अध्याय 13: वर्तमान मनु और आने वाले सात मनु

मनुर्विवस्वतः पुत्रः श्राद्धदेव इति श्रुतः ।
सप्तमो वर्तमानो यस्तदपत्यानि मे शृणु

manurvivasvataḥ putraḥ śrāddhadeva iti śrutaḥ |
saptamo vartamāno yastadapatyāni me śṛṇu

इक्ष्वाकुर्नभगश्चैव धृष्टः शर्यातिरेव च ।
नरिष्यन्तोऽथ नाभागः सप्तमो दिष्ट उच्यते

ikṣvākurnabhagaścaiva dhṛṣṭaḥ śaryātireva ca |
nariṣyanto'tha nābhāgaḥ saptamo diṣṭa ucyate

तरूषश्च पृषध्रश्च दशमो वसुमान्स्मृतः ।
मनोर्वैवस्वतस्यैते दशपुत्राः परन्तप

tarūṣaśca pṛṣadhraśca daśamo vasumānsmṛtaḥ |
manorvaivasvatasyaite daśaputrāḥ parantapa

आदित्या वसवो रुद्रा विश्वेदेवा मरुद्गणाः ।
अश्विनावृभवो राजन्निन्द्रस्तेषां पुरन्दरः

ādityā vasavo rudrā viśvedevā marudgaṇāḥ |
aśvināvṛbhavo rājannindrasteṣāṃ purandaraḥ

कश्यपोऽत्रिर्वसिष्ठश्च विश्वामित्रोऽथ गौतमः ।
जमदग्निर्भरद्वाज इति सप्तर्षयः स्मृताः

kaśyapo'trirvasiṣṭhaśca viśvāmitro'tha gautamaḥ |
jamadagnirbharadvāja iti saptarṣayaḥ smṛtāḥ

अत्रापि भगवज्जन्म कश्यपाददितेरभूत् ।
आदित्यानामवरजो विष्णुर्वामनरूपधृक्

atrāpi bhagavajjanma kaśyapādaditerabhūt |
ādityānāmavarajo viṣṇurvāmanarūpadhṛk

सङ्क्षेपतो मयोक्तानि सप्तमन्वन्तराणि ते ।
भविष्याण्यथ वक्ष्यामि विष्णोः शक्त्यान्वितानि च

saṅkṣepato mayoktāni saptamanvantarāṇi te |
bhaviṣyāṇyatha vakṣyāmi viṣṇoḥ śaktyānvitāni ca

विवस्वतश्च द्वे जाये विश्वकर्मसुते उभे ।
संज्ञा छाया च राजेन्द्र ये प्रागभिहिते तव

vivasvataśca dve jāye viśvakarmasute ubhe |
saṃjñā chāyā ca rājendra ye prāgabhihite tava

तृतीयां वडवामेके तासां संज्ञासुतास्त्रयः ।
यमो यमी श्राद्धदेवश्छायायाश्च सुताञ्छृणु

tṛtīyāṃ vaḍavāmeke tāsāṃ saṃjñāsutāstrayaḥ |
yamo yamī śrāddhadevaśchāyāyāśca sutāñchṛṇu

सावर्णिस्तपती कन्या भार्या संवरणस्य या ।
शनैश्चरस्तृतीयोऽभूदश्विनौ वडवात्मजौ

sāvarṇistapatī kanyā bhāryā saṃvaraṇasya yā |
śanaiścarastṛtīyo'bhūdaśvinau vaḍavātmajau

अष्टमेऽन्तर आयाते सावर्णिर्भविता मनुः ।
निर्मोकविरजस्काद्याः सावर्णितनया नृप

aṣṭame'ntara āyāte sāvarṇirbhavitā manuḥ |
nirmokavirajaskādyāḥ sāvarṇitanayā nṛpa

तत्र देवाः सुतपसो विरजा अमृतप्रभाः ।
तेषां विरोचनसुतो बलिरिन्द्रो भविष्यति

tatra devāḥ sutapaso virajā amṛtaprabhāḥ |
teṣāṃ virocanasuto balirindro bhaviṣyati

दत्त्वेमां याचमानाय विष्णवे यः पदत्रयम् ।
राद्धमिन्द्र पदं हित्वा ततः सिद्धिमवाप्स्यति

dattvemāṃ yācamānāya viṣṇave yaḥ padatrayam |
rāddhamindra padaṃ hitvā tataḥ siddhimavāpsyati

योऽसौ भगवता बद्धः प्रीतेन सुतले पुनः ।
निवेशितोऽधिके स्वर्गादधुनास्ते स्वराडिव

yo'sau bhagavatā baddhaḥ prītena sutale punaḥ |
niveśito'dhike svargādadhunāste svarāḍiva

गालवो दीप्तिमान्रामो द्रोणपुत्रः कृपस्तथा ।
ऋष्यशृङ्गः पितास्माकं भगवान्बादरायणः

gālavo dīptimānrāmo droṇaputraḥ kṛpastathā |
ṛṣyaśṛṅgaḥ pitāsmākaṃ bhagavānbādarāyaṇaḥ

इमे सप्तर्षयस्तत्र भविष्यन्ति स्वयोगतः ।
इदानीमासते राजन्स्वे स्व आश्रममण्डले

ime saptarṣayastatra bhaviṣyanti svayogataḥ |
idānīmāsate rājansve sva āśramamaṇḍale

देवगुह्यात्सरस्वत्यां सार्वभौम इति प्रभुः ।
स्थानं पुरन्दराद्धृत्वा बलये दास्यतीश्वरः

devaguhyātsarasvatyāṃ sārvabhauma iti prabhuḥ |
sthānaṃ purandarāddhṛtvā balaye dāsyatīśvaraḥ

नवमो दक्षसावर्णिर्मनुर्वरुणसम्भवः ।
भूतकेतुर्दीप्तकेतुरित्याद्यास्तत्सुता नृप

navamo dakṣasāvarṇirmanurvaruṇasambhavaḥ |
bhūtaketurdīptaketurityādyāstatsutā nṛpa

पारा मरीचिगर्भाद्या देवा इन्द्रो ऽद्भुतः स्मृतः ।
द्युतिमत्प्रमुखास्तत्र भविष्यन्त्यृषयस्ततः

pārā marīcigarbhādyā devā indro 'dbhutaḥ smṛtaḥ |
dyutimatpramukhāstatra bhaviṣyantyṛṣayastataḥ

आयुष्मतोऽम्बुधारायामृषभो भगवत्कला ।
भविता येन संराद्धां त्रिलोकीं भोक्ष्यतेऽद्भुतः

āyuṣmato'mbudhārāyāmṛṣabho bhagavatkalā |
bhavitā yena saṃrāddhāṃ trilokīṃ bhokṣyate'dbhutaḥ

दशमो ब्रह्मसावर्णिरुपश्लोकसुतो मनुः ।
तत्सुता भूरिषेणाद्या हविष्मत्प्रमुखा द्विजाः

daśamo brahmasāvarṇirupaślokasuto manuḥ |
tatsutā bhūriṣeṇādyā haviṣmatpramukhā dvijāḥ

हविष्मान्सुकृतः सत्यो जयो मूर्तिस्तदा द्विजाः ।
सुवासनविरुद्धाद्या देवाः शम्भुः सुरेश्वरः

haviṣmānsukṛtaḥ satyo jayo mūrtistadā dvijāḥ |
suvāsanaviruddhādyā devāḥ śambhuḥ sureśvaraḥ

विष्वक्सेनो विषूच्यां तु शम्भोः सख्यं करिष्यति ।
जातः स्वांशेन भगवान्गृहे विश्वसृजो विभुः

viṣvakseno viṣūcyāṃ tu śambhoḥ sakhyaṃ kariṣyati |
jātaḥ svāṃśena bhagavāngṛhe viśvasṛjo vibhuḥ

मनुर्वै धर्मसावर्णिरेकादशम आत्मवान् ।
अनागतास्तत्सुताश्च सत्यधर्मादयो दश

manurvai dharmasāvarṇirekādaśama ātmavān |
anāgatāstatsutāśca satyadharmādayo daśa

विहङ्गमाः कामगमा निर्वाणरुचयः सुराः ।
इन्द्रश्च वैधृतस्तेषामृषयश्चारुणादयः

vihaṅgamāḥ kāmagamā nirvāṇarucayaḥ surāḥ |
indraśca vaidhṛtasteṣāmṛṣayaścāruṇādayaḥ

आर्यकस्य सुतस्तत्र धर्मसेतुरिति स्मृतः ।
वैधृतायां हरेरंशस्त्रिलोकीं धारयिष्यति

āryakasya sutastatra dharmaseturiti smṛtaḥ |
vaidhṛtāyāṃ hareraṃśastrilokīṃ dhārayiṣyati

भविता रुद्र सावर्णी राजन्द्वादशमो मनुः ।
देववानुपदेवश्च देवश्रेष्ठादयः सुताः

bhavitā rudra sāvarṇī rājandvādaśamo manuḥ |
devavānupadevaśca devaśreṣṭhādayaḥ sutāḥ

ऋतधामा च तत्रेन्द्रो देवाश्च हरितादयः ।
ऋषयश्च तपोमूर्तिस्तपस्व्याग्नीध्रकादयः

ṛtadhāmā ca tatrendro devāśca haritādayaḥ |
ṛṣayaśca tapomūrtistapasvyāgnīdhrakādayaḥ

स्वधामाख्यो हरेरंशः साधयिष्यति तन्मनोः ।
अन्तरं सत्यसहसः सुनृतायाः सुतो विभुः

svadhāmākhyo hareraṃśaḥ sādhayiṣyati tanmanoḥ |
antaraṃ satyasahasaḥ sunṛtāyāḥ suto vibhuḥ

मनुस्त्रयोदशो भाव्यो देवसावर्णिरात्मवान् ।
चित्रसेनविचित्राद्या देवसावर्णिदेहजाः

manustrayodaśo bhāvyo devasāvarṇirātmavān |
citrasenavicitrādyā devasāvarṇidehajāḥ

देवाः सुकर्मसुत्राम संज्ञा इन्द्रो दिवस्पतिः ।
निर्मोकतत्त्वदर्शाद्या भविष्यन्त्यृषयस्तदा

devāḥ sukarmasutrāma saṃjñā indro divaspatiḥ |
nirmokatattvadarśādyā bhaviṣyantyṛṣayastadā

देवहोत्रस्य तनय उपहर्ता दिवस्पतेः ।
योगेश्वरो हरेरंशो बृहत्यां सम्भविष्यति

devahotrasya tanaya upahartā divaspateḥ |
yogeśvaro hareraṃśo bṛhatyāṃ sambhaviṣyati

मनुर्वा इन्द्र सावर्णिश्चतुर्दशम एष्यति ।
उरुगम्भीरबुधाद्या इन्द्र सावर्णिवीर्यजाः

manurvā indra sāvarṇiścaturdaśama eṣyati |
urugambhīrabudhādyā indra sāvarṇivīryajāḥ

पवित्राश्चाक्षुषा देवाः शुचिरिन्द्रो भविष्यति ।
अग्निर्बाहुः शुचिः शुद्धो मागधाद्यास्तपस्विनः

pavitrāścākṣuṣā devāḥ śucirindro bhaviṣyati |
agnirbāhuḥ śuciḥ śuddho māgadhādyāstapasvinaḥ

सत्रायणस्य तनयो बृहद्भानुस्तदा हरिः ।
वितानायां महाराज क्रियातन्तून्वितायिता

satrāyaṇasya tanayo bṛhadbhānustadā hariḥ |
vitānāyāṃ mahārāja kriyātantūnvitāyitā

राजंश्चतुर्दशैतानि त्रिकालानुगतानि ते ।
प्रोक्तान्येभिर्मितः कल्पो युगसाहस्रपर्ययः

rājaṃścaturdaśaitāni trikālānugatāni te |
proktānyebhirmitaḥ kalpo yugasāhasraparyayaḥ