Mandala 6

Sukta 59: Indra and Agni, twin brothers

Rishi: बार्हस्पत्यो भरद्वाजः · Devata: इन्द्राग्नी · Metre: बृहती, ७-१० अनुष्टुप्

10 verses · 59 of 75

What happens in this chapter

Indra and Agni, twin brothers

Bharadvaja Barhaspatya praises Indra and Agni in brihati and anushtubh. Their deeds are told at the pressing: the fathers who were foes of the devas lie slain, and the two live on. They are brothers with one father, twins whose mothers are here and there. At the Soma they are like two steeds at the fodder. A riddle follows: the footless maiden came before the footed, left her head behind, spoke with her tongue and strode thirty steps, the Dawn. Men stretch their bows; do not leave us in the great contest, the poet asks. Let them drive hatred off and give lasting wealth.

59.1

प्र नु वो॑चा सु॒तेषु॑ वां वी॒र्या॒३॒॑ यानि॑ च॒क्रथु॑ः ।
ह॒तासो॑ वां पि॒तरो॑ दे॒वश॑त्रव॒ इन्द्रा॑ग्नी॒ जीव॑थो यु॒वम्

pra nu vocā suteṣu vāṃ vīryā yāni cakrathuḥ |
hatāso vāṃ pitaro devaśatrava indrāgnī jīvatho yuvam

59.2

बळि॒त्था म॑हि॒मा वा॒मिन्द्रा॑ग्नी॒ पनि॑ष्ठ॒ आ ।
स॒मा॒नो वां॑ जनि॒ता भ्रात॑रा यु॒वं य॒मावि॒हेह॑मातरा

baḻitthā mahimā vāmindrāgnī paniṣṭha ā |
samāno vāṃ janitā bhrātarā yuvaṃ yamāvihehamātarā

59.3

ओ॒कि॒वांसा॑ सु॒ते सचाँ॒ अश्वा॒ सप्ती॑ इ॒वाद॑ने ।
इन्द्रा॒ न्व१॒॑ग्नी अव॑से॒ह व॒ज्रिणा॑ व॒यं दे॒वा ह॑वामहे

okivāṃsā sute sacām̐ aśvā saptī ivādane |
indrā nvagnī avaseha vajriṇā vayaṃ devā havāmahe

59.4

य इ॑न्द्राग्नी सु॒तेषु॑ वां॒ स्तव॒त्तेष्वृ॑तावृधा ।
जो॒ष॒वा॒कं वद॑तः पज्रहोषिणा॒ न दे॑वा भ॒सथ॑श्च॒न

ya indrāgnī suteṣu vāṃ stavatteṣvṛtāvṛdhā |
joṣavākaṃ vadataḥ pajrahoṣiṇā na devā bhasathaścana

59.5

इन्द्रा॑ग्नी॒ को अ॒स्य वां॒ देवौ॒ मर्त॑श्चिकेतति ।
विषू॑चो॒ अश्वा॑न्युयुजा॒न ई॑यत॒ एक॑ः समा॒न आ रथे॑

indrāgnī ko asya vāṃ devau martaściketati |
viṣūco aśvānyuyujāna īyata ekaḥ samāna ā rathe

59.6

इन्द्रा॑ग्नी अ॒पादि॒यं पूर्वागा॑त्प॒द्वती॑भ्यः ।
हि॒त्वी शिरो॑ जि॒ह्वया॒ वाव॑द॒च्चर॑त्त्रिं॒शत्प॒दा न्य॑क्रमीत्

indrāgnī apādiyaṃ pūrvāgātpadvatībhyaḥ |
hitvī śiro jihvayā vāvadaccarattriṃśatpadā nyakramīt

59.7

इन्द्रा॑ग्नी॒ आ हि त॑न्व॒ते नरो॒ धन्वा॑नि बा॒ह्वोः ।
मा नो॑ अ॒स्मिन्म॑हाध॒ने परा॑ वर्क्तं॒ गवि॑ष्टिषु

indrāgnī ā hi tanvate naro dhanvāni bāhvoḥ |
mā no asminmahādhane parā varktaṃ gaviṣṭiṣu

59.8

इन्द्रा॑ग्नी॒ तप॑न्ति मा॒घा अ॒र्यो अरा॑तयः ।
अप॒ द्वेषां॒स्या कृ॑तं युयु॒तं सूर्या॒दधि॑

indrāgnī tapanti māghā aryo arātayaḥ |
apa dveṣāṃsyā kṛtaṃ yuyutaṃ sūryādadhi

59.9

इन्द्रा॑ग्नी यु॒वोरपि॒ वसु॑ दि॒व्यानि॒ पार्थि॑वा ।
आ न॑ इ॒ह प्र य॑च्छतं र॒यिं वि॒श्वायु॑पोषसम्

indrāgnī yuvorapi vasu divyāni pārthivā |
ā na iha pra yacchataṃ rayiṃ viśvāyupoṣasam

59.10

इन्द्रा॑ग्नी उक्थवाहसा॒ स्तोमे॑भिर्हवनश्रुता ।
विश्वा॑भिर्गी॒र्भिरा ग॑तम॒स्य सोम॑स्य पी॒तये॑

indrāgnī ukthavāhasā stomebhirhavanaśrutā |
viśvābhirgīrbhirā gatamasya somasya pītaye

Text source: Wikisource · CC BY-SA 4.0 (Wikisource transcription of a public-domain text)