अयं ते कर्ण सारथ्यं मद्रराजः करिष्यति ।
कृष्णादभ्यधिको यन्ता देवेशस्येव मातलिः
ayaṃ te karṇa sārathyaṃ madrarājaḥ kariṣyati |
kṛṣṇādabhyadhiko yantā deveśasyeva mātaliḥ
इति श्रीमन्महाभारते कर्णपर्वणि त्रिंशोऽध्यायः ॥
34 verses · 30 of 101
Duryodhana tells Karna that Shalya, a better driver than Krishna, will guide him as Matali guides Indra. Karna has his charioteer make ready his gleaming chariot, already blessed by the purohita. He worships it, salutes the sun and asks Shalya to mount. Shalya climbs up like a lion onto a mountain, and Karna stands beside him like the sun on a lightning cloud. Duryodhana urges him to do what Bhishma and Drona left undone: seize Yudhishthira or kill Arjuna, Bhima and the twins. Karna tells Shalya to drive on, for he will slay all the Pandavas. Shalya mocks him: when Arjuna's Gandiva roars like thunder, he will not talk so. Karna ignores him and says, you will see today.
दुर्योधन उवाच
अयं ते कर्ण सारथ्यं मद्रराजः करिष्यति ।
कृष्णादभ्यधिको यन्ता देवेशस्येव मातलिः
ayaṃ te karṇa sārathyaṃ madrarājaḥ kariṣyati |
kṛṣṇādabhyadhiko yantā deveśasyeva mātaliḥ
यथा हरिहयैर्युक्तं सङ्गृह्णाति स मातलिः ।
शल्यस्तथा तवाद्यायं संयन्ता रथवाजिनाम्
yathā harihayairyuktaṃ saṅgṛhṇāti sa mātaliḥ |
śalyastathā tavādyāyaṃ saṃyantā rathavājinām
योधे त्वयि रथस्थे च मद्रराजे च सारथौ ।
रथश्रेष्ठो ध्रुवं सङ्ख्ये पार्थानभिभविष्यति
yodhe tvayi rathasthe ca madrarāje ca sārathau |
rathaśreṣṭho dhruvaṃ saṅkhye pārthānabhibhaviṣyati
सञ्जय उवाच
ततो दुर्योधनो भूयो मद्रराजं तरस्विनम् ।
उवाच राजन्सङ्ग्रामेऽध्युषिते पर्युपस्थिते
tato duryodhano bhūyo madrarājaṃ tarasvinam |
uvāca rājansaṅgrāme'dhyuṣite paryupasthite
कर्णस्य यच्छ सङ्ग्रामे मद्रराज हयोत्तमान् ।
त्वयाऽभिगुप्तो राधेयो विजेष्यति धनञ्जयम्
karṇasya yaccha saṅgrāme madrarāja hayottamān |
tvayā'bhigupto rādheyo vijeṣyati dhanañjayam
इत्युक्तो रथमास्थाय तथेति प्राह भारत ।
शल्येऽभ्युपगते कर्णः सारथिं सुमनाऽब्रवीत्
ityukto rathamāsthāya tatheti prāha bhārata |
śalye'bhyupagate karṇaḥ sārathiṃ sumanā'bravīt
त्वं सूत स्यन्दनं मह्यं कल्पयेत्यसकृत्त्वरन्
tvaṃ sūta syandanaṃ mahyaṃ kalpayetyasakṛttvaran
ततो जैत्रं रथवरं गन्धर्वनगरोपमम् ।
विधिवत्कल्पितं भद्रं जयेत्युक्त्वा न्यवेदयत्
tato jaitraṃ rathavaraṃ gandharvanagaropamam |
vidhivatkalpitaṃ bhadraṃ jayetyuktvā nyavedayat
तं रथं रथिनां श्रेष्ठः कर्णोऽभ्यर्च्य यथाविधि ।
सम्पादितं ब्रह्मविदा पूर्वमेव पुरोधसा
taṃ rathaṃ rathināṃ śreṣṭhaḥ karṇo'bhyarcya yathāvidhi |
sampāditaṃ brahmavidā pūrvameva purodhasā
कृत्वा प्रदक्षिणं यत्नादुपस्थाय च भास्करम् ।
समीपस्थं मद्रराजमारोह त्वमथाब्रवीत्
kṛtvā pradakṣiṇaṃ yatnādupasthāya ca bhāskaram |
samīpasthaṃ madrarājamāroha tvamathābravīt
ततः कर्णस्य दुर्धर्षं स्यन्दनप्रवरं महत् ।
आरुरोह महातेजाः शल्यः सिंह इवाचलम्
tataḥ karṇasya durdharṣaṃ syandanapravaraṃ mahat |
āruroha mahātejāḥ śalyaḥ siṃha ivācalam
ततः शल्याश्रितं दृष्ट्वा कर्णः स्वं रथमुत्तमम् ।
अध्यतिष्ठद्यथाऽम्भोदं विद्युत्वन्तं दिवाकरः
tataḥ śalyāśritaṃ dṛṣṭvā karṇaḥ svaṃ rathamuttamam |
adhyatiṣṭhadyathā'mbhodaṃ vidyutvantaṃ divākaraḥ
तावेकरथमारूढावादित्याग्निसमत्विषौ ।
अभ्राजेतां यथा मेघं सूर्याग्नी सहितौ दिवि
tāvekarathamārūḍhāvādityāgnisamatviṣau |
abhrājetāṃ yathā meghaṃ sūryāgnī sahitau divi
संस्तूयमानौ तौ वीरौ तदास्तां द्युतिमत्तमौ ।
ऋत्विक्सदस्यैरिन्द्राग्नी स्तूयमानाविवाध्यरे
saṃstūyamānau tau vīrau tadāstāṃ dyutimattamau |
ṛtviksadasyairindrāgnī stūyamānāvivādhyare
स शल्यसङ्गृहीताश्वे रथे कर्णः स्थितो बभौ ।
धनुर्विष्फारयन्घोरं परिवेषीव भास्करः
sa śalyasaṅgṛhītāśve rathe karṇaḥ sthito babhau |
dhanurviṣphārayanghoraṃ pariveṣīva bhāskaraḥ
आस्थितः स रथश्रेष्ठं कर्णः शरगभस्तिमान् ।
प्रबभौ पुरुषव्याघ्रो मन्दरस्थ इवांशुमान्
āsthitaḥ sa rathaśreṣṭhaṃ karṇaḥ śaragabhastimān |
prababhau puruṣavyāghro mandarastha ivāṃśumān
तं रथस्थं महाबाहुं युद्वायामिततेजसम् ।
दुर्योधनस्तु राधेयमिदं वचनमब्रवीत्
taṃ rathasthaṃ mahābāhuṃ yudvāyāmitatejasam |
duryodhanastu rādheyamidaṃ vacanamabravīt
अकृतं द्रोणभीष्माभ्यां दुष्करं कर्म संयुगे ।
कुरुष्वाधिरथे वीर मिषतां सर्वधन्विनाम्
akṛtaṃ droṇabhīṣmābhyāṃ duṣkaraṃ karma saṃyuge |
kuruṣvādhirathe vīra miṣatāṃ sarvadhanvinām
मनोगतं मम ह्यासीद्भीष्मद्रोणौ महारथौ ।
अर्जुनं भीमसेनं च निहन्ताराविति ध्रुवम्
manogataṃ mama hyāsīdbhīṣmadroṇau mahārathau |
arjunaṃ bhīmasenaṃ ca nihantārāviti dhruvam
ताभ्यां यदकृतं वीर वीरकर्म महामृधे ।
तत्कर्म कुरु राधेय वज्रपाणिरिवापरः
tābhyāṃ yadakṛtaṃ vīra vīrakarma mahāmṛdhe |
tatkarma kuru rādheya vajrapāṇirivāparaḥ
गृहाण धर्मराजं वा जहि वा त्वं धनञ्जयम् ।
भीमसेनं च राधेय माद्रीपुत्रौ यमावपि
gṛhāṇa dharmarājaṃ vā jahi vā tvaṃ dhanañjayam |
bhīmasenaṃ ca rādheya mādrīputrau yamāvapi
जयश्च तेऽस्तु भद्रं ते प्रयाहि पुरुषर्षभ ।
पाण्डुपुत्रस्य सैन्यानि कुरु सर्वाणि भस्मसात्
jayaśca te'stu bhadraṃ te prayāhi puruṣarṣabha |
pāṇḍuputrasya sainyāni kuru sarvāṇi bhasmasāt
ततस्तूर्यसहस्राणि भेरीणामयुतानि च ।
वाद्यमानान्यरोचन्त मेघशब्दो यथा दिवि
tatastūryasahasrāṇi bherīṇāmayutāni ca |
vādyamānānyarocanta meghaśabdo yathā divi
प्रतिगृह्य तु तद्वाक्यं रथस्थो रथरुत्तमः ।
अभ्यभाषत राधेयः शल्यं युद्धविशारदम्
pratigṛhya tu tadvākyaṃ rathastho ratharuttamaḥ |
abhyabhāṣata rādheyaḥ śalyaṃ yuddhaviśāradam
चोदयाश्वान्महाबाहो यावद्वन्मि धनञ्जयम् ।
भीमसेनं यमौ चोभौ राजानं च युधिष्ठिरम्
codayāśvānmahābāho yāvadvanmi dhanañjayam |
bhīmasenaṃ yamau cobhau rājānaṃ ca yudhiṣṭhiram
अद्य पश्यतु मे शल्य बाहुवीर्यं धनञ्जयः ।
अस्यतः कङ्कपत्राणां सहस्राणि शतानि च
adya paśyatu me śalya bāhuvīryaṃ dhanañjayaḥ |
asyataḥ kaṅkapatrāṇāṃ sahasrāṇi śatāni ca
अद्य क्षेप्स्याम्यहं शल्य शरान्परमतेजनान् ।
पाण्डवानां विनाशाय दुर्योधनजयाय च
adya kṣepsyāmyahaṃ śalya śarānparamatejanān |
pāṇḍavānāṃ vināśāya duryodhanajayāya ca
एतच्छ्रुत्वा वचस्तस्य शल्यः कर्णं वचोऽब्रवीत् ।
कथं नु तान्महावीर्यान्पाण्डवानवमन्यसे
etacchrutvā vacastasya śalyaḥ karṇaṃ vaco'bravīt |
kathaṃ nu tānmahāvīryānpāṇḍavānavamanyase
सर्वास्त्रज्ञान्महेष्वासान्सर्वानेन महाबलान् ।
अनिवर्तिनो महाभागानजय्यान्सत्यविक्रमान् ।
अपि सञ्जनयेयुर्ये भयं साक्षाच्छतक्रतोः
sarvāstrajñānmaheṣvāsānsarvānena mahābalān |
anivartino mahābhāgānajayyānsatyavikramān |
api sañjanayeyurye bhayaṃ sākṣācchatakratoḥ
यदा श्रोष्यसि निर्घोषं विस्फूर्जितमिवाशनेः ।
राधेय पार्थधनुषस्तदा नैवं वदिष्यसि
yadā śroṣyasi nirghoṣaṃ visphūrjitamivāśaneḥ |
rādheya pārthadhanuṣastadā naivaṃ vadiṣyasi
यदा द्रक्ष्यसि भीमेन कुञ्जरानीकमाहवे ।
विशीर्णदन्तं निहतं तदा नैवं वदिष्यसि
yadā drakṣyasi bhīmena kuñjarānīkamāhave |
viśīrṇadantaṃ nihataṃ tadā naivaṃ vadiṣyasi
यदा द्रक्ष्यसि सङ्ग्रामे धर्मपुत्रं यमौ तथा ।
शितैः पृषत्कैः कुर्वाणानभ्रच्छायामिवाम्बरे
yadā drakṣyasi saṅgrāme dharmaputraṃ yamau tathā |
śitaiḥ pṛṣatkaiḥ kurvāṇānabhracchāyāmivāmbare
अस्यतः क्षिण्वतश्चारीँल्लघुहस्तान्दुरासदान् ।
पार्थिवागपि चान्यांस्त्वं तदा नैवं वदिष्यसि
asyataḥ kṣiṇvataścārīm̐llaghuhastāndurāsadān |
pārthivāgapi cānyāṃstvaṃ tadā naivaṃ vadiṣyasi
अनादृत्य तु तद्वाक्यं मद्रराजे भाषितम् ।
द्रक्ष्यस्यद्येत्यवोचत्तं शल्यं कर्णो जनेश्वर
anādṛtya tu tadvākyaṃ madrarāje bhāṣitam |
drakṣyasyadyetyavocattaṃ śalyaṃ karṇo janeśvara
Text source: Wikisource · CC BY-SA 4.0 (Wikisource transcription of a public-domain text)