Sarga 44: Maricha is slain and cries out

तथा तु तं समादिश्य भ्रातरं रघुनन्दनः ।
बबन्धासिं महातेजा जाम्बूनदमयत्सरुम्

tathā tu taṃ samādiśya bhrātaraṃ raghunandanaḥ |
babandhāsiṃ mahātejā jāmbūnadamayatsarum

ततस्त्रिविनतं चापमादायात्मविभूषणम् ।
आबध्य च कपालौ द्वौ जगामोदग्रविक्रमः

tatastrivinataṃ cāpamādāyātmavibhūṣaṇam |
ābadhya ca kapālau dvau jagāmodagravikramaḥ

तं वन्यराजो राजेन्द्रमापतन्तं निरीक्ष्य वै ।
बभूवान्तर्हितस्त्रासात् पुनः संदर्शनेऽभवत्

taṃ vanyarājo rājendramāpatantaṃ nirīkṣya vai |
babhūvāntarhitastrāsāt punaḥ saṃdarśane'bhavat

बद्धासिर्धनुरादाय प्रदुद्राव यतो मृगः ।
तं स्म पश्यति रूपेण द्योतयन्तमिवाग्रतः

baddhāsirdhanurādāya pradudrāva yato mṛgaḥ |
taṃ sma paśyati rūpeṇa dyotayantamivāgrataḥ

अवेक्ष्यावेक्ष्य धावन्तं धनुष्पाणिर्महावने ।
अतिवृत्तमिवोत्पाताल्लोभयानं कदाचन

avekṣyāvekṣya dhāvantaṃ dhanuṣpāṇirmahāvane |
ativṛttamivotpātāllobhayānaṃ kadācana

शङ्कितं तु समुद्भ्रान्तमुत्पतन्तमिवाम्बरम् ।
दृश्यमानमदृश्यं च वनोद्देशेषु केषुचित्

śaṅkitaṃ tu samudbhrāntamutpatantamivāmbaram |
dṛśyamānamadṛśyaṃ ca vanoddeśeṣu keṣucit

छिन्नाभ्रैरिव संवीतं शारदं चन्द्रमण्डलम् ।
मुहूर्तादेव ददृशे मुहुर्दूरात् प्रकाशते

chinnābhrairiva saṃvītaṃ śāradaṃ candramaṇḍalam |
muhūrtādeva dadṛśe muhurdūrāt prakāśate

दर्शनादर्शनेनैव सोऽपाकर्षत राघवम् ।
स दूरमाश्रमस्यास्य मारीचो मृगतां गतः

darśanādarśanenaiva so'pākarṣata rāghavam |
sa dūramāśramasyāsya mārīco mṛgatāṃ gataḥ

आसीत् क्रुद्धस्तु काकुत्स्थो विवशस्तेन मोहितः ।
अथावतस्थे सुश्रान्तश्छायामाश्रित्य शाद्वले

āsīt kruddhastu kākutstho vivaśastena mohitaḥ |
athāvatasthe suśrāntaśchāyāmāśritya śādvale

स तमुन्मादयामास मृगरूपो निशाचरः ।
मृगैः परिवृतोऽथान्यैरदूरात् प्रत्यदृश्यत

sa tamunmādayāmāsa mṛgarūpo niśācaraḥ |
mṛgaiḥ parivṛto'thānyairadūrāt pratyadṛśyata

ग्रहीतुकामं दृष्ट्वा तं पुनरेवाभ्यधावत ।
तत्क्षणादेव संत्रासात् पुनरन्तर्हितोऽभवत्

grahītukāmaṃ dṛṣṭvā taṃ punarevābhyadhāvata |
tatkṣaṇādeva saṃtrāsāt punarantarhito'bhavat

पुनरेव ततो दूराद् वृक्षखण्डाद् विनिःसृतः ।
दृष्ट्वा रामो महातेजास्तं हन्तुं कृतनिश्चयः

punareva tato dūrād vṛkṣakhaṇḍād viniḥsṛtaḥ |
dṛṣṭvā rāmo mahātejāstaṃ hantuṃ kṛtaniścayaḥ

भूयस्तु शरमुद्धृत्य कुपितस्तत्र राघवः ।
सूर्यरश्मिप्रतीकाशं ज्वलन्तमरिमर्दनम्

bhūyastu śaramuddhṛtya kupitastatra rāghavaḥ |
sūryaraśmipratīkāśaṃ jvalantamarimardanam

संधाय सुदृढे चापे विकृष्य बलवद्बली ।
तमेव मृगमुद्दिश्य श्वसन्तमिव पन्नगम्

saṃdhāya sudṛḍhe cāpe vikṛṣya balavadbalī |
tameva mṛgamuddiśya śvasantamiva pannagam

मुमोच ज्वलितं दीप्तमस्त्रं ब्रह्मविनिर्मितम् ।
शरीरं मृगरूपस्य विनिर्भिद्य शरोत्तमः

mumoca jvalitaṃ dīptamastraṃ brahmavinirmitam |
śarīraṃ mṛgarūpasya vinirbhidya śarottamaḥ

मारीचस्यैव हृदयं बिभेदाशनिसंनिभः ।
तालमात्रमथोत्प्लुत्य न्यपतत् स भृशातुरः

mārīcasyaiva hṛdayaṃ bibhedāśanisaṃnibhaḥ |
tālamātramathotplutya nyapatat sa bhṛśāturaḥ

व्यनदद् भैरवं नादं धरण्यामल्पजीवितः ।
म्रियमाणस्तु मारीचो जहौ तां कृत्रिमां तनुम्

vyanadad bhairavaṃ nādaṃ dharaṇyāmalpajīvitaḥ |
mriyamāṇastu mārīco jahau tāṃ kṛtrimāṃ tanum

स्मृत्वा तद्वचनं रक्षो दध्यौ केन तु लक्ष्मणम् ।
इह प्रस्थापयेत् सीता तां शून्ये रावणो हरेत्

smṛtvā tadvacanaṃ rakṣo dadhyau kena tu lakṣmaṇam |
iha prasthāpayet sītā tāṃ śūnye rāvaṇo haret

स प्राप्तकालमाज्ञाय चकार च ततः स्वनम् ।
सदृशं राघवस्येव हा सीते लक्ष्मणेति च

sa prāptakālamājñāya cakāra ca tataḥ svanam |
sadṛśaṃ rāghavasyeva hā sīte lakṣmaṇeti ca

तेन मर्मणि निर्विद्धं शरेणानुपमेन हि ।
मृगरूपं तु तत् त्यक्त्वा राक्षसं रूपमास्थितः

tena marmaṇi nirviddhaṃ śareṇānupamena hi |
mṛgarūpaṃ tu tat tyaktvā rākṣasaṃ rūpamāsthitaḥ

चक्रे स सुमहाकायं मारीचो जीवितं त्यजन् ।
तं दृष्ट्वा पतितं भूमौ राक्षसं भीमदर्शनम्

cakre sa sumahākāyaṃ mārīco jīvitaṃ tyajan |
taṃ dṛṣṭvā patitaṃ bhūmau rākṣasaṃ bhīmadarśanam

रामो रुधिरसिक्ताङ्गं चेष्टमानं महीतले ।
जगाम मनसा सीतां लक्ष्मणस्य वचः स्मरन्

rāmo rudhirasiktāṅgaṃ ceṣṭamānaṃ mahītale |
jagāma manasā sītāṃ lakṣmaṇasya vacaḥ smaran

मारीचस्य तु मायैषा पूर्वोक्तं लक्ष्मणेन तु ।
तत् तथा ह्यभवच्चाद्य मारीचोऽयं मया हतः

mārīcasya tu māyaiṣā pūrvoktaṃ lakṣmaṇena tu |
tat tathā hyabhavaccādya mārīco'yaṃ mayā hataḥ

हा सीते लक्ष्मणेत्येवमाक्रुश्य तु महास्वनम् ।
ममार राक्षसः सोऽयं श्रुत्वा सीता कथं भवेत्

hā sīte lakṣmaṇetyevamākruśya tu mahāsvanam |
mamāra rākṣasaḥ so'yaṃ śrutvā sītā kathaṃ bhavet

लक्ष्मणश्च महाबाहुः कामवस्थां गमिष्यति ।
इति संचिन्त्य धर्मात्मा रामो हृष्टतनूरुहः

lakṣmaṇaśca mahābāhuḥ kāmavasthāṃ gamiṣyati |
iti saṃcintya dharmātmā rāmo hṛṣṭatanūruhaḥ

तत्र रामं भयं तीव्रमाविवेश विषादजम् ।
राक्षसं मृगरूपं तं हत्वा श्रुत्वा च तत्स्वनम्

tatra rāmaṃ bhayaṃ tīvramāviveśa viṣādajam |
rākṣasaṃ mṛgarūpaṃ taṃ hatvā śrutvā ca tatsvanam

निहत्य पृषतं चान्यं मांसमादाय राघवः ।
त्वरमाणो जनस्थानं ससाराभिमुखं तदा

nihatya pṛṣataṃ cānyaṃ māṃsamādāya rāghavaḥ |
tvaramāṇo janasthānaṃ sasārābhimukhaṃ tadā