अध्याय 326: आसुरि का कपिल से व्यक्त और अव्यक्त पर प्रश्न

अव्यक्तव्यक्ततत्वानां निश्चयं भरतर्षभ ।
वक्तुमर्हसि कौरव्य देवस्याजस्य या कृतिः

avyaktavyaktatatvānāṃ niścayaṃ bharatarṣabha |
vaktumarhasi kauravya devasyājasya yā kṛtiḥ

अत्राप्युदाहरन्तीमं संवादं गुरुशिष्ययोः ।
कपिलस्यासुरेश्चैव सर्वदुःखविमोक्षणम्

atrāpyudāharantīmaṃ saṃvādaṃ guruśiṣyayoḥ |
kapilasyāsureścaiva sarvaduḥkhavimokṣaṇam

अव्यक्तव्यक्ततत्वानां निश्चयं बुद्धिनिश्चयम् ।
भगवन्नमितप्रज्ञ वक्तुमर्हसि मेऽर्थितः

avyaktavyaktatatvānāṃ niścayaṃ buddhiniścayam |
bhagavannamitaprajña vaktumarhasi me'rthitaḥ

किं व्यक्तं किमव्यक्तं किं व्यक्ता
व्यक्तं किमिति तत्वानि ।
किमाद्यं मध्यमं च तत्वानां
किमध्यात्माधिभूतदैवतं च

kiṃ vyaktaṃ kimavyaktaṃ kiṃ vyaktā
vyaktaṃ kimiti tatvāni |
kimādyaṃ madhyamaṃ ca tatvānāṃ
kimadhyātmādhibhūtadaivataṃ ca

किंनु सर्गाप्ययं कति सर्गाः किं भूतं
किं भविष्यं किं भव्यं च किं ज्ञानम् ।
को ज्ञाता किं बुद्धं किमप्रबुद्धं
किं बुध्यमानं कति पर्वाणि

kiṃnu sargāpyayaṃ kati sargāḥ kiṃ bhūtaṃ
kiṃ bhaviṣyaṃ kiṃ bhavyaṃ ca kiṃ jñānam |
ko jñātā kiṃ buddhaṃ kimaprabuddhaṃ
kiṃ budhyamānaṃ kati parvāṇi

कति स्रोतांसि कति कर्मयोनयः
किमेकत्वं नानात्वम् ।
किं सहवासं निवासं
किं विद्याविद्यमिति

kati srotāṃsi kati karmayonayaḥ
kimekatvaṃ nānātvam |
kiṃ sahavāsaṃ nivāsaṃ
kiṃ vidyāvidyamiti