Mandala 4

Sukta 14: Agni, the Ashvins and Usha at daybreak

Rishi: वामदेवो गौतमः · Devata: अग्निः (लिङ्गोक्तदेवता इति एके) · Metre: त्रिष्टुप्

5 verses · 14 of 58

What happens in this chapter

Agni, the Ashvins and Usha at daybreak

A companion morning hymn by Vamadeva Gautama in trishtubh, with Agni as deity in the anukramani. Agni Jataveda beholds the dawns, and the Nasatyas are asked to drive their wide-going chariot to this rite. Savitar lifts his banner, making light for every world; Surya fills heaven, earth and the space between with his rays. Divine Usha comes bringing the red cows, waking all to good fortune on her well-yoked car. The Ashvins are invited to drink the honeyed soma and rejoice. The hymn closes with the same verse as the one before, wondering how the unpropped Sun never falls.

14.1

प्रत्य॒ग्निरु॒षसो॑ जा॒तवे॑दा॒ अख्य॑द्दे॒वो रोच॑माना॒ महो॑भिः ।
आ ना॑सत्योरुगा॒या रथे॑ने॒मं य॒ज्ञमुप॑ नो यात॒मच्छ॑

pratyagniruṣaso jātavedā akhyaddevo rocamānā mahobhiḥ |
ā nāsatyorugāyā rathenemaṃ yajñamupa no yātamaccha

14.2

ऊ॒र्ध्वं के॒तुं स॑वि॒ता दे॒वो अ॑श्रे॒ज्ज्योति॒र्विश्व॑स्मै॒ भुव॑नाय कृ॒ण्वन् ।
आप्रा॒ द्यावा॑पृथि॒वी अ॒न्तरि॑क्षं॒ वि सूर्यो॑ र॒श्मिभि॒श्चेकि॑तानः

ūrdhvaṃ ketuṃ savitā devo aśrejjyotirviśvasmai bhuvanāya kṛṇvan |
āprā dyāvāpṛthivī antarikṣaṃ vi sūryo raśmibhiścekitānaḥ

14.3

आ॒वह॑न्त्यरु॒णीर्ज्योति॒षागा॑न्म॒ही चि॒त्रा र॒श्मिभि॒श्चेकि॑ताना ।
प्र॒बो॒धय॑न्ती सुवि॒ताय॑ दे॒व्यु१॒॑षा ई॑यते सु॒युजा॒ रथे॑न

āvahantyaruṇīrjyotiṣāgānmahī citrā raśmibhiścekitānā |
prabodhayantī suvitāya devyuṣā īyate suyujā rathena

14.4

आ वां॒ वहि॑ष्ठा इ॒ह ते व॑हन्तु॒ रथा॒ अश्वा॑स उ॒षसो॒ व्यु॑ष्टौ ।
इ॒मे हि वां॑ मधु॒पेया॑य॒ सोमा॑ अ॒स्मिन्य॒ज्ञे वृ॑षणा मादयेथाम्

ā vāṃ vahiṣṭhā iha te vahantu rathā aśvāsa uṣaso vyuṣṭau |
ime hi vāṃ madhupeyāya somā asminyajñe vṛṣaṇā mādayethām

14.5

अना॑यतो॒ अनि॑बद्धः क॒थायं न्य॑ङ्ङुत्ता॒नोऽव॑ पद्यते॒ न ।
कया॑ याति स्व॒धया॒ को द॑दर्श दि॒वः स्क॒म्भः समृ॑तः पाति॒ नाक॑म्

anāyato anibaddhaḥ kathāyaṃ nyaṅṅuttāno'va padyate na |
kayā yāti svadhayā ko dadarśa divaḥ skambhaḥ samṛtaḥ pāti nākam

Text source: Wikisource · CC BY-SA 4.0 (Wikisource transcription of a public-domain text)