa mṛdu bānī | nāri-dharama kachu byāja bakhānī ||

मातु-पिता-भ्राता हितकारी । मित-प्रद सब सुनु राजकुमारी ॥
अमित-दानि भर्ता बैदेही । अधम सो नारि जो सेव न तेही ॥

mātu-pitā-bhrātā hitakārī | mita-prada saba sunu rājakumārī ||
amita-dāni bhartā baidehī | adhama so nāri jo seva na tehī ||

धीरज धरम मित्र अरु नारी । आपद काल परिखिअहिं चारी ॥
रोग-रोगबस जड़ धन-हीना । अन्ध बधिर क्रोधी अति दीना ॥

dhīraja dharama mitra aru nārī | āpada kāla parikhiahiṃ cārī ||
roga-rogabasa jar̤a dhana-hīnā | andha badhira krodhī ati dīnā ||

ऐसेहु पति कर किएँ अपमाना । नारि पाव जमपुर दुख नाना ॥
एकई धर्म एक ब्रत नेमा । कायँ बचन मन पति पद प्रेमा ॥

aisehu pati kara kiem̐ apamānā | nāri pāva jamapura dukha nānā ||
ekaī dharma eka brata nemā | kāyam̐ bacana mana pati pada premā ||

जग पति ब्रता चारि बिधि अहहीं । बेद पुरान सन्त सब कहहिँ ॥
उत्तम के अस बस मन माहीं । सपनेहुँ आन पुरुष जग नाहीँ ॥

jaga pati bratā cāri bidhi ahahīṃ | beda purāna santa saba kahahim̐ ||
uttama ke asa basa mana māhīṃ | sapanehum̐ āna puruṣa jaga nāhīm̐ ||

मध्यम पर-पति देखइ कैसें । भ्राता पिता पुत्र निज जैसे ॥
धरम बिचारि समुझि कुल रहई । सो निकृष्ट-त्रिय श्रुति अस कहई ॥

madhyama para-pati dekhai kaiseṃ | bhrātā pitā putra nija jaise ||
dharama bicāri samujhi kula rahaī | so nikṛṣṭa-triya śruti asa kahaī ||

बिनु अवसर भय तेँ रह जोई । जानेहु अधम नारि जग सोई ॥
पति-बञ्चक परपति रति करई । रौरव-नरक कलप सत परई ॥

binu avasara bhaya tem̐ raha joī | jānehu adhama nāri jaga soī ||
pati-bañcaka parapati rati karaī | raurava-naraka kalapa sata paraī ||

छन सुख लागि जनम सत कोटि । दुख न समुझ तेहि सम को खोटी ॥
बिनु श्रम नारि परम गति लहई । पतिव्रत-धरम छाडि छल गहई ॥

chana sukha lāgi janama sata koṭi | dukha na samujha tehi sama ko khoṭī ||
binu śrama nāri parama gati lahaī | pativrata-dharama chāḍi chala gahaī ||

पति प्रतिकूल जनम जहँ जाई । बिधवा होइ पाइ तरुनाई ॥

pati pratikūla janama jaham̐ jāī | bidhavā hoi pāi tarunāī ||