Rishi: दीर्घतमा औचथ्यः · Devata: १ मित्रः, २-९ मित्रावरुणौ · Metre: जगती
9 verses · 151 of 191
Dirghatamas Auchathya opens in jagati metre with Mitra alone, then turns to Mitra and Varuna together for the rest. Earth and heaven trembled at their birth, kindled by the devout who longed for cattle. The pair hold to rita, the true order, and yoke the waters like a cow to the cart-pole. Long-haired flames rise to them at the sacrifice. The rishi asks them to pour out and swell the prayers of the singer, to come to his offering with kindness, and to grant wealth that neither days nor rivers nor the stingy Panis can reach.
मि॒त्रं न यं शिम्या॒ गोषु॑ ग॒व्यव॑ः स्वा॒ध्यो॑ वि॒दथे॑ अ॒प्सु जीज॑नन् ।
अरे॑जेतां॒ रोद॑सी॒ पाज॑सा गि॒रा प्रति॑ प्रि॒यं य॑ज॒तं ज॒नुषा॒मव॑ः
mitraṃ na yaṃ śimyā goṣu gavyavaḥ svādhyo vidathe apsu jījanan |
arejetāṃ rodasī pājasā girā prati priyaṃ yajataṃ januṣāmavaḥ
यद्ध॒ त्यद्वां॑ पुरुमी॒ळ्हस्य॑ सो॒मिन॒ः प्र मि॒त्रासो॒ न द॑धि॒रे स्वा॒भुव॑ः ।
अध॒ क्रतुं॑ विदतं गा॒तुमर्च॑त उ॒त श्रु॑तं वृषणा प॒स्त्या॑वतः
yaddha tyadvāṃ purumīḻhasya sominaḥ pra mitrāso na dadhire svābhuvaḥ |
adha kratuṃ vidataṃ gātumarcata uta śrutaṃ vṛṣaṇā pastyāvataḥ
आ वां॑ भूषन्क्षि॒तयो॒ जन्म॒ रोद॑स्योः प्र॒वाच्यं॑ वृषणा॒ दक्ष॑से म॒हे ।
यदी॑मृ॒ताय॒ भर॑थो॒ यदर्व॑ते॒ प्र होत्र॑या॒ शिम्या॑ वीथो अध्व॒रम्
ā vāṃ bhūṣankṣitayo janma rodasyoḥ pravācyaṃ vṛṣaṇā dakṣase mahe |
yadīmṛtāya bharatho yadarvate pra hotrayā śimyā vītho adhvaram
प्र सा क्षि॒तिर॑सुर॒ या महि॑ प्रि॒य ऋता॑वानावृ॒तमा घो॑षथो बृ॒हत् ।
यु॒वं दि॒वो बृ॑ह॒तो दक्ष॑मा॒भुवं॒ गां न धु॒र्युप॑ युञ्जाथे अ॒पः
pra sā kṣitirasura yā mahi priya ṛtāvānāvṛtamā ghoṣatho bṛhat |
yuvaṃ divo bṛhato dakṣamābhuvaṃ gāṃ na dhuryupa yuñjāthe apaḥ
म॒ही अत्र॑ महि॒ना वार॑मृण्वथोऽरे॒णव॒स्तुज॒ आ सद्म॑न्धे॒नव॑ः ।
स्वर॑न्ति॒ ता उ॑प॒रता॑ति॒ सूर्य॒मा नि॒म्रुच॑ उ॒षस॑स्तक्व॒वीरि॑व
mahī atra mahinā vāramṛṇvatho'reṇavastuja ā sadmandhenavaḥ |
svaranti tā uparatāti sūryamā nimruca uṣasastakvavīriva
आ वा॑मृ॒ताय॑ के॒शिनी॑रनूषत॒ मित्र॒ यत्र॒ वरु॑ण गा॒तुमर्च॑थः ।
अव॒ त्मना॑ सृ॒जतं॒ पिन्व॑तं॒ धियो॑ यु॒वं विप्र॑स्य॒ मन्म॑नामिरज्यथः
ā vāmṛtāya keśinīranūṣata mitra yatra varuṇa gātumarcathaḥ |
ava tmanā sṛjataṃ pinvataṃ dhiyo yuvaṃ viprasya manmanāmirajyathaḥ
यो वां॑ य॒ज्ञैः श॑शमा॒नो ह॒ दाश॑ति क॒विर्होता॒ यज॑ति मन्म॒साध॑नः ।
उपाह॒ तं गच्छ॑थो वी॒थो अ॑ध्व॒रमच्छा॒ गिर॑ः सुम॒तिं ग॑न्तमस्म॒यू
yo vāṃ yajñaiḥ śaśamāno ha dāśati kavirhotā yajati manmasādhanaḥ |
upāha taṃ gacchatho vītho adhvaramacchā giraḥ sumatiṃ gantamasmayū
यु॒वां य॒ज्ञैः प्र॑थ॒मा गोभि॑रञ्जत॒ ऋता॑वाना॒ मन॑सो॒ न प्रयु॑क्तिषु ।
भर॑न्ति वां॒ मन्म॑ना सं॒यता॒ गिरोऽदृ॑प्यता॒ मन॑सा रे॒वदा॑शाथे
yuvāṃ yajñaiḥ prathamā gobhirañjata ṛtāvānā manaso na prayuktiṣu |
bharanti vāṃ manmanā saṃyatā giro'dṛpyatā manasā revadāśāthe
रे॒वद्वयो॑ दधाथे रे॒वदा॑शाथे॒ नरा॑ मा॒याभि॑रि॒तऊ॑ति॒ माहि॑नम् ।
न वां॒ द्यावोऽह॑भि॒र्नोत सिन्ध॑वो॒ न दे॑व॒त्वं प॒णयो॒ नान॑शुर्म॒घम्
revadvayo dadhāthe revadāśāthe narā māyābhiritaūti māhinam |
na vāṃ dyāvo'habhirnota sindhavo na devatvaṃ paṇayo nānaśurmagham
Text source: Wikisource · CC BY-SA 4.0 (Wikisource transcription of a public-domain text)
