शतरुद्र संहिता

अध्याय 17: शक्ति सहित शिव के दस अवतार

इति श्रीशिवमहापुराणे तृतीयायां शतरुद्रसंहितायां शिवदशावतारवर्णनं नाम सप्तदशोऽध्यायः ॥

20 श्लोक · 17 में से 42

इस अध्याय में क्या होता है

शक्ति सहित शिव के दस अवतार

यह गिरिश के दस अवतारों की छोटी सूची है, प्रत्येक अपनी शक्ति के साथ, जो उपासना-मार्ग में पूजित हैं और भोग तथा मोक्ष दोनों देते हैं। पहले महाकाल हैं, महाकाली के साथ। दूसरे तार हैं, शक्ति तारा के साथ। तीसरे बाल भुवनेश हैं, भुवनेशी के साथ। चौथे षोडश नाम वाले श्रीविद्येश हैं, श्रीविद्या षोडशी के साथ। पाँचवें भैरव हैं, भैरवी के साथ। छठे छिन्नमस्तक हैं, छिन्नमस्ता रूप गिरिजा के साथ। सातवें धूमवान हैं, धूमावती के साथ। आठवें बगलामुख हैं, बगलामुखी के साथ। नवें मातंग हैं, मातंगी के साथ। दसवें कमल हैं, भक्तों की रक्षा करने वाली कमला के साथ। शैव पर्वों पर इस कथा का पाठ करने वाला शम्भु का प्रिय होता है: ब्राह्मण ब्रह्मतेज, क्षत्रिय विजय, वैश्य धन और शूद्र सुख पाता है।

17.1

शृण्वथो गिरिशस्याद्यावतारान् दशसंख्यकान् ।
महाकलमुखान् भक्त्योपासनाकाण्डसेवितान्

śṛṇvatho giriśasyādyāvatārān daśasaṃkhyakān |
mahākalamukhān bhaktyopāsanākāṇḍasevitān

17.2

तत्राद्यो हि महाकालो भुक्तिमुक्तिप्रदस्सताम् ।
शक्तिस्तत्र महाकाली भक्तेप्सितफलप्रदा

tatrādyo hi mahākālo bhuktimuktipradassatām |
śaktistatra mahākālī bhaktepsitaphalapradā

17.3

तारनामा द्वितीयश्च तारा शक्तिस्तथैव सा ।
भुक्तिमुक्तिप्रदौ चोभौ स्वसेवकसुखप्रदौ

tāranāmā dvitīyaśca tārā śaktistathaiva sā |
bhuktimuktipradau cobhau svasevakasukhapradau

17.4

भुवनेशो हि बालाह्वस्तृतीयः परिकीर्तितः ।
भुवनेशी शिवा तत्र बालाह्वा सुखदा सताम्

bhuvaneśo hi bālāhvastṛtīyaḥ parikīrtitaḥ |
bhuvaneśī śivā tatra bālāhvā sukhadā satām

17.5

श्रीविद्येशः षोडशाह्वः श्रीर्विद्या षोडशी शिवा ।
चतुर्थो भक्त सुखदो भुक्तिमुक्तिफलप्रदः

śrīvidyeśaḥ ṣoḍaśāhvaḥ śrīrvidyā ṣoḍaśī śivā |
caturtho bhakta sukhado bhuktimuktiphalapradaḥ

17.6

पञ्चमो भैरवः ख्यातः सर्वदा भक्तकामदः ।
भैरवी गिरिजा तत्र सदुपासककामदा

pañcamo bhairavaḥ khyātaḥ sarvadā bhaktakāmadaḥ |
bhairavī girijā tatra sadupāsakakāmadā

17.7

छिन्नमस्तकनामासौ शिवः षष्ठः प्रकीर्तितः ।
भक्तकामप्रदा चैव गिरिजा छिन्नमस्तका

chinnamastakanāmāsau śivaḥ ṣaṣṭhaḥ prakīrtitaḥ |
bhaktakāmapradā caiva girijā chinnamastakā

17.8

धूमवान् सप्तमः शम्भुस्सर्वकामफलप्रदः ।
धूमवती शिवा तत्र सदुपासककामदा

dhūmavān saptamaḥ śambhussarvakāmaphalapradaḥ |
dhūmavatī śivā tatra sadupāsakakāmadā

17.9

शिवावतारः सुखदो ह्यष्टमो बगलामुखः ।
शक्तिस्तत्र महानन्दा विख्याता बगलामुखी

śivāvatāraḥ sukhado hyaṣṭamo bagalāmukhaḥ |
śaktistatra mahānandā vikhyātā bagalāmukhī

17.10

शिवावतारो मातङ्गो नवमः परिकीर्तितः ।
मातंगी तत्र शर्वाणी सर्वकामफलप्रदा

śivāvatāro mātaṅgo navamaḥ parikīrtitaḥ |
mātaṃgī tatra śarvāṇī sarvakāmaphalapradā

17.11

दशमः कमलः शम्भुर्भुक्तिमुक्तिफलप्रदः ।
कमला गिरिजा तत्र स्वभक्तपरिपालिनी

daśamaḥ kamalaḥ śambhurbhuktimuktiphalapradaḥ |
kamalā girijā tatra svabhaktaparipālinī

17.12

एते दशमिताः शैवा अवतारास्सुखप्रदाः ।
भुक्तिमुक्तिप्रदाश्चैव भक्तानां सर्वदास्सताम्

ete daśamitāḥ śaivā avatārāssukhapradāḥ |
bhuktimuktipradāścaiva bhaktānāṃ sarvadāssatām

17.13

एते दशावतारा हि शंकरस्य महात्मनः ।
नानासुखप्रदा नित्यं सेवतां निर्विकारतः

ete daśāvatārā hi śaṃkarasya mahātmanaḥ |
nānāsukhapradā nityaṃ sevatāṃ nirvikārataḥ

17.14

एतद्दशावताराणां माहात्म्यं वर्णितं मुने ।
सर्वकामप्रदं ज्ञेयं तंत्रशास्त्रादिगर्भितम्

etaddaśāvatārāṇāṃ māhātmyaṃ varṇitaṃ mune |
sarvakāmapradaṃ jñeyaṃ taṃtraśāstrādigarbhitam

17.15

एतासामादिशक्तीनामद्भुतो महिमा मुने ।
सर्वकामप्रदो ज्ञेयस्तत्रंशास्त्रादिगर्भितः

etāsāmādiśaktīnāmadbhuto mahimā mune |
sarvakāmaprado jñeyastatraṃśāstrādigarbhitaḥ

17.16

शत्रुमारणकार्य्यादौ तत्तच्छक्तिः परा मता ।
खल दण्डकरी नित्यम्ब्रह्मतेजोविवर्द्धिनी

śatrumāraṇakāryyādau tattacchaktiḥ parā matā |
khala daṇḍakarī nityambrahmatejovivarddhinī

17.17

इत्युक्तास्ते मया ब्रह्मन्नवतारा महेशितुः ।
सशक्तिका दशमिता महाकालमुखाश्शुभाः

ityuktāste mayā brahmannavatārā maheśituḥ |
saśaktikā daśamitā mahākālamukhāśśubhāḥ

17.18

शैवपर्वसु सर्वेषु योऽधीते भक्तितत्परः ।
एतदाख्यानममलं सोतिशम्भुप्रियो भवेत्

śaivaparvasu sarveṣu yo'dhīte bhaktitatparaḥ |
etadākhyānamamalaṃ sotiśambhupriyo bhavet

17.19

ब्रह्मणो ब्रह्मवर्चस्वी क्षत्रियो विजयी भवेत ।
धनाधिपो हि वैश्यः स्याच्छूद्रः सुखमवाप्नुयात्

brahmaṇo brahmavarcasvī kṣatriyo vijayī bhaveta |
dhanādhipo hi vaiśyaḥ syācchūdraḥ sukhamavāpnuyāt

17.20

शांकरा निजधर्मस्थाः शृण्वन्तश्चरितन्त्विदम् ।
सुखिनः स्युर्विशेषेण शिवभक्ता भवन्तु च

śāṃkarā nijadharmasthāḥ śṛṇvantaścaritantvidam |
sukhinaḥ syurviśeṣeṇa śivabhaktā bhavantu ca

पाठ का स्रोत: Wikisource · CC BY-SA 4.0 (Wikisource transcription of a public-domain text)