अध्याय 18: दिति का व्रत और मरुद्गणों का जन्म

पृश्निस्तु पत्नी सवितुः सावित्रीं व्याहृतिं त्रयीम् ।
अग्निहोत्रं पशुं सोमं चातुर्मास्यं महामखान्

pṛśnistu patnī savituḥ sāvitrīṃ vyāhṛtiṃ trayīm |
agnihotraṃ paśuṃ somaṃ cāturmāsyaṃ mahāmakhān

सिद्धिर्भगस्य भार्याङ्ग महिमानं विभुं प्रभुम् ।
आशिषं च वरारोहां कन्यां प्रासूत सुव्रताम्

siddhirbhagasya bhāryāṅga mahimānaṃ vibhuṃ prabhum |
āśiṣaṃ ca varārohāṃ kanyāṃ prāsūta suvratām

धातुः कुहूः सिनीवाली राका चानुमतिस्तथा ।
सायं दर्शमथ प्रातः पूर्णमासमनुक्रमात्

dhātuḥ kuhūḥ sinīvālī rākā cānumatistathā |
sāyaṃ darśamatha prātaḥ pūrṇamāsamanukramāt

अग्नीन्पुरीष्यानाधत्त क्रियायां समनन्तरः ।
चर्षणी वरुणस्यासीद्यस्यां जातो भृगुः पुनः

agnīnpurīṣyānādhatta kriyāyāṃ samanantaraḥ |
carṣaṇī varuṇasyāsīdyasyāṃ jāto bhṛguḥ punaḥ

वाल्मीकिश्च महायोगी वल्मीकादभवत्किल ।
अगस्त्यश्च वसिष्ठश्च मित्रावरुणयोरृषी

vālmīkiśca mahāyogī valmīkādabhavatkila |
agastyaśca vasiṣṭhaśca mitrāvaruṇayorṛṣī

रेतः सिषिचतुः कुम्भे उर्वश्याः सन्निधौ द्रुतम् ।
रेवत्यां मित्र उत्सर्गमरिष्टं पिप्पलं व्यधात्

retaḥ siṣicatuḥ kumbhe urvaśyāḥ sannidhau drutam |
revatyāṃ mitra utsargamariṣṭaṃ pippalaṃ vyadhāt

पौलोम्यामिन्द्र आधत्त त्रीन्पुत्रानिति नः श्रुतम् ।
जयन्तमृषभं तात तृतीयं मीढुषं प्रभुः

paulomyāmindra ādhatta trīnputrāniti naḥ śrutam |
jayantamṛṣabhaṃ tāta tṛtīyaṃ mīḍhuṣaṃ prabhuḥ

उरुक्रमस्य देवस्य मायावामनरूपिणः ।
कीर्तौ पत्न्यां बृहच्छ्लोकस्तस्यासन्सौभगादयः

urukramasya devasya māyāvāmanarūpiṇaḥ |
kīrtau patnyāṃ bṛhacchlokastasyāsansaubhagādayaḥ

तत्कर्मगुणवीर्याणि काश्यपस्य महात्मनः ।
पश्चाद्वक्ष्यामहेऽदित्यां यथैवावततार ह

tatkarmaguṇavīryāṇi kāśyapasya mahātmanaḥ |
paścādvakṣyāmahe'dityāṃ yathaivāvatatāra ha

अथ कश्यपदायादान्दैतेयान्कीर्तयामि ते ।
यत्र भागवतः श्रीमान्प्रह्रादो बलिरेव च

atha kaśyapadāyādāndaiteyānkīrtayāmi te |
yatra bhāgavataḥ śrīmānprahrādo balireva ca

दितेर्द्वावेव दायादौ दैत्यदानववन्दितौ ।
हिरण्यकशिपुर्नाम हिरण्याक्षश्च कीर्तितौ

diterdvāveva dāyādau daityadānavavanditau |
hiraṇyakaśipurnāma hiraṇyākṣaśca kīrtitau

हिरण्यकशिपोर्भार्या कयाधुर्नाम दानवी ।
जम्भस्य तनया सा तु सुषुवे चतुरः सुतान्

hiraṇyakaśiporbhāryā kayādhurnāma dānavī |
jambhasya tanayā sā tu suṣuve caturaḥ sutān

संह्रादं प्रागनुह्रादं ह्रादं प्रह्रादमेव च ।
तत्स्वसा सिंहिका नाम राहुं विप्रचितोऽग्रहीत्

saṃhrādaṃ prāganuhrādaṃ hrādaṃ prahrādameva ca |
tatsvasā siṃhikā nāma rāhuṃ vipracito'grahīt

शिरोऽहरद्यस्य हरिश्चक्रेण पिबतोऽमृतम् ।
संह्रादस्य कृतिर्भार्या सूत पञ्चजनं ततः

śiro'haradyasya hariścakreṇa pibato'mṛtam |
saṃhrādasya kṛtirbhāryā sūta pañcajanaṃ tataḥ

ह्रादस्य धमनिर्भार्या सूत वातापिमिल्वलम् ।
योऽगस्त्याय त्वतिथये पेचे वातापिमिल्वलः

hrādasya dhamanirbhāryā sūta vātāpimilvalam |
yo'gastyāya tvatithaye pece vātāpimilvalaḥ

अनुह्रादस्य सूर्यायां बाष्कलो महिषस्तथा ।
विरोचनस्तु प्राह्रादिर्देव्यां तस्याभवद्बलिः

anuhrādasya sūryāyāṃ bāṣkalo mahiṣastathā |
virocanastu prāhrādirdevyāṃ tasyābhavadbaliḥ

बाणज्येष्ठं पुत्रशतमशनायां ततोऽभवत् ।
तस्यानुभावं सुश्लोक्यं पश्चादेवाभिधास्यते

bāṇajyeṣṭhaṃ putraśatamaśanāyāṃ tato'bhavat |
tasyānubhāvaṃ suślokyaṃ paścādevābhidhāsyate

बाण आराध्य गिरिशं लेभे तद्गणमुख्यताम् ।
यत्पार्श्वे भगवानास्ते ह्यद्यापि पुरपालकः

bāṇa ārādhya giriśaṃ lebhe tadgaṇamukhyatām |
yatpārśve bhagavānāste hyadyāpi purapālakaḥ

मरुतश्च दितेः पुत्राश्चत्वारिंशन्नवाधिकाः ।
त आसन्नप्रजाः सर्वे नीता इन्द्रेण सात्मताम्

marutaśca diteḥ putrāścatvāriṃśannavādhikāḥ |
ta āsannaprajāḥ sarve nītā indreṇa sātmatām

कथं त आसुरं भावमपोह्यौत्पत्तिकं गुरो ।
इन्द्रे ण प्रापिताः सात्म्यं किं तत्साधु कृतं हि तैः

kathaṃ ta āsuraṃ bhāvamapohyautpattikaṃ guro |
indre ṇa prāpitāḥ sātmyaṃ kiṃ tatsādhu kṛtaṃ hi taiḥ

इमे श्रद्दधते ब्रह्मन्नृषयो हि मया सह ।
परिज्ञानाय भगवंस्तन्नो व्याख्यातुमर्हसि

ime śraddadhate brahmannṛṣayo hi mayā saha |
parijñānāya bhagavaṃstanno vyākhyātumarhasi

तद्विष्णुरातस्य स बादरायणिर्वचो निशम्यादृतमल्पमर्थवत् ।
सभाजयन्सन्निभृतेन चेतसा जगाद सत्रायण सर्वदर्शनः

tadviṣṇurātasya sa bādarāyaṇirvaco niśamyādṛtamalpamarthavat |
sabhājayansannibhṛtena cetasā jagāda satrāyaṇa sarvadarśanaḥ

हतपुत्रा दितिः शक्र पार्ष्णिग्राहेण विष्णुना ।
मन्युना शोकदीप्तेन ज्वलन्ती पर्यचिन्तयत्

hataputrā ditiḥ śakra pārṣṇigrāheṇa viṣṇunā |
manyunā śokadīptena jvalantī paryacintayat

कदा नु भ्रातृहन्तारमिन्द्रि याराममुल्बणम् ।
अक्लिन्नहृदयं पापं घातयित्वा शये सुखम्

kadā nu bhrātṛhantāramindri yārāmamulbaṇam |
aklinnahṛdayaṃ pāpaṃ ghātayitvā śaye sukham

कृमिविड्भस्मसंज्ञासीद्यस्येशाभिहितस्य च ।
भूतध्रुक्तत्कृते स्वार्थं किं वेद निरयो यतः

kṛmiviḍbhasmasaṃjñāsīdyasyeśābhihitasya ca |
bhūtadhruktatkṛte svārthaṃ kiṃ veda nirayo yataḥ

आशासानस्य तस्येदं ध्रुवमुन्नद्धचेतसः ।
मदशोषक इन्द्र स्य भूयाद्येन सुतो हि मे

āśāsānasya tasyedaṃ dhruvamunnaddhacetasaḥ |
madaśoṣaka indra sya bhūyādyena suto hi me

इति भावेन सा भर्तुराचचारासकृत्प्रियम् ।
शुश्रूषयानुरागेण प्रश्रयेण दमेन च

iti bhāvena sā bharturācacārāsakṛtpriyam |
śuśrūṣayānurāgeṇa praśrayeṇa damena ca

भक्त्या परमया राजन्मनोज्ञैर्वल्गुभाषितैः ।
मनो जग्राह भावज्ञा सस्मितापाङ्गवीक्षणैः

bhaktyā paramayā rājanmanojñairvalgubhāṣitaiḥ |
mano jagrāha bhāvajñā sasmitāpāṅgavīkṣaṇaiḥ

एवं स्त्रिया जडीभूतो विद्वानपि मनोज्ञया ।
बाढमित्याह विवशो न तच्चित्रं हि योषिति

evaṃ striyā jaḍībhūto vidvānapi manojñayā |
bāḍhamityāha vivaśo na taccitraṃ hi yoṣiti

विलोक्यैकान्तभूतानि भूतान्यादौ प्रजापतिः ।
स्त्रियं चक्रे स्वदेहार्धं यया पुंसां मतिर्हृता

vilokyaikāntabhūtāni bhūtānyādau prajāpatiḥ |
striyaṃ cakre svadehārdhaṃ yayā puṃsāṃ matirhṛtā

एवं शुश्रूषितस्तात भगवान्कश्यपः स्त्रिया ।
प्रहस्य परमप्रीतो दितिमाहाभिनन्द्य च

evaṃ śuśrūṣitastāta bhagavānkaśyapaḥ striyā |
prahasya paramaprīto ditimāhābhinandya ca

वरं वरय वामोरु प्रीतस्तेऽहमनिन्दिते ।
स्त्रिया भर्तरि सुप्रीते कः काम इह चागमः

varaṃ varaya vāmoru prītaste'hamanindite |
striyā bhartari suprīte kaḥ kāma iha cāgamaḥ

पतिरेव हि नारीणां दैवतं परमं स्मृतम् ।
मानसः सर्वभूतानां वासुदेवः श्रियः पतिः

patireva hi nārīṇāṃ daivataṃ paramaṃ smṛtam |
mānasaḥ sarvabhūtānāṃ vāsudevaḥ śriyaḥ patiḥ

स एव देवतालिङ्गैर्नामरूपविकल्पितैः ।
इज्यते भगवान्पुम्भिः स्त्रीभिश्च पतिरूपधृक्

sa eva devatāliṅgairnāmarūpavikalpitaiḥ |
ijyate bhagavānpumbhiḥ strībhiśca patirūpadhṛk

तस्मात्पतिव्रता नार्यः श्रेयस्कामाः सुमध्यमे ।
यजन्तेऽनन्यभावेन पतिमात्मानमीश्वरम्

tasmātpativratā nāryaḥ śreyaskāmāḥ sumadhyame |
yajante'nanyabhāvena patimātmānamīśvaram

सोऽहं त्वयार्चितो भद्रे ईदृग्भावेन भक्तितः ।
तं ते सम्पादये काममसतीनां सुदुर्लभम्

so'haṃ tvayārcito bhadre īdṛgbhāvena bhaktitaḥ |
taṃ te sampādaye kāmamasatīnāṃ sudurlabham

वरदो यदि मे ब्रह्मन्पुत्रमिन्द्र हणं वृणे ।
अमृत्युं मृतपुत्राहं येन मे घातितौ सुतौ

varado yadi me brahmanputramindra haṇaṃ vṛṇe |
amṛtyuṃ mṛtaputrāhaṃ yena me ghātitau sutau

निशम्य तद्वचो विप्रो विमनाः पर्यतप्यत ।
अहो अधर्मः सुमहानद्य मे समुपस्थितः

niśamya tadvaco vipro vimanāḥ paryatapyata |
aho adharmaḥ sumahānadya me samupasthitaḥ

अहो अर्थेन्द्रि यारामो योषिन्मय्येह मायया ।
गृहीतचेताः कृपणः पतिष्ये नरके ध्रुवम्

aho arthendri yārāmo yoṣinmayyeha māyayā |
gṛhītacetāḥ kṛpaṇaḥ patiṣye narake dhruvam

कोऽतिक्रमोऽनुवर्तन्त्याः स्वभावमिह योषितः ।
धिङ्मां बताबुधं स्वार्थे यदहं त्वजितेन्द्रि यः

ko'tikramo'nuvartantyāḥ svabhāvamiha yoṣitaḥ |
dhiṅmāṃ batābudhaṃ svārthe yadahaṃ tvajitendri yaḥ

शरत्पद्मोत्सवं वक्त्रं वचश्च श्रवणामृतम् ।
हृदयं क्षुरधाराभं स्त्रीणां को वेद चेष्टितम्

śaratpadmotsavaṃ vaktraṃ vacaśca śravaṇāmṛtam |
hṛdayaṃ kṣuradhārābhaṃ strīṇāṃ ko veda ceṣṭitam

न हि कश्चित्प्रियः स्त्रीणामञ्जसा स्वाशिषात्मनाम् ।
पतिं पुत्रं भ्रातरं वा घ्नन्त्यर्थे घातयन्ति च

na hi kaścitpriyaḥ strīṇāmañjasā svāśiṣātmanām |
patiṃ putraṃ bhrātaraṃ vā ghnantyarthe ghātayanti ca

प्रतिश्रुतं ददामीति वचस्तन्न मृषा भवेत् ।
वधं नार्हति चेन्द्रो ऽपि तत्रेदमुपकल्पते

pratiśrutaṃ dadāmīti vacastanna mṛṣā bhavet |
vadhaṃ nārhati cendro 'pi tatredamupakalpate

इति सञ्चिन्त्य भगवान्मारीचः कुरुनन्दन ।
उवाच किञ्चित्कुपित आत्मानं च विगर्हयन्

iti sañcintya bhagavānmārīcaḥ kurunandana |
uvāca kiñcitkupita ātmānaṃ ca vigarhayan

पुत्रस्ते भविता भद्रे इन्द्र हादेवबान्धवः ।
संवत्सरं व्रतमिदं यद्यञ्जो धारयिष्यसि

putraste bhavitā bhadre indra hādevabāndhavaḥ |
saṃvatsaraṃ vratamidaṃ yadyañjo dhārayiṣyasi

धारयिष्ये व्रतं ब्रह्मन्ब्रूहि कार्याणि यानि मे ।
यानि चेह निषिद्धानि न व्रतं घ्नन्ति यान्युत

dhārayiṣye vrataṃ brahmanbrūhi kāryāṇi yāni me |
yāni ceha niṣiddhāni na vrataṃ ghnanti yānyuta

न हिंस्याद्भूतजातानि न शपेन्नानृतं वदेत् ।
न छिन्द्यान्नखरोमाणि न स्पृशेद्यदमङ्गलम्

na hiṃsyādbhūtajātāni na śapennānṛtaṃ vadet |
na chindyānnakharomāṇi na spṛśedyadamaṅgalam

नाप्सु स्नायान्न कुप्येत न सम्भाषेत दुर्जनैः ।
न वसीताधौतवासः स्रजं च विधृतां क्वचित्

nāpsu snāyānna kupyeta na sambhāṣeta durjanaiḥ |
na vasītādhautavāsaḥ srajaṃ ca vidhṛtāṃ kvacit

नोच्छिष्टं चण्डिकान्नं च सामिषं वृषलाहृतम् ।
भुञ्जीतोदक्यया दृष्टं पिबेन्नाञ्जलिना त्वपः

nocchiṣṭaṃ caṇḍikānnaṃ ca sāmiṣaṃ vṛṣalāhṛtam |
bhuñjītodakyayā dṛṣṭaṃ pibennāñjalinā tvapaḥ

नोच्छिष्टास्पृष्टसलिला सन्ध्यायां मुक्तमूर्धजा ।
अनर्चितासंयतवाक्नासंवीता बहिश्चरेत्

nocchiṣṭāspṛṣṭasalilā sandhyāyāṃ muktamūrdhajā |
anarcitāsaṃyatavāknāsaṃvītā bahiścaret

नाधौतपादाप्रयता नार्द्रपादा उदक्शिराः ।
शयीत नापराङ्नान्यैर्न नग्ना न च सन्ध्ययोः

nādhautapādāprayatā nārdrapādā udakśirāḥ |
śayīta nāparāṅnānyairna nagnā na ca sandhyayoḥ

धौतवासा शुचिर्नित्यं सर्वमङ्गलसंयुता ।
पूजयेत्प्रातराशात्प्राग्गोविप्राञ्श्रियमच्युतम्

dhautavāsā śucirnityaṃ sarvamaṅgalasaṃyutā |
pūjayetprātarāśātprāggoviprāñśriyamacyutam

स्त्रियो वीरवतीश्चार्चेत्स्रग्गन्धबलिमण्डनैः ।
पतिं चार्च्योपतिष्ठेत ध्यायेत्कोष्ठगतं च तम्

striyo vīravatīścārcetsraggandhabalimaṇḍanaiḥ |
patiṃ cārcyopatiṣṭheta dhyāyetkoṣṭhagataṃ ca tam

सांवत्सरं पुंसवनं व्रतमेतदविप्लुतम् ।
धारयिष्यसि चेत्तुभ्यं शक्रहा भविता सुतः

sāṃvatsaraṃ puṃsavanaṃ vratametadaviplutam |
dhārayiṣyasi cettubhyaṃ śakrahā bhavitā sutaḥ

बाढमित्यभ्युपेत्याथ दिती राजन्महामनाः ।
कश्यपाद्गर्भमाधत्त व्रतं चाञ्जो दधार सा

bāḍhamityabhyupetyātha ditī rājanmahāmanāḥ |
kaśyapādgarbhamādhatta vrataṃ cāñjo dadhāra sā

मातृष्वसुरभिप्रायमिन्द्र आज्ञाय मानद ।
शुश्रूषणेनाश्रमस्थां दितिं पर्यचरत्कविः

mātṛṣvasurabhiprāyamindra ājñāya mānada |
śuśrūṣaṇenāśramasthāṃ ditiṃ paryacaratkaviḥ

नित्यं वनात्सुमनसः फलमूलसमित्कुशान् ।
पत्राङ्कुरमृदोऽपश्च काले काल उपाहरत्

nityaṃ vanātsumanasaḥ phalamūlasamitkuśān |
patrāṅkuramṛdo'paśca kāle kāla upāharat

एवं तस्या व्रतस्थाया व्रतच्छिद्रं हरिर्नृप ।
प्रेप्सुः पर्यचरज्जिह्मो मृगहेव मृगाकृतिः

evaṃ tasyā vratasthāyā vratacchidraṃ harirnṛpa |
prepsuḥ paryacarajjihmo mṛgaheva mṛgākṛtiḥ

नाध्यगच्छद्व्रतच्छिद्रं तत्परोऽथ महीपते ।
चिन्तां तीव्रां गतः शक्रः केन मे स्याच्छिवं त्विह

nādhyagacchadvratacchidraṃ tatparo'tha mahīpate |
cintāṃ tīvrāṃ gataḥ śakraḥ kena me syācchivaṃ tviha

एकदा सा तु सन्ध्यायामुच्छिष्टा व्रतकर्शिता ।
अस्पृष्टवार्यधौताङ्घ्रिः सुष्वाप विधिमोहिता

ekadā sā tu sandhyāyāmucchiṣṭā vratakarśitā |
aspṛṣṭavāryadhautāṅghriḥ suṣvāpa vidhimohitā

लब्ध्वा तदन्तरं शक्रो निद्रा पहृतचेतसः ।
दितेः प्रविष्ट उदरं योगेशो योगमायया

labdhvā tadantaraṃ śakro nidrā pahṛtacetasaḥ |
diteḥ praviṣṭa udaraṃ yogeśo yogamāyayā

चकर्त सप्तधा गर्भं वज्रेण कनकप्रभम् ।
रुदन्तं सप्तधैकैकं मा रोदीरिति तान्पुनः

cakarta saptadhā garbhaṃ vajreṇa kanakaprabham |
rudantaṃ saptadhaikaikaṃ mā rodīriti tānpunaḥ

तमूचुः पाट्यमानास्ते सर्वे प्राञ्जलयो नृप ।
किं न इन्द्र जिघांससि भ्रातरो मरुतस्तव

tamūcuḥ pāṭyamānāste sarve prāñjalayo nṛpa |
kiṃ na indra jighāṃsasi bhrātaro marutastava

मा भैष्ट भ्रातरो मह्यं यूयमित्याह कौशिकः ।
अनन्यभावान्पार्षदानात्मनो मरुतां गणान्

mā bhaiṣṭa bhrātaro mahyaṃ yūyamityāha kauśikaḥ |
ananyabhāvānpārṣadānātmano marutāṃ gaṇān

न ममार दितेर्गर्भः श्रीनिवासानुकम्पया ।
बहुधा कुलिशक्षुण्णो द्रौण्यस्त्रेण यथा भवान्

na mamāra ditergarbhaḥ śrīnivāsānukampayā |
bahudhā kuliśakṣuṇṇo drauṇyastreṇa yathā bhavān

सकृदिष्ट्वादिपुरुषं पुरुषो याति साम्यताम् ।
संवत्सरं किञ्चिदूनं दित्या यद्धरिरर्चितः

sakṛdiṣṭvādipuruṣaṃ puruṣo yāti sāmyatām |
saṃvatsaraṃ kiñcidūnaṃ dityā yaddharirarcitaḥ

सजूरिन्द्रेण पञ्चाशद्देवास्ते मरुतोऽभवन् ।
व्यपोह्य मातृदोषं ते हरिणा सोमपाः कृताः

sajūrindreṇa pañcāśaddevāste maruto'bhavan |
vyapohya mātṛdoṣaṃ te hariṇā somapāḥ kṛtāḥ

दितिरुत्थाय ददृशे कुमाराननलप्रभान् ।
इन्द्रेण सहितान्देवी पर्यतुष्यदनिन्दिता

ditirutthāya dadṛśe kumārānanalaprabhān |
indreṇa sahitāndevī paryatuṣyadaninditā

अथेन्द्रमाह ताताहमादित्यानां भयावहम् ।
अपत्यमिच्छन्त्यचरं व्रतमेतत्सुदुष्करम्

athendramāha tātāhamādityānāṃ bhayāvaham |
apatyamicchantyacaraṃ vratametatsuduṣkaram

एकः सङ्कल्पितः पुत्रः सप्त सप्ताभवन्कथम् ।
यदि ते विदितं पुत्र सत्यं कथय मा मृषा

ekaḥ saṅkalpitaḥ putraḥ sapta saptābhavankatham |
yadi te viditaṃ putra satyaṃ kathaya mā mṛṣā

अम्ब तेऽहं व्यवसितमुपधार्यागतोऽन्तिकम् ।
लब्धान्तरोऽच्छिदं गर्भमर्थबुद्धिर्न धर्मदृक्

amba te'haṃ vyavasitamupadhāryāgato'ntikam |
labdhāntaro'cchidaṃ garbhamarthabuddhirna dharmadṛk

कृत्तो मे सप्तधा गर्भ आसन्सप्त कुमारकाः ।
तेऽपि चैकैकशो वृक्णाः सप्तधा नापि मम्रिरे

kṛtto me saptadhā garbha āsansapta kumārakāḥ |
te'pi caikaikaśo vṛkṇāḥ saptadhā nāpi mamrire

ततस्तत्परमाश्चर्यं वीक्ष्य व्यवसितं मया ।
महापुरुषपूजायाः सिद्धिः काप्यानुषङ्गिणी

tatastatparamāścaryaṃ vīkṣya vyavasitaṃ mayā |
mahāpuruṣapūjāyāḥ siddhiḥ kāpyānuṣaṅgiṇī

आराधनं भगवत ईहमाना निराशिषः ।
ये तु नेच्छन्त्यपि परं ते स्वार्थकुशलाः स्मृताः

ārādhanaṃ bhagavata īhamānā nirāśiṣaḥ |
ye tu necchantyapi paraṃ te svārthakuśalāḥ smṛtāḥ

आराध्यात्मप्रदं देवं स्वात्मानं जगदीश्वरम् ।
को वृणीत गुणस्पर्शं बुधः स्यान्नरकेऽपि यत्

ārādhyātmapradaṃ devaṃ svātmānaṃ jagadīśvaram |
ko vṛṇīta guṇasparśaṃ budhaḥ syānnarake'pi yat

तदिदं मम दौर्जन्यं बालिशस्य महीयसि ।
क्षन्तुमर्हसि मातस्त्वं दिष्ट्या गर्भो मृतोत्थितः

tadidaṃ mama daurjanyaṃ bāliśasya mahīyasi |
kṣantumarhasi mātastvaṃ diṣṭyā garbho mṛtotthitaḥ

इन्द्रस्तयाभ्यनुज्ञातः शुद्धभावेन तुष्टया ।
मरुद्भिः सह तां नत्वा जगाम त्रिदिवं प्रभुः

indrastayābhyanujñātaḥ śuddhabhāvena tuṣṭayā |
marudbhiḥ saha tāṃ natvā jagāma tridivaṃ prabhuḥ

एवं ते सर्वमाख्यातं यन्मां त्वं परिपृच्छसि ।
मङ्गलं मरुतां जन्म किं भूयः कथयामि ते

evaṃ te sarvamākhyātaṃ yanmāṃ tvaṃ paripṛcchasi |
maṅgalaṃ marutāṃ janma kiṃ bhūyaḥ kathayāmi te