सर्ग 118: अग्निदेव द्वारा सीता को श्रीराम को सौंपना

एतच्छ्रुत्वा शुभं वाक्यं पितामहसमीरितम् ।
अङ्केनादाय वैदेहीमुत्पपात विभावसुः

etacchrutvā śubhaṃ vākyaṃ pitāmahasamīritam |
aṅkenādāya vaidehīmutpapāta vibhāvasuḥ

विधूयाथ चितां तां तु वैदेहीं हव्यवाहनः ।
उत्तस्थौ मूर्तिमानाशु गृहीत्वा जनकात्मजाम्

vidhūyātha citāṃ tāṃ tu vaidehīṃ havyavāhanaḥ |
uttasthau mūrtimānāśu gṛhītvā janakātmajām

तरुणादित्यसंकाशां तप्तकाञ्चनभूषणाम् ।
रक्ताम्बरधरां बालां नीलकुञ्चितमूर्धजाम्

taruṇādityasaṃkāśāṃ taptakāñcanabhūṣaṇām |
raktāmbaradharāṃ bālāṃ nīlakuñcitamūrdhajām

अक्लिष्टमाल्याभरणां तथारूपामनिन्दिताम् ।
ददौ रामाय वैदेहीमङ्के कृत्वा विभावसुः

akliṣṭamālyābharaṇāṃ tathārūpāmaninditām |
dadau rāmāya vaidehīmaṅke kṛtvā vibhāvasuḥ

अब्रवीत् तु तदा रामं साक्षी लोकस्य पावकः ।
एषा ते राम वैदेही पापमस्यां न विद्यते

abravīt tu tadā rāmaṃ sākṣī lokasya pāvakaḥ |
eṣā te rāma vaidehī pāpamasyāṃ na vidyate

नैव वाचा न मनसा नैव बुद्ध्या न चक्षुषा ।
सुवृत्ता वृत्तशौटीर्यं न त्वामत्यचरच्छुभा

naiva vācā na manasā naiva buddhyā na cakṣuṣā |
suvṛttā vṛttaśauṭīryaṃ na tvāmatyacaracchubhā

रावणेनापनीतैषा वीर्योत्सिक्तेन रक्षसा ।
त्वया विरहिता दीना विवशा निर्जने सती

rāvaṇenāpanītaiṣā vīryotsiktena rakṣasā |
tvayā virahitā dīnā vivaśā nirjane satī

रुद्धा चान्तःपुरे गुप्ता त्वच्चित्ता त्वत्परायणा ।
रक्षिता राक्षसीभिश्च घोराभिर्घोरबुद्धिभिः

ruddhā cāntaḥpure guptā tvaccittā tvatparāyaṇā |
rakṣitā rākṣasībhiśca ghorābhirghorabuddhibhiḥ

प्रलोभ्यमाना विविधं तर्ज्यमाना च मैथिली ।
नाचिन्तयत तद्रक्षस्त्वद्गतेनान्तरात्मना

pralobhyamānā vividhaṃ tarjyamānā ca maithilī |
nācintayata tadrakṣastvadgatenāntarātmanā

विशुद्धभावां निष्पापां प्रतिगृह्णीष्व मैथिलीम् ।
न किंचिदभिधातव्या अहमाज्ञापयामि ते

viśuddhabhāvāṃ niṣpāpāṃ pratigṛhṇīṣva maithilīm |
na kiṃcidabhidhātavyā ahamājñāpayāmi te

ततः प्रीतमना रामः श्रुत्वैवं वदतां वरः ।
दध्यौ मुहूर्तं धर्मात्मा हर्षव्याकुललोचनः

tataḥ prītamanā rāmaḥ śrutvaivaṃ vadatāṃ varaḥ |
dadhyau muhūrtaṃ dharmātmā harṣavyākulalocanaḥ

एवमुक्तो महातेजा धृतिमानुरुविक्रमः ।
उवाच त्रिदशश्रेष्ठं रामो धर्मभृतां वरः

evamukto mahātejā dhṛtimānuruvikramaḥ |
uvāca tridaśaśreṣṭhaṃ rāmo dharmabhṛtāṃ varaḥ

अवश्यं चापि लोकेषु सीता पावनमर्हति ।
दीर्घकालोषिता हीयं रावणान्तःपुरे शुभा

avaśyaṃ cāpi lokeṣu sītā pāvanamarhati |
dīrghakāloṣitā hīyaṃ rāvaṇāntaḥpure śubhā

बालिशो बत कामात्मा रामो दशरथात्मजः ।
इति वक्ष्यति मां लोको जानकीमविशोध्य हि

bāliśo bata kāmātmā rāmo daśarathātmajaḥ |
iti vakṣyati māṃ loko jānakīmaviśodhya hi

अनन्यहृदयां सीतां मच्चित्तपरिरक्षिणीम् ।
अहमप्यवगच्छामि मैथिलीं जनकात्मजाम्

ananyahṛdayāṃ sītāṃ maccittaparirakṣiṇīm |
ahamapyavagacchāmi maithilīṃ janakātmajām

इमामपि विशालाक्षीं रक्षितां स्वेन तेजसा ।
रावणो नातिवर्तेत वेलामिव महोदधिः

imāmapi viśālākṣīṃ rakṣitāṃ svena tejasā |
rāvaṇo nātivarteta velāmiva mahodadhiḥ

प्रत्ययार्थं तु लोकानां त्रयाणां सत्यसंश्रयः ।
उपेक्षे चापि वैदेहीं प्रविशन्तीं हुताशनम्

pratyayārthaṃ tu lokānāṃ trayāṇāṃ satyasaṃśrayaḥ |
upekṣe cāpi vaidehīṃ praviśantīṃ hutāśanam

न हि शक्तः सुदुष्टात्मा मनसापि हि मैथिलीम् ।
प्रधर्षयितुमप्राप्यां दीप्तामग्निशिखामिव

na hi śaktaḥ suduṣṭātmā manasāpi hi maithilīm |
pradharṣayitumaprāpyāṃ dīptāmagniśikhāmiva

नेयमर्हति वैक्लव्यं रावणान्तःपुरे सती ।
अनन्या हि मया सीता भास्करस्य प्रभा यथा

neyamarhati vaiklavyaṃ rāvaṇāntaḥpure satī |
ananyā hi mayā sītā bhāskarasya prabhā yathā

विशुद्धा त्रिषु लोकेषु मैथिली जनकात्मजा ।
न विहातुं मया शक्या कीर्तिरात्मवता यथा

viśuddhā triṣu lokeṣu maithilī janakātmajā |
na vihātuṃ mayā śakyā kīrtirātmavatā yathā

अवश्यं च मया कार्यं सर्वेषां वो वचो हितम् ।
स्निग्धानां लोकनाथानामेवं च वदतां हितम्

avaśyaṃ ca mayā kāryaṃ sarveṣāṃ vo vaco hitam |
snigdhānāṃ lokanāthānāmevaṃ ca vadatāṃ hitam

इत्येवमुक्त्वा विजयी महाबलः
प्रशस्यमानः स्वकृतेन कर्मणा ।
समेत्य रामः प्रियया महायशाः
सुखं सुखार्होऽनुबभूव राघवः

ityevamuktvā vijayī mahābalaḥ
praśasyamānaḥ svakṛtena karmaṇā |
sametya rāmaḥ priyayā mahāyaśāḥ
sukhaṃ sukhārho'nubabhūva rāghavaḥ