Rishi: वार्ष्टिहव्य उपस्तुतः · Devata: अग्निः · Metre: जगती, ८ त्रिष्टुप्, ९ शक्वरी
9 verses · 115 of 191
Upastuta Varshtihavya praises Agni in jagati, with trishtubh and shakvari at the end. Wondrous is the growth of the young child who does not go to his mothers to suck; born of the udderless, he at once takes up his great office as messenger. Agni, best worker, devours the forest with his teeth and tongue, like a bull champing in the meadow. He is called most Kanva-like, friend of the Kanvas, and asked to guard the singers and patrons. The sons of Vrishtihavya, the Upastutas, close: they have praised him, and they rise up crying vashat and namah, reverence and reverence.
चि॒त्र इच्छिशो॒स्तरु॑णस्य व॒क्षथो॒ न यो मा॒तरा॑व॒प्येति॒ धात॑वे ।
अ॒नू॒धा यदि॒ जीज॑न॒दधा॑ च॒ नु व॒वक्ष॑ स॒द्यो महि॑ दू॒त्यं१॒॑ चर॑न्
citra icchiśostaruṇasya vakṣatho na yo mātarāvapyeti dhātave |
anūdhā yadi jījanadadhā ca nu vavakṣa sadyo mahi dūtyaṃ caran
अ॒ग्निर्ह॒ नाम॑ धायि॒ दन्न॒पस्त॑म॒ः सं यो वना॑ यु॒वते॒ भस्म॑ना द॒ता ।
अ॒भि॒प्र॒मुरा॑ जु॒ह्वा॑ स्वध्व॒र इ॒नो न प्रोथ॑मानो॒ यव॑से॒ वृषा॑
agnirha nāma dhāyi dannapastamaḥ saṃ yo vanā yuvate bhasmanā datā |
abhipramurā juhvā svadhvara ino na prothamāno yavase vṛṣā
तं वो॒ विं न द्रु॒षदं॑ दे॒वमन्ध॑स॒ इन्दुं॒ प्रोथ॑न्तं प्र॒वप॑न्तमर्ण॒वम् ।
आ॒सा वह्निं॒ न शो॒चिषा॑ विर॒प्शिनं॒ महि॑व्रतं॒ न स॒रज॑न्त॒मध्व॑नः
taṃ vo viṃ na druṣadaṃ devamandhasa induṃ prothantaṃ pravapantamarṇavam |
āsā vahniṃ na śociṣā virapśinaṃ mahivrataṃ na sarajantamadhvanaḥ
वि यस्य॑ ते ज्रयसा॒नस्या॑जर॒ धक्षो॒र्न वाता॒ः परि॒ सन्त्यच्यु॑ताः ।
आ र॒ण्वासो॒ युयु॑धयो॒ न स॑त्व॒नं त्रि॒तं न॑शन्त॒ प्र शि॒षन्त॑ इ॒ष्टये॑
vi yasya te jrayasānasyājara dhakṣorna vātāḥ pari santyacyutāḥ |
ā raṇvāso yuyudhayo na satvanaṃ tritaṃ naśanta pra śiṣanta iṣṭaye
स इद॒ग्निः कण्व॑तम॒ः कण्व॑सखा॒र्यः पर॒स्यान्त॑रस्य॒ तरु॑षः ।
अ॒ग्निः पा॑तु गृण॒तो अ॒ग्निः सू॒रीन॒ग्निर्द॑दातु॒ तेषा॒मवो॑ नः
sa idagniḥ kaṇvatamaḥ kaṇvasakhāryaḥ parasyāntarasya taruṣaḥ |
agniḥ pātu gṛṇato agniḥ sūrīnagnirdadātu teṣāmavo naḥ
वा॒जिन्त॑माय॒ सह्य॑से सुपित्र्य तृ॒षु च्यवा॑नो॒ अनु॑ जा॒तवे॑दसे ।
अ॒नु॒द्रे चि॒द्यो धृ॑ष॒ता वरं॑ स॒ते म॒हिन्त॑माय॒ धन्व॒नेद॑विष्य॒ते
vājintamāya sahyase supitrya tṛṣu cyavāno anu jātavedase |
anudre cidyo dhṛṣatā varaṃ sate mahintamāya dhanvanedaviṣyate
ए॒वाग्निर्मर्तै॑ः स॒ह सू॒रिभि॒र्वसु॑ः ष्टवे॒ सह॑सः सू॒नरो॒ नृभि॑ः ।
मि॒त्रासो॒ न ये सुधि॑ता ऋता॒यवो॒ द्यावो॒ न द्यु॒म्नैर॒भि सन्ति॒ मानु॑षान्
evāgnirmartaiḥ saha sūribhirvasuḥ ṣṭave sahasaḥ sūnaro nṛbhiḥ |
mitrāso na ye sudhitā ṛtāyavo dyāvo na dyumnairabhi santi mānuṣān
ऊर्जो॑ नपात्सहसाव॒न्निति॑ त्वोपस्तु॒तस्य॑ वन्दते॒ वृषा॒ वाक् ।
त्वां स्तो॑षाम॒ त्वया॑ सु॒वीरा॒ द्राघी॑य॒ आयु॑ः प्रत॒रं दधा॑नाः
ūrjo napātsahasāvanniti tvopastutasya vandate vṛṣā vāk |
tvāṃ stoṣāma tvayā suvīrā drāghīya āyuḥ prataraṃ dadhānāḥ
इति॑ त्वाग्ने वृष्टि॒हव्य॑स्य पु॒त्रा उ॑पस्तु॒तास॒ ऋष॑योऽवोचन् ।
ताँश्च॑ पा॒हि गृ॑ण॒तश्च॑ सू॒रीन्वष॒ड्वष॒ळित्यू॒र्ध्वासो॑ अनक्ष॒न्नमो॒ नम॒ इत्यू॒र्ध्वासो॑ अनक्षन्
iti tvāgne vṛṣṭihavyasya putrā upastutāsa ṛṣayo'vocan |
tām̐śca pāhi gṛṇataśca sūrīnvaṣaḍvaṣaḻityūrdhvāso anakṣannamo nama ityūrdhvāso anakṣan
Text source: Wikisource · CC BY-SA 4.0 (Wikisource transcription of a public-domain text)
