Mandala 10

Sukta 40: Ghosha asks the Ashvins for a husband

Rishi: काक्षीवती घोषा · Devata: अश्विनौ · Metre: जगती

14 verses · 40 of 191

What happens in this chapter

Ghosha asks the Ashvins for a husband

Ghosha Kakshivati continues to the Ashvins in fourteen jagati verses. Where are you at evening, where at dawn, she asks; who draws you home as a widow draws her husband's brother to bed, as a woman draws a man? Ghosha, a king's daughter, says she goes round them and asks: be with me by day and night. The Ashvins helped Bhujyu, Vasha and Shinjara, and saved the lean, Shayu and the widow. A maiden is born, a husband found. At the wedding men weep for the living and think of the long bond. Ghosha asks to reach a husband's dear home, and asks whose house they visit today.

40.1

रथं॒ यान्तं॒ कुह॒ को ह॑ वां नरा॒ प्रति॑ द्यु॒मन्तं॑ सुवि॒ताय॑ भूषति ।
प्रा॒त॒र्यावा॑णं वि॒भ्वं॑ वि॒शेवि॑शे॒ वस्तो॑र्वस्तो॒र्वह॑मानं धि॒या शमि॑

rathaṃ yāntaṃ kuha ko ha vāṃ narā prati dyumantaṃ suvitāya bhūṣati |
prātaryāvāṇaṃ vibhvaṃ viśeviśe vastorvastorvahamānaṃ dhiyā śami

40.2

कुह॑ स्विद्दो॒षा कुह॒ वस्तो॑र॒श्विना॒ कुहा॑भिपि॒त्वं क॑रत॒ः कुहो॑षतुः ।
को वां॑ शयु॒त्रा वि॒धवे॑व दे॒वरं॒ मर्यं॒ न योषा॑ कृणुते स॒धस्थ॒ आ

kuha sviddoṣā kuha vastoraśvinā kuhābhipitvaṃ karataḥ kuhoṣatuḥ |
ko vāṃ śayutrā vidhaveva devaraṃ maryaṃ na yoṣā kṛṇute sadhastha ā

40.3

प्रा॒तर्ज॑रेथे जर॒णेव॒ काप॑या॒ वस्तो॑र्वस्तोर्यज॒ता ग॑च्छथो गृ॒हम् ।
कस्य॑ ध्व॒स्रा भ॑वथ॒ः कस्य॑ वा नरा राजपु॒त्रेव॒ सव॒नाव॑ गच्छथः

prātarjarethe jaraṇeva kāpayā vastorvastoryajatā gacchatho gṛham |
kasya dhvasrā bhavathaḥ kasya vā narā rājaputreva savanāva gacchathaḥ

40.4

यु॒वां मृ॒गेव॑ वार॒णा मृ॑ग॒ण्यवो॑ दो॒षा वस्तो॑र्ह॒विषा॒ नि ह्व॑यामहे ।
यु॒वं होत्रा॑मृतु॒था जुह्व॑ते न॒रेषं॒ जना॑य वहथः शुभस्पती

yuvāṃ mṛgeva vāraṇā mṛgaṇyavo doṣā vastorhaviṣā ni hvayāmahe |
yuvaṃ hotrāmṛtuthā juhvate nareṣaṃ janāya vahathaḥ śubhaspatī

40.5

यु॒वां ह॒ घोषा॒ पर्य॑श्विना य॒ती राज्ञ॑ ऊचे दुहि॒ता पृ॒च्छे वां॑ नरा ।
भू॒तं मे॒ अह्न॑ उ॒त भू॑तम॒क्तवेऽश्वा॑वते र॒थिने॑ शक्त॒मर्व॑ते

yuvāṃ ha ghoṣā paryaśvinā yatī rājña ūce duhitā pṛcche vāṃ narā |
bhūtaṃ me ahna uta bhūtamaktave'śvāvate rathine śaktamarvate

40.6

यु॒वं क॒वी ष्ठ॒ः पर्य॑श्विना॒ रथं॒ विशो॒ न कुत्सो॑ जरि॒तुर्न॑शायथः ।
यु॒वोर्ह॒ मक्षा॒ पर्य॑श्विना॒ मध्वा॒सा भ॑रत निष्कृ॒तं न योष॑णा

yuvaṃ kavī ṣṭhaḥ paryaśvinā rathaṃ viśo na kutso jariturnaśāyathaḥ |
yuvorha makṣā paryaśvinā madhvāsā bharata niṣkṛtaṃ na yoṣaṇā

40.7

यु॒वं ह॑ भु॒ज्युं यु॒वम॑श्विना॒ वशं॑ यु॒वं शि॒ञ्जार॑मु॒शना॒मुपा॑रथुः ।
यु॒वो ररा॑वा॒ परि॑ स॒ख्यमा॑सते यु॒वोर॒हमव॑सा सु॒म्नमा च॑के

yuvaṃ ha bhujyuṃ yuvamaśvinā vaśaṃ yuvaṃ śiñjāramuśanāmupārathuḥ |
yuvo rarāvā pari sakhyamāsate yuvorahamavasā sumnamā cake

40.8

यु॒वं ह॑ कृ॒शं यु॒वम॑श्विना श॒युं यु॒वं वि॒धन्तं॑ वि॒धवा॑मुरुष्यथः ।
यु॒वं स॒निभ्य॑ः स्त॒नय॑न्तमश्वि॒नाप॑ व्र॒जमू॑र्णुथः स॒प्तास्य॑म्

yuvaṃ ha kṛśaṃ yuvamaśvinā śayuṃ yuvaṃ vidhantaṃ vidhavāmuruṣyathaḥ |
yuvaṃ sanibhyaḥ stanayantamaśvināpa vrajamūrṇuthaḥ saptāsyam

40.9

जनि॑ष्ट॒ योषा॑ प॒तय॑त्कनीन॒को वि चारु॑हन्वी॒रुधो॑ दं॒सना॒ अनु॑ ।
आस्मै॑ रीयन्ते निव॒नेव॒ सिन्ध॑वो॒ऽस्मा अह्ने॑ भवति॒ तत्प॑तित्व॒नम्

janiṣṭa yoṣā patayatkanīnako vi cāruhanvīrudho daṃsanā anu |
āsmai rīyante nivaneva sindhavo'smā ahne bhavati tatpatitvanam

40.10

जी॒वं रु॑दन्ति॒ वि म॑यन्ते अध्व॒रे दी॒र्घामनु॒ प्रसि॑तिं दीधियु॒र्नर॑ः ।
वा॒मं पि॒तृभ्यो॒ य इ॒दं स॑मेरि॒रे मय॒ः पति॑भ्यो॒ जन॑यः परि॒ष्वजे॑

jīvaṃ rudanti vi mayante adhvare dīrghāmanu prasitiṃ dīdhiyurnaraḥ |
vāmaṃ pitṛbhyo ya idaṃ samerire mayaḥ patibhyo janayaḥ pariṣvaje

40.11

न तस्य॑ विद्म॒ तदु॒ षु प्र वो॑चत॒ युवा॑ ह॒ यद्यु॑व॒त्याः क्षेति॒ योनि॑षु ।
प्रि॒योस्रि॑यस्य वृष॒भस्य॑ रे॒तिनो॑ गृ॒हं ग॑मेमाश्विना॒ तदु॑श्मसि

na tasya vidma tadu ṣu pra vocata yuvā ha yadyuvatyāḥ kṣeti yoniṣu |
priyosriyasya vṛṣabhasya retino gṛhaṃ gamemāśvinā taduśmasi

40.12

आ वा॑मगन्सुम॒तिर्वा॑जिनीवसू॒ न्य॑श्विना हृ॒त्सु कामा॑ अयंसत ।
अभू॑तं गो॒पा मि॑थु॒ना शु॑भस्पती प्रि॒या अ॑र्य॒म्णो दुर्याँ॑ अशीमहि

ā vāmagansumatirvājinīvasū nyaśvinā hṛtsu kāmā ayaṃsata |
abhūtaṃ gopā mithunā śubhaspatī priyā aryamṇo duryām̐ aśīmahi

40.13

ता म॑न्दसा॒ना मनु॑षो दुरो॒ण आ ध॒त्तं र॒यिं स॒हवी॑रं वच॒स्यवे॑ ।
कृ॒तं ती॒र्थं सु॑प्रपा॒णं शु॑भस्पती स्था॒णुं प॑थे॒ष्ठामप॑ दुर्म॒तिं ह॑तम्

tā mandasānā manuṣo duroṇa ā dhattaṃ rayiṃ sahavīraṃ vacasyave |
kṛtaṃ tīrthaṃ suprapāṇaṃ śubhaspatī sthāṇuṃ patheṣṭhāmapa durmatiṃ hatam

40.14

क्व॑ स्विद॒द्य क॑त॒मास्व॒श्विना॑ वि॒क्षु द॒स्रा मा॑दयेते शु॒भस्पती॑ ।
क ईं॒ नि ये॑मे कत॒मस्य॑ जग्मतु॒र्विप्र॑स्य वा॒ यज॑मानस्य वा गृ॒हम्

kva svidadya katamāsvaśvinā vikṣu dasrā mādayete śubhaspatī |
ka īṃ ni yeme katamasya jagmaturviprasya vā yajamānasya vā gṛham

Text source: Wikisource · CC BY-SA 4.0 (Wikisource transcription of a public-domain text)