सर्ग 27: सीता साथ चलने का आग्रह करती हैं

एवमुक्ता तु वैदेही प्रियार्हा प्रियवादिनी ।
प्रणयादेव संक्रुद्धा भर्तारमिदमब्रवीत्

evamuktā tu vaidehī priyārhā priyavādinī |
praṇayādeva saṃkruddhā bhartāramidamabravīt

किमिदं भाषसे राम वाक्यं लघुतया ध्रुवम् ।
त्वया यदपहास्यं मे श्रुत्वा नरवरोत्तम

kimidaṃ bhāṣase rāma vākyaṃ laghutayā dhruvam |
tvayā yadapahāsyaṃ me śrutvā naravarottama

वीराणां राजपुत्राणां शस्त्रास्त्रविदुषां नृप ।
अनर्हमयशस्यं च न श्रोतव्यं त्वयेरितम्

vīrāṇāṃ rājaputrāṇāṃ śastrāstraviduṣāṃ nṛpa |
anarhamayaśasyaṃ ca na śrotavyaṃ tvayeritam

आर्यपुत्र पिता माता भ्राता पुत्रस्तथा स्नुषा ।
स्वानि पुण्यानि भुञ्जानाः स्वं स्वं भाग्यमुपासते

āryaputra pitā mātā bhrātā putrastathā snuṣā |
svāni puṇyāni bhuñjānāḥ svaṃ svaṃ bhāgyamupāsate

भर्तुर्भाग्यं तु नार्येका प्राप्नोति पुरुषर्षभ ।
अतश्चैवाहमादिष्टा वने वस्तव्यमित्यपि

bharturbhāgyaṃ tu nāryekā prāpnoti puruṣarṣabha |
ataścaivāhamādiṣṭā vane vastavyamityapi

न पिता नात्मजो वात्मा न माता न सखीजनः ।
इह प्रेत्य च नारीणां पतिरेको गतिः सदा

na pitā nātmajo vātmā na mātā na sakhījanaḥ |
iha pretya ca nārīṇāṃ patireko gatiḥ sadā

यदि त्वं प्रस्थितो दुर्गं वनमद्यैव राघव ।
अग्रतस्ते गमिष्यामि मृद्नन्ती कुशकण्टकान्

yadi tvaṃ prasthito durgaṃ vanamadyaiva rāghava |
agrataste gamiṣyāmi mṛdnantī kuśakaṇṭakān

ईर्ष्यां रोषं बहिष्कृत्य भुक्तशेषमिवोदकम् ।
नय मां वीर विस्रब्धः पापं मयि न विद्यते

īrṣyāṃ roṣaṃ bahiṣkṛtya bhuktaśeṣamivodakam |
naya māṃ vīra visrabdhaḥ pāpaṃ mayi na vidyate

प्रासादाग्रे विमानैर्वा वैहायसगतेन वा ।
सर्वावस्थागता भर्तुः पादच्छाया विशिष्यते

prāsādāgre vimānairvā vaihāyasagatena vā |
sarvāvasthāgatā bhartuḥ pādacchāyā viśiṣyate

अनुशिष्टास्मि मात्रा च पित्रा च विविधाश्रयम् ।
नास्मि सम्प्रति वक्तव्या वर्तितव्यं यथा मया

anuśiṣṭāsmi mātrā ca pitrā ca vividhāśrayam |
nāsmi samprati vaktavyā vartitavyaṃ yathā mayā

अहं दुर्गं गमिष्यामि वनं पुरुषवर्जितम् ।
नानामृगगणाकीर्णं शार्दूलगणसेवितम्

ahaṃ durgaṃ gamiṣyāmi vanaṃ puruṣavarjitam |
nānāmṛgagaṇākīrṇaṃ śārdūlagaṇasevitam

सुखं वने निवत्स्यामि यथैव भवने पितुः ।
अचिन्तयन्ती त्रीँल्लोकांश्चिन्तयन्ती पतिव्रतम्

sukhaṃ vane nivatsyāmi yathaiva bhavane pituḥ |
acintayantī trīm̐llokāṃścintayantī pativratam

शुश्रूषमाणा ते नित्यं नियता ब्रह्मचारिणी ।
सह रंस्ये त्वया वीर वनेषु मधुगन्धिषु

śuśrūṣamāṇā te nityaṃ niyatā brahmacāriṇī |
saha raṃsye tvayā vīra vaneṣu madhugandhiṣu

त्वं हि कर्तुं वने शक्तो राम सम्परिपालनम् ।
अन्यस्यापि जनस्येह किं पुनर्मम मानद

tvaṃ hi kartuṃ vane śakto rāma samparipālanam |
anyasyāpi janasyeha kiṃ punarmama mānada

साहं त्वया गमिष्यामि वनमद्य न संशयः ।
नाहं शक्या महाभाग निवर्तयितुमुद्यता

sāhaṃ tvayā gamiṣyāmi vanamadya na saṃśayaḥ |
nāhaṃ śakyā mahābhāga nivartayitumudyatā

फलमूलाशना नित्यं भविष्यामि न संशयः ।
न ते दुःखं करिष्यामि निवसन्ती त्वया सदा

phalamūlāśanā nityaṃ bhaviṣyāmi na saṃśayaḥ |
na te duḥkhaṃ kariṣyāmi nivasantī tvayā sadā

अग्रतस्ते गमिष्यामि भोक्ष्ये भुक्तवति त्वयि ।
इच्छामि परतः शैलान् पल्वलानि सरांसि च

agrataste gamiṣyāmi bhokṣye bhuktavati tvayi |
icchāmi parataḥ śailān palvalāni sarāṃsi ca

द्रष्टुं सर्वत्र निर्भीता त्वया नाथेन धीमता ।
हंसकारण्डवाकीर्णाः पद्मिनीः साधुपुष्पिताः

draṣṭuṃ sarvatra nirbhītā tvayā nāthena dhīmatā |
haṃsakāraṇḍavākīrṇāḥ padminīḥ sādhupuṣpitāḥ

इच्छेयं सुखिनी द्रष्टुं त्वया वीरेण संगता ।
अभिषेकं करिष्यामि तासु नित्यमनुव्रता

iccheyaṃ sukhinī draṣṭuṃ tvayā vīreṇa saṃgatā |
abhiṣekaṃ kariṣyāmi tāsu nityamanuvratā

सह त्वया विशालाक्ष रंस्ये परमनन्दिनी ।
एवं वर्षसहस्राणि शतं वापि त्वया सह

saha tvayā viśālākṣa raṃsye paramanandinī |
evaṃ varṣasahasrāṇi śataṃ vāpi tvayā saha

व्यतिक्रमं न वेत्स्यामि स्वर्गोऽपि हि न मे मतः ।
स्वर्गेऽपि च विना वासो भविता यदि राघव ।
त्वया विना नरव्याघ्र नाहं तदपि रोचये

vyatikramaṃ na vetsyāmi svargo'pi hi na me mataḥ |
svarge'pi ca vinā vāso bhavitā yadi rāghava |
tvayā vinā naravyāghra nāhaṃ tadapi rocaye

अहं गमिष्यामि वनं सुदुर्गमं
मृगायुतं वानरवारणैश्च ।
वने निवत्स्यामि यथा पितुर्गृहे
तवैव पादावुपगृह्य सम्मता

ahaṃ gamiṣyāmi vanaṃ sudurgamaṃ
mṛgāyutaṃ vānaravāraṇaiśca |
vane nivatsyāmi yathā piturgṛhe
tavaiva pādāvupagṛhya sammatā

अनन्यभावामनुरक्तचेतसं
त्वया वियुक्तां मरणाय निश्चिताम् ।
नयस्व मां साधु कुरुष्व याचनां
नातो मया ते गुरुता भविष्यति

ananyabhāvāmanuraktacetasaṃ
tvayā viyuktāṃ maraṇāya niścitām |
nayasva māṃ sādhu kuruṣva yācanāṃ
nāto mayā te gurutā bhaviṣyati

तथा ब्रुवाणामपि धर्मवत्सलां
न च स्म सीतां नृवरो निनीषति ।
उवाच चैनां बहु संनिवर्तने
वने निवासस्य च दुःखितां प्रति

tathā bruvāṇāmapi dharmavatsalāṃ
na ca sma sītāṃ nṛvaro ninīṣati |
uvāca caināṃ bahu saṃnivartane
vane nivāsasya ca duḥkhitāṃ prati