अध्याय 66: शालग्राम, साठ संवत्सर और स्वरोदय

निर्लक्षणा शुभा स्याच्च चक्राङ्कितशिलार्चनात् ।
आदौ सुदर्शनो मूर्तिर्लक्ष्मीनारायणः परः

nirlakṣaṇā śubhā syācca cakrāṅkitaśilārcanāt |
ādau sudarśano mūrtirlakṣmīnārāyaṇaḥ paraḥ

त्रिचक्रोऽसावच्युतः स्याच्चतुश्चक्रश्चतुर्भुजः ।
वासुदेवश्च प्रद्युम्नस्ततः सङ्कर्षणः स्मृतः

tricakro'sāvacyutaḥ syāccatuścakraścaturbhujaḥ |
vāsudevaśca pradyumnastataḥ saṅkarṣaṇaḥ smṛtaḥ

पुरुषोत्तमश्चाष्टमः स्यान्नवव्यूहो दशात्मकः ।
एकादशोऽनिरुद्धः स्याद्द्वादशो द्वादशात्मकः

puruṣottamaścāṣṭamaḥ syānnavavyūho daśātmakaḥ |
ekādaśo'niruddhaḥ syāddvādaśo dvādaśātmakaḥ

अत ऊर्ध्वमनन्तः स्याच्चक्रे रेखादिकैः क्रमात् ।
सुदर्शना लक्षिताश्च पूजिताः सर्वकामदाः

ata ūrdhvamanantaḥ syāccakre rekhādikaiḥ kramāt |
sudarśanā lakṣitāśca pūjitāḥ sarvakāmadāḥ

शालग्रामशिला यत्र देवो द्वारवतीभवः ।
उभयोः सङ्गमो यत्र तत्र मुक्तिर्न संशयः

śālagrāmaśilā yatra devo dvāravatībhavaḥ |
ubhayoḥ saṅgamo yatra tatra muktirna saṃśayaḥ

शालग्रामो द्वारका च नैमिषं पुष्करं गया ।
वाराणसी प्रयागश्च कुरुक्षेत्रं च सूकरम्

śālagrāmo dvārakā ca naimiṣaṃ puṣkaraṃ gayā |
vārāṇasī prayāgaśca kurukṣetraṃ ca sūkaram

गङ्गा च नर्मदा चैव चन्द्रभागा सरस्वती ।
पुरुषोत्तमो महाकालस्तीर्थान्येतानि शङ्कर

gaṅgā ca narmadā caiva candrabhāgā sarasvatī |
puruṣottamo mahākālastīrthānyetāni śaṅkara

सर्वपापहराण्येव भुक्तमुक्तिप्रदानि वै ।
प्रभवो विभवः शुक्लः प्रमोदोऽथ प्रजापतिः

sarvapāpaharāṇyeva bhuktamuktipradāni vai |
prabhavo vibhavaḥ śuklaḥ pramodo'tha prajāpatiḥ

अङ्गिराः श्रीमुखो भावः युवा धाता तथैव च ।
ईश्वरो बहुधान्यश्च प्रमाथी विक्रमो विषुः

aṅgirāḥ śrīmukho bhāvaḥ yuvā dhātā tathaiva ca |
īśvaro bahudhānyaśca pramāthī vikramo viṣuḥ

चित्रभानुः स्वभानुश्च तारणः पार्थिवो व्ययः ।
सर्वजित्सर्वधारी च विरोधी विकृतिः स्वरः

citrabhānuḥ svabhānuśca tāraṇaḥ pārthivo vyayaḥ |
sarvajitsarvadhārī ca virodhī vikṛtiḥ svaraḥ

नन्दनो विजयश्चैव जयो मन्मथदुर्मुखौ ।
हेमलम्बो विलंबश्च विकारः शर्वरी प्लवः

nandano vijayaścaiva jayo manmathadurmukhau |
hemalambo vilaṃbaśca vikāraḥ śarvarī plavaḥ

शुभकृच्छोभनः क्रोधी विश्वावमुपराभवौ ।
प्लवङ्गः कीलकः सौम्यः साधारणविरोधकृत्

śubhakṛcchobhanaḥ krodhī viśvāvamuparābhavau |
plavaṅgaḥ kīlakaḥ saumyaḥ sādhāraṇavirodhakṛt

परिधावी प्रमादी च आनन्दो राक्षसो नलः ।
पिङ्गलः कालसिद्धार्थौ रौद्रिर्वै दुर्मतिस्तथा

paridhāvī pramādī ca ānando rākṣaso nalaḥ |
piṅgalaḥ kālasiddhārthau raudrirvai durmatistathā

दुन्दुभी रुधिरोद्गारी रक्ताक्षः क्रोधनोऽक्षयः ।
अशोभनाः शोभनाश्च नाम्नैवैते हि वत्सराः

dundubhī rudhirodgārī raktākṣaḥ krodhano'kṣayaḥ |
aśobhanāḥ śobhanāśca nāmnaivaite hi vatsarāḥ

कालं वक्ष्यामि संसिद्ध्यै रुद्र पञ्चस्वरोदयात् ।
राजा सा
जा उदासा च पीडा मृत्युस्तथैव च

kālaṃ vakṣyāmi saṃsiddhyai rudra pañcasvarodayāt |
rājā sā
jā udāsā ca pīḍā mṛtyustathaiva ca

आ ई ऊ ऐ औ स्वरांश्च लिखेत्पञ्चाग्निकोष्ठके ।
ऊर्ध्वतिर्य्यग्गतै रेखैः षड्वह्निक्रममागतैः

ā ī ū ai au svarāṃśca likhetpañcāgnikoṣṭhake |
ūrdhvatiryyaggatai rekhaiḥ ṣaḍvahnikramamāgataiḥ

तिथी एकाग्निकोष्ठेषु त्रयो राजाथ सा
जयाः ।
उदासामृत्युपीडाश्च कुजः सोमसुतः क्रमात्

tithī ekāgnikoṣṭheṣu trayo rājātha sā
jayāḥ |
udāsāmṛtyupīḍāśca kujaḥ somasutaḥ kramāt

गुरुशुक्रौ च मन्दश्च रविचन्द्रौ यथोदितम् ।
रेवत्यादिमृगान्ताश्च ऋक्षाणि प्रथमा कला

guruśukrau ca mandaśca ravicandrau yathoditam |
revatyādimṛgāntāśca ṛkṣāṇi prathamā kalā

पञ्चपञ्चान्यत्र भानि चैत्राद्य उदयस्तथा ।
द्वादशाहैर्द्वयोर्मासनाम्नोराद्यक्षरं तथा

pañcapañcānyatra bhāni caitrādya udayastathā |
dvādaśāhairdvayormāsanāmnorādyakṣaraṃ tathā

कलालिङ्गा च या तिष्ठेत्पञ्चमस्तस्य वै मृतिः ।
कला तिथिस्तथा वारो नक्षत्रं मासमेव च

kalāliṅgā ca yā tiṣṭhetpañcamastasya vai mṛtiḥ |
kalā tithistathā vāro nakṣatraṃ māsameva ca

नामोदयस्य पूर्वं च तथा भवति नान्यथा ।
ओं क्षौं
शिवाय नमः

nāmodayasya pūrvaṃ ca tathā bhavati nānyathā |
oṃ kṣauṃ
śivāya namaḥ

क्षामाद्यङ्गशिवामीक्षा विषग्रहमतिर्हर ।
त्रैलोक्यमोहनं बीजं नृसिंहस्य तु पद्म
गम्

kṣāmādyaṅgaśivāmīkṣā viṣagrahamatirhara |
trailokyamohanaṃ bījaṃ nṛsiṃhasya tu padma
gam

मृत्युञ्जयो गणो लक्ष्मी रोचनाद्यैस्तु लेखितः ।
भूर्जे तु धारिताः कण्ठे बाहौ चेति जयादिदाः

mṛtyuñjayo gaṇo lakṣmī rocanādyaistu lekhitaḥ |
bhūrje tu dhāritāḥ kaṇṭhe bāhau ceti jayādidāḥ