अध्याय 200: वायुजय, श्वास से जय-पराजय का ज्ञान

वक्ष्ये वायुजयं देवि जया जयविदेशकम् ।
वाय्वग्निजलशक्राख्यं मङ्गलानाञ्चतुष्टयम्

vakṣye vāyujayaṃ devi jayā jayavideśakam |
vāyvagnijalaśakrākhyaṃ maṅgalānāñcatuṣṭayam

वामदक्षिणसंस्थश्च वायुश्च बहुलो भवेत् ।
ऊर्ध्ववाही भवेदग्निरधस्तु वरुणो भवेत्

vāmadakṣiṇasaṃsthaśca vāyuśca bahulo bhavet |
ūrdhvavāhī bhavedagniradhastu varuṇo bhavet

महेन्द्रो मध्यसंस्थस्तु शुक्लपक्षे तु वामगः ।
कृष्णपक्षे दक्षिणग उदयस्य त्र्यहन्त्र्यहम्

mahendro madhyasaṃsthastu śuklapakṣe tu vāmagaḥ |
kṛṣṇapakṣe dakṣiṇaga udayasya tryahantryaham

वहेत्प्रतिपदाद्ये च विपरीते भवेन्नतिः ।
उदयः सूर्यमार्गेण चन्द्रेणास्तमयो यदि

vahetpratipadādye ca viparīte bhavennatiḥ |
udayaḥ sūryamārgeṇa candreṇāstamayo yadi

वर्धन्ते गुणसंघाता अन्यथा विघ्नमौचितम् ।
संक्रान्त्यः षोडशप्रोक्ता दिवा रात्रौ वरानने

vardhante guṇasaṃghātā anyathā vighnamaucitam |
saṃkrāntyaḥ ṣoḍaśaproktā divā rātrau varānane

यदा च संक्रमेद्वायुरर्धार्धप्रहरे स्थितः ।
स्वास्थ्याहानिस्तदा ज्ञेया वायुर्भ्रमति देहिषु

yadā ca saṃkramedvāyurardhārdhaprahare sthitaḥ |
svāsthyāhānistadā jñeyā vāyurbhramati dehiṣu

दक्षिणे च पुटे वायुर्हितो भोजनमैथुने ।
खड्गहस्तो जयेद्युद्धे रिपून्कामसमन्वितः

dakṣiṇe ca puṭe vāyurhito bhojanamaithune |
khaḍgahasto jayedyuddhe ripūnkāmasamanvitaḥ

वामेव गमनं श्रेष्ठं सर्वकार्येषु भूषितम् ।
वायुर्वहति तत्रस्थः प्रश्रो भूतस्य शोभनः

vāmeva gamanaṃ śreṣṭhaṃ sarvakāryeṣu bhūṣitam |
vāyurvahati tatrasthaḥ praśro bhūtasya śobhanaḥ

माहेन्द्रे वारुणे वाते कोऽपि दोषो न जायते ।
अनावृष्टिर्दक्षवाहे वृष्टिः स्याद्वामवाहके

māhendre vāruṇe vāte ko'pi doṣo na jāyate |
anāvṛṣṭirdakṣavāhe vṛṣṭiḥ syādvāmavāhake