Purva Khanda: Achara Kanda

Chapter 199: Prashna by the eight ayas, from dhvaja to dhvanksha

इति श्रीगारुडे महापुराणे पूर्वखण्डे प्रथमांशाख्ये आचारकाण्डे नवनवत्यधिकशततमोऽध्यायः ॥

35 verses · 199 of 241

What happens in this chapter

Prashna by the eight ayas, from dhvaja to dhvanksha

Bhairava teaches a method of answering questions. Remembering Surya, the Devi, Ganesha and Soma, the questioner draws three lines or reckons from the words of the question. The result falls on one of eight ayas, in order dhvaja the banner, dhuma the smoke, simha the lion, shvan the dog, vrisha the bull, khara the donkey, gaja the elephant and dhvanksha the crow. Each aya can fall in the place of each other, and the chapter reads all sixty-four pairs. The banner in its own place points to thoughts of kingdom and wealth; the lion there brings gain; the donkey brings sorrow; the bull in the dog's place frees a sick man; the crow in most places foretells loss and quarrel.

भैरव उवाच

199.1

सूर्यं देवीं गणं सोम स्मृत्वा तु विलिखेन्नरः

sūryaṃ devīṃ gaṇaṃ soma smṛtvā tu vilikhennaraḥ

199.2

त्रिरेखा गोमूर्त्रिकाभा अथवा प्रश्रवाक्यतः ।
दिशस्थानप्रसूतो वा ध्वजादीन्गणयेत्क्रमात्

trirekhā gomūrtrikābhā athavā praśravākyataḥ |
diśasthānaprasūto vā dhvajādīngaṇayetkramāt

199.3

ध्वजो धूमोऽथ सिंहश्च श्वा वृषः खरदन्तिनौ ।
ध्वाङ्क्षश्च अष्टमो ज्ञेयो नाम मन्त्रैश्च तान्न्यसेत्

dhvajo dhūmo'tha siṃhaśca śvā vṛṣaḥ kharadantinau |
dhvāṅkṣaśca aṣṭamo jñeyo nāma mantraiśca tānnyaset

199.4

ध्वजस्थाने ध्वजं दृष्ट्वा राज्यचिन्ताधनादिकम् ।
ध्वजस्थाने स्थितो धूम्रो धातुचिन्ता च लाभकृत्

dhvajasthāne dhvajaṃ dṛṣṭvā rājyacintādhanādikam |
dhvajasthāne sthito dhūmro dhātucintā ca lābhakṛt

199.5

ध्वजस्थाने स्थिते सिंहे धनलाभादिकं भवेत् ।
स्थिते शुनिध्वजस्थाने दासीचिन्तासुखादिकम्

dhvajasthāne sthite siṃhe dhanalābhādikaṃ bhavet |
sthite śunidhvajasthāne dāsīcintāsukhādikam

199.6

ध्वजस्थाने वृषं दृष्ट्वा स्थानचिन्ता च लाभकम् ।
ध्वजस्थाने खरं दृष्ट्वा दुः खक्लेशादिकं भवेत्

dhvajasthāne vṛṣaṃ dṛṣṭvā sthānacintā ca lābhakam |
dhvajasthāne kharaṃ dṛṣṭvā duḥ khakleśādikaṃ bhavet

199.7

ध्वजस्थाने गजं दृष्ट्वा स्थानचिन्ताजयादिकम् ।
ध्वजस्थाने तथा ध्वाङ्क्षे क्लेशचिन्ता धनक्षयः

dhvajasthāne gajaṃ dṛṣṭvā sthānacintājayādikam |
dhvajasthāne tathā dhvāṅkṣe kleśacintā dhanakṣayaḥ

199.8

धूम्रस्थाने ध्वजं दृष्ट्वा पूर्वं दुः खं ततो धनम् ।
धूम्रे धूम्रं तथा दृष्ट्वा कलिदुः खादिकं भवेत्

dhūmrasthāne dhvajaṃ dṛṣṭvā pūrvaṃ duḥ khaṃ tato dhanam |
dhūmre dhūmraṃ tathā dṛṣṭvā kaliduḥ khādikaṃ bhavet

199.9

धूम्रस्थाने स्थिते सिंहे मनश्चिन्ताधनादिकम् ।
धूम्रस्थाने शुनि स्थिते जयलाभादिकं भवेत्

dhūmrasthāne sthite siṃhe manaścintādhanādikam |
dhūmrasthāne śuni sthite jayalābhādikaṃ bhavet

199.10

धूम्रस्थाने वृषं दृष्ट्वा नारीगोऽश्वधनादिकम् ।
धूम्रस्थाने खरं दृष्ट्वा व्याधिश्चापि धनक्षयः

dhūmrasthāne vṛṣaṃ dṛṣṭvā nārīgo'śvadhanādikam |
dhūmrasthāne kharaṃ dṛṣṭvā vyādhiścāpi dhanakṣayaḥ

199.11

धूम्रस्थाने गजे दृष्टे राज्यलाभजयादिकम् ।
धूम्रस्थाने स्थिते ध्वाङ्क्षे धनराज्यविनाशनम्

dhūmrasthāne gaje dṛṣṭe rājyalābhajayādikam |
dhūmrasthāne sthite dhvāṅkṣe dhanarājyavināśanam

199.12

सिंहस्थाने ध्वजं दृष्ट्वा राज्यलाभादि निर्दिशेत् ।
सिंहस्थाने स्थिते धूम्रे कन्याप्राप्तिर्धनादिकम्

siṃhasthāne dhvajaṃ dṛṣṭvā rājyalābhādi nirdiśet |
siṃhasthāne sthite dhūmre kanyāprāptirdhanādikam

199.13

सिंहस्थाने स्थिते सिंहे जयो मित्रसमागमः ।
कौलेयके सिंहगते स्त्रीचिन्ता ग्रामलाभकम्

siṃhasthāne sthite siṃhe jayo mitrasamāgamaḥ |
kauleyake siṃhagate strīcintā grāmalābhakam

199.14

सिंह स्थाने वृषं दृष्ट्वा गृहक्षेत्रार्थलाभकम् ।
सिंहस्थाने गजं दृष्ट्वा ग्रामस्वामित्वमेव च

siṃha sthāne vṛṣaṃ dṛṣṭvā gṛhakṣetrārthalābhakam |
siṃhasthāne gajaṃ dṛṣṭvā grāmasvāmitvameva ca

199.15

सिंहस्थाने गजं दृष्ट्वा आरोग्यायुः सुखादिकम् ।
सिंहस्थानेस्थिते ध्वाङ्क्षे कन्याधान्यगुणादिकम्

siṃhasthāne gajaṃ dṛṣṭvā ārogyāyuḥ sukhādikam |
siṃhasthānesthite dhvāṅkṣe kanyādhānyaguṇādikam

199.16

शुनः स्थाने ध्वजं दृष्ट्वा स्थानचिन्तासुखादिकम् ।
शुनः स्थाने स्थिते धूम्रे कलहं कार्यनाशनम्

śunaḥ sthāne dhvajaṃ dṛṣṭvā sthānacintāsukhādikam |
śunaḥ sthāne sthite dhūmre kalahaṃ kāryanāśanam

199.17

शुनः स्थान स्थिते सिंहे कार्यासिद्धिर्भविष्यति ।
स्थिते शुनि शुनः स्थाने धननाशो भविष्यति

śunaḥ sthāna sthite siṃhe kāryāsiddhirbhaviṣyati |
sthite śuni śunaḥ sthāne dhananāśo bhaviṣyati

199.18

शुनः स्थाने वृषं दृष्ट्वा रोगी रोगाद्वि मुच्यते ।
शुनः स्थाने खरं दृष्ट्वा कलहस्य भयं भवेत्

śunaḥ sthāne vṛṣaṃ dṛṣṭvā rogī rogādvi mucyate |
śunaḥ sthāne kharaṃ dṛṣṭvā kalahasya bhayaṃ bhavet

199.19

शुनः स्थाने गजं दृष्ट्वा पुत्रभार्यासमागमः ।
श्वस्थाने च स्थिते ध्वाङ्क्षे पीडास्यात्कुलनाशनम्

śunaḥ sthāne gajaṃ dṛṣṭvā putrabhāryāsamāgamaḥ |
śvasthāne ca sthite dhvāṅkṣe pīḍāsyātkulanāśanam

199.20

वृषस्थाने ध्वजं दृष्ट्वा राजपूजासुखादिकम् ।
वृषस्थाने स्थिते धूम्रे राजपूजासुखादिकम्

vṛṣasthāne dhvajaṃ dṛṣṭvā rājapūjāsukhādikam |
vṛṣasthāne sthite dhūmre rājapūjāsukhādikam

199.21

वृषस्थाने स्थिते सिंहे सौभाग्यञ्च धनादिकम् ।
स्थिते शुनि वृषस्थाने बलश्रीकाम ईरितः

vṛṣasthāne sthite siṃhe saubhāgyañca dhanādikam |
sthite śuni vṛṣasthāne balaśrīkāma īritaḥ

199.22

वृषस्थाने वृषं दृष्ट्वा कीर्तितुष्टिसुखादिकम् ।
वृषस्थाने खरं दृष्ट्वा महालाभादिकं भवेत्

vṛṣasthāne vṛṣaṃ dṛṣṭvā kīrtituṣṭisukhādikam |
vṛṣasthāne kharaṃ dṛṣṭvā mahālābhādikaṃ bhavet

199.23

वृषस्थाने गजं दृष्ट्वा स्त्रीगजादिसमागमः ।
वृषस्थाने स्थिते ध्वाङ्क्षे स्थानमानसमागमः

vṛṣasthāne gajaṃ dṛṣṭvā strīgajādisamāgamaḥ |
vṛṣasthāne sthite dhvāṅkṣe sthānamānasamāgamaḥ

199.24

खरस्थाने ध्वजं दृष्ट्वा रोगशोकादिकं भवेत् ।
खरस्थाने स्थिते धूम्रे तस्करादिभयं भवेत्

kharasthāne dhvajaṃ dṛṣṭvā rogaśokādikaṃ bhavet |
kharasthāne sthite dhūmre taskarādibhayaṃ bhavet

199.25

खरस्थाने स्थिते सिंहे पूजाश्रीविजयादिकम् ।
स्थिते शुनिखरस्थाने सन्तापधननाशनम्

kharasthāne sthite siṃhe pūjāśrīvijayādikam |
sthite śunikharasthāne santāpadhananāśanam

199.26

खरस्थाने वृषं दृष्ट्वा सुखं प्रियसमागमः ।
खरस्थाने खरं दृष्ट्वा दुः खीपीडादि निर्दिशेत्

kharasthāne vṛṣaṃ dṛṣṭvā sukhaṃ priyasamāgamaḥ |
kharasthāne kharaṃ dṛṣṭvā duḥ khīpīḍādi nirdiśet

199.27

खरस्थाने गजं दृष्ट्वा सुखपुत्त्रादिकं भवेत् ।
खरस्थाने स्थिते ध्वाङ्क्षे कलहो व्याधिरेव च

kharasthāne gajaṃ dṛṣṭvā sukhaputtrādikaṃ bhavet |
kharasthāne sthite dhvāṅkṣe kalaho vyādhireva ca

199.28

गजस्थाने ध्वजं दृष्ट्वा स्त्रीजयश्रीसुखादिकम् ।
गजस्थानेस्थिते धूम्रे धनधान्यसमागमः

gajasthāne dhvajaṃ dṛṣṭvā strījayaśrīsukhādikam |
gajasthānesthite dhūmre dhanadhānyasamāgamaḥ

199.29

गजस्थाने स्थिते सिंहे जयसिद्धिसमागमः ।
स्थिते शुनि गजस्थाने आरोग्यं सुखसम्पदः

gajasthāne sthite siṃhe jayasiddhisamāgamaḥ |
sthite śuni gajasthāne ārogyaṃ sukhasampadaḥ

199.30

गजस्थाने वृषं दृष्ट्वा राजमानधनादिकम् ।
गजस्थाने खरं दृष्ट्वा पूर्वं दुः खं ततः सुखम्

gajasthāne vṛṣaṃ dṛṣṭvā rājamānadhanādikam |
gajasthāne kharaṃ dṛṣṭvā pūrvaṃ duḥ khaṃ tataḥ sukham

199.31

गजस्थाने गजं दृष्ट्वा क्षेत्रधान्यसुखादिकम् ।
गजस्थानेस्थिते ध्वाङ्क्षे धनधान्यसमागमः

gajasthāne gajaṃ dṛṣṭvā kṣetradhānyasukhādikam |
gajasthānesthite dhvāṅkṣe dhanadhānyasamāgamaḥ

199.32

ध्वाङ्क्षस्थाने ध्वजं दृष्ट्वा कार्यनाशो भविष्यति ।
ध्वाङ्क्षस्थाने स्थिते धूम्रे कलिदुः खं गमिष्यति

dhvāṅkṣasthāne dhvajaṃ dṛṣṭvā kāryanāśo bhaviṣyati |
dhvāṅkṣasthāne sthite dhūmre kaliduḥ khaṃ gamiṣyati

199.33

ध्वाङ्क्षस्थाने स्थिते सिंहे विग्रहो दुः खमेव च ।
ध्वाङ्क्षस्थाने स्थिते श्वाने गृहभङ्गभयादिकम्

dhvāṅkṣasthāne sthite siṃhe vigraho duḥ khameva ca |
dhvāṅkṣasthāne sthite śvāne gṛhabhaṅgabhayādikam

199.34

ध्वाङ्क्षस्थाने वृषं दृष्ट्वा स्थानभ्रंशभयादिकम् ।
ध्वाङ्क्षस्थाने खरं दृष्ट्वा धननाशपराजयौ

dhvāṅkṣasthāne vṛṣaṃ dṛṣṭvā sthānabhraṃśabhayādikam |
dhvāṅkṣasthāne kharaṃ dṛṣṭvā dhananāśaparājayau

199.35

ध्वाङ्क्षस्थाने गजं दृष्ट्वा धनकीर्त्यादिकं भवेत् ।
ध्वाङ्क्षस्थाने स्थिते ध्वाङ्क्षे विदेशगमनादिकम्

dhvāṅkṣasthāne gajaṃ dṛṣṭvā dhanakīrtyādikaṃ bhavet |
dhvāṅkṣasthāne sthite dhvāṅkṣe videśagamanādikam

Text source: Wikisource · CC BY-SA 4.0 (Wikisource transcription of a public-domain text)