Purva Khanda: Achara Kanda

Chapter 140: The Puru line to the Kurus and Pandavas

इति श्रीगारुडे महापुराणे पूर्वखण्डे प्रथमांशाख्ये आचारकाण्डे चन्द्रवंशवर्णनं नाम चत्वारिंशदुत्तरशततमोऽध्यायः ॥

41 verses · 140 of 241

What happens in this chapter

The Puru line to the Kurus and Pandavas

Hari gives the descendants of Puru. Through Raudrashva and his sons comes Dushyanta, whose son by Shakuntala is Bharata. From Bharata's line spring Garga, Hastin and Ajamidha. The Panchala branch leads to Sharadvan, Shatananda son of Ahalya, Kripa and Kripi and on to Drupada and Dhrishtadyumna. Through Riksha and Samvarana comes Kuru, then Vasu Uparichara, Brihadratha and his son Jarasandha. The Kuru line runs on through Pratipa to Shantanu, whose son by Ganga is the righteous Bhishma, and by Satyavati Chitrangada and Vichitravirya. Vyasa begets Dhritarashtra, Pandu and Vidura. Duryodhana and his hundred brothers, the five Pandavas, the five sons of Draupadi, Ghatotkacha, Abhimanyu and Parikshit are named, with Janamejaya last. Hari then promises the kings to come.

हरिरुवाच

140.1

जनमेजयः पुरोश्चाभून्नमस्युर्जनमेजयात् ।
तस्य पुत्रश्चाभयदः सुद्युश्चाभयदादभूत्

janamejayaḥ puroścābhūnnamasyurjanamejayāt |
tasya putraścābhayadaḥ sudyuścābhayadādabhūt

140.2

सुद्योर्बहुगतिः पुत्रः संजातिस्तस्य चात्मजः ।
वत्सजातिश्च सञ्जातेः रौद्राश्वश्च तदात्मजः

sudyorbahugatiḥ putraḥ saṃjātistasya cātmajaḥ |
vatsajātiśca sañjāteḥ raudrāśvaśca tadātmajaḥ

140.3

ऋतेयुः स्थण्डिलेयुश्च कक्षेयुश्च कृतेयुकः ।
जलेयुः सन्ततेयुश्च रोद्राश्वस्य सुता वराः

ṛteyuḥ sthaṇḍileyuśca kakṣeyuśca kṛteyukaḥ |
jaleyuḥ santateyuśca rodrāśvasya sutā varāḥ

140.4

रतिनार ऋतेयोश्च तस्य प्रतिरथः सुतः ।
तस्य मेधातिथिः पुत्रस्तत्पुत्रश्चैनिलः स्मृतः

ratināra ṛteyośca tasya pratirathaḥ sutaḥ |
tasya medhātithiḥ putrastatputraścainilaḥ smṛtaḥ

140.5

ऐनिलस्य तु दुष्यन्तो भरतस्तस्य चात्मजः ।
शकुन्तलायां संजज्ञे वितथो भरतादभूत्

ainilasya tu duṣyanto bharatastasya cātmajaḥ |
śakuntalāyāṃ saṃjajñe vitatho bharatādabhūt

140.6

वितथस्य सुतो मन्युर्मन्योश्चैव नरः स्मृतः ।
नरस्य संकृतिः पुत्रो गर्गो वै संकृतेः सुतः

vitathasya suto manyurmanyoścaiva naraḥ smṛtaḥ |
narasya saṃkṛtiḥ putro gargo vai saṃkṛteḥ sutaḥ

140.7

गर्गादमन्युः पुत्रो वै शिनिः पुत्रो व्यजायत ।
मन्युपुत्रान्महावीर्यात्सुतोऽभवदुरुक्षयः

gargādamanyuḥ putro vai śiniḥ putro vyajāyata |
manyuputrānmahāvīryātsuto'bhavadurukṣayaḥ

140.8

उरुक्षयात्त्रय्यारुणिर्व्यूहक्षत्राच्च मन्युजात् ।
सुहोत्रस्तस्य हस्ती च अजमीढद्विमीढकौ

urukṣayāttrayyāruṇirvyūhakṣatrācca manyujāt |
suhotrastasya hastī ca ajamīḍhadvimīḍhakau

140.9

हस्तिनः पुरुमीढश्च कण्वोऽभूदजमीढतः ।
कण्वान्मेधातिथिर्जज्ञे यतः काण्वायना द्विजाः

hastinaḥ purumīḍhaśca kaṇvo'bhūdajamīḍhataḥ |
kaṇvānmedhātithirjajñe yataḥ kāṇvāyanā dvijāḥ

140.10

अजमीढाद्वृहदिषुस्तत्पुत्रश्च बृहद्धनुः ।
बृहत्कर्मा तस्य पुत्रस्तस्य पुत्रो जयद्रथः

ajamīḍhādvṛhadiṣustatputraśca bṛhaddhanuḥ |
bṛhatkarmā tasya putrastasya putro jayadrathaḥ

140.11

जयद्रथाद्विश्वजिच्च सेनजिच्च तदात्मजः ।
रुचिराश्वः सेनजितः पृथुसेनस्तदात्मजः

jayadrathādviśvajicca senajicca tadātmajaḥ |
rucirāśvaḥ senajitaḥ pṛthusenastadātmajaḥ

140.12

पारस्तु पृथुसेनस्य पाराद्द्वीपोऽभवन्नृपः ।
नृपस्य सृमरः पुत्रः सुकृतिश्च पृथोः सुतः

pārastu pṛthusenasya pārāddvīpo'bhavannṛpaḥ |
nṛpasya sṛmaraḥ putraḥ sukṛtiśca pṛthoḥ sutaḥ

140.13

विभ्राजः सुकृतेः पुत्रो विभ्राजादश्वहोऽभवत् ।
कृत्यां तस्माद्ब्रह्मदत्तो विष्वक्सेनस्तदात्मजः

vibhrājaḥ sukṛteḥ putro vibhrājādaśvaho'bhavat |
kṛtyāṃ tasmādbrahmadatto viṣvaksenastadātmajaḥ

140.14

यवीनरो द्विमीढस्य धृतिमांश्च यवीनरात् ।
धतिमतः सत्यधृतिर्दृढनेमिस्तदात्मजः

yavīnaro dvimīḍhasya dhṛtimāṃśca yavīnarāt |
dhatimataḥ satyadhṛtirdṛḍhanemistadātmajaḥ

140.15

दृढनेमेः सुपार्श्वोऽभूत्सुपार्श्वात्सन्नतिस्तथा ।
कृस्तु सन्नतेः पुत्रः कृतादुग्रायुधोऽभवत्

dṛḍhanemeḥ supārśvo'bhūtsupārśvātsannatistathā |
kṛstu sannateḥ putraḥ kṛtādugrāyudho'bhavat

140.16

उग्रायुधाच्च क्षेम्यौऽभूत्सुधीरस्तु तदात्मजः ।
पुरञ्जयः सुधीराच्च तस्य पुत्रो विदूरथः

ugrāyudhācca kṣemyau'bhūtsudhīrastu tadātmajaḥ |
purañjayaḥ sudhīrācca tasya putro vidūrathaḥ

140.17

अजमीढान्नलिन्याञ्च नीलो नाम नृपोऽभवत् ।
नीलाच्छान्तिरभूत्पुत्रः सुशान्तिस्तस्य चात्मजः

ajamīḍhānnalinyāñca nīlo nāma nṛpo'bhavat |
nīlācchāntirabhūtputraḥ suśāntistasya cātmajaḥ

140.18

सुशान्तेश्च पुरुर्जातो ह्यर्कस्तस्य सुतोऽभवत् ।
अर्कस्य चैव हर्यश्वो हर्यश्वान्मुकुलोऽभवत्

suśānteśca pururjāto hyarkastasya suto'bhavat |
arkasya caiva haryaśvo haryaśvānmukulo'bhavat

140.19

यवीनरो बृहद्भानुः कम्पिल्लः सृञ्जयस्तथा ।
पाञ्चालान्मुकुलाज्जज्ञे शरद्वान्वैष्णवो महान्

yavīnaro bṛhadbhānuḥ kampillaḥ sṛñjayastathā |
pāñcālānmukulājjajñe śaradvānvaiṣṇavo mahān

140.20

दिवोदासो द्वितीयोऽस्य ह्यहल्यायां शरद्वतः ।
शतानन्दोऽभवत्पुत्रस्तस्य सत्यधृतिः सतः

divodāso dvitīyo'sya hyahalyāyāṃ śaradvataḥ |
śatānando'bhavatputrastasya satyadhṛtiḥ sataḥ

140.21

कृपः कृपी सत्यधृतेरुर्वश्यां वीर्यहानितः ।
द्रोणपत्नी कृपी जज्ञे अश्वत्थामानमुत्तमम्

kṛpaḥ kṛpī satyadhṛterurvaśyāṃ vīryahānitaḥ |
droṇapatnī kṛpī jajñe aśvatthāmānamuttamam

140.22

दिवोदासान्मित्रयुश्च मित्रयोश्च्यवनोऽभवत् ।
सुदासश्च्यवनाज्जज्ञे सौदासस्तस्य जात्मजः

divodāsānmitrayuśca mitrayoścyavano'bhavat |
sudāsaścyavanājjajñe saudāsastasya jātmajaḥ

140.23

सहदेवस्तस्य पुत्रः सहदेवात्तु सोमकः ।
जन्तुस्तु सोमकाज्जज्ञे पृषतश्चापरो महान्

sahadevastasya putraḥ sahadevāttu somakaḥ |
jantustu somakājjajñe pṛṣataścāparo mahān

140.24

पृषताद्द्रुपदो जज्ञे धृष्टद्युम्नस्ततोऽभवत् ।
धृष्टद्युम्नाद्धृष्टकेतुरृक्षोऽभूतजमीढतः

pṛṣatāddrupado jajñe dhṛṣṭadyumnastato'bhavat |
dhṛṣṭadyumnāddhṛṣṭaketurṛkṣo'bhūtajamīḍhataḥ

140.25

ऋक्षात्संवरणो जज्ञे कुरुः संवरणादभूत् ।
सुधनुश्च पीक्षिच्च जह्नुश्चैव कुरोः सुताः

ṛkṣātsaṃvaraṇo jajñe kuruḥ saṃvaraṇādabhūt |
sudhanuśca pīkṣicca jahnuścaiva kuroḥ sutāḥ

140.26

सुधनुषः सुहोत्रोऽभूच्च्यवनोऽभूत्सुहोत्रतः ।
च्यवनात्कृतको जज्ञे तथोपरिचरो वसुः

sudhanuṣaḥ suhotro'bhūccyavano'bhūtsuhotrataḥ |
cyavanātkṛtako jajñe tathoparicaro vasuḥ

140.27

बृहद्रथश्च प्रत्यग्रः सत्याद्याश्च वसोः सुताः ।
बृहद्रथात्कुशाग्रश्च कुशाग्रादृषभोऽभवत्

bṛhadrathaśca pratyagraḥ satyādyāśca vasoḥ sutāḥ |
bṛhadrathātkuśāgraśca kuśāgrādṛṣabho'bhavat

140.28

ऋषभात्पुष्पवांस्तस्माज्जज्ञे सत्यहितो नृपः ।
सत्यहितात्सुधन्वाभूज्जह्रुश्चव सुधन्वनः

ṛṣabhātpuṣpavāṃstasmājjajñe satyahito nṛpaḥ |
satyahitātsudhanvābhūjjahruścava sudhanvanaḥ

140.29

बृहद्रथाज्जरासन्धः सहदेवस्तदात्मजः ।
सहदेवाच्च च सोमापिः सोमापेः श्रुतवान्सुतः

bṛhadrathājjarāsandhaḥ sahadevastadātmajaḥ |
sahadevācca ca somāpiḥ somāpeḥ śrutavānsutaḥ

140.30

भीमसेनोग्रसेनौ च श्रुतसेनोऽपराजितः ।
जनमेजयस्तथान्योऽभूज्जह्नोस्तु सुरथोऽभवत्

bhīmasenograsenau ca śrutaseno'parājitaḥ |
janamejayastathānyo'bhūjjahnostu suratho'bhavat

140.31

विदूरथस्तु सुरथात्सार्वभौमो विदूरथात् ।
जयसेनः सार्वभौमादावधीतस्तदात्मजः

vidūrathastu surathātsārvabhaumo vidūrathāt |
jayasenaḥ sārvabhaumādāvadhītastadātmajaḥ

140.32

अयुतायुस्तस्य पुत्रस्तस्य चाक्रोधनः सुतः ।
अक्रोधनस्यातिथिश्च ऋक्षोऽभूदतिथेः सुतः

ayutāyustasya putrastasya cākrodhanaḥ sutaḥ |
akrodhanasyātithiśca ṛkṣo'bhūdatitheḥ sutaḥ

140.33

ऋक्षाच्च भीमसेनोऽभूद्दिलीपो भीमसेनतः ।
प्रतीपोऽभूद्दिलीपाच्च देवापिस्तु प्रतीपतः

ṛkṣācca bhīmaseno'bhūddilīpo bhīmasenataḥ |
pratīpo'bhūddilīpācca devāpistu pratīpataḥ

140.34

शन्तनुश्चैव बाह्लीकस्त्रयस्ते भ्रातरो नृपाः ।
बाह्लीकात्सोमदत्तोऽभूद्भूरिर्भूरिश्रवास्ततः

śantanuścaiva bāhlīkastrayaste bhrātaro nṛpāḥ |
bāhlīkātsomadatto'bhūdbhūrirbhūriśravāstataḥ

140.35

शलश्च शन्तनोर्भोष्मो गङ्गायां धार्मिको महान् ।
चित्राङ्गदविचित्रौ तु सत्यवत्यान्तु शन्तनोः

śalaśca śantanorbhoṣmo gaṅgāyāṃ dhārmiko mahān |
citrāṅgadavicitrau tu satyavatyāntu śantanoḥ

140.36

भार्ये विचित्रवीर्यस्य त्वम्बिकाम्बालिके तयोः ।
धृराष्ट्रं च पाण्डुञ्च तद्दास्यां विदुरन्तथा

bhārye vicitravīryasya tvambikāmbālike tayoḥ |
dhṛrāṣṭraṃ ca pāṇḍuñca taddāsyāṃ vidurantathā

140.37

व्यास उत्पादयामास गान्धागी धृतराष्ट्रतः ।
शतपुत्रं दुर्योधनाद्यं पाण्डोः पञ्च प्रजज्ञिरे

vyāsa utpādayāmāsa gāndhāgī dhṛtarāṣṭrataḥ |
śataputraṃ duryodhanādyaṃ pāṇḍoḥ pañca prajajñire

140.38

प्रतिबिन्ध्यः श्रुतसोमः श्रुतकीर्तिस्तथार्जुनात् ।
शतानीकः श्रुतकर्मा द्रौपद्यां पञ्च वै क्रमात्

pratibindhyaḥ śrutasomaḥ śrutakīrtistathārjunāt |
śatānīkaḥ śrutakarmā draupadyāṃ pañca vai kramāt

140.39

यौधेयी च हिडिम्बा च कौशी चैव सुभद्रिका ।
विजया वै रेणुमती पञ्चभ्यस्तु सुताः क्रमात्

yaudheyī ca hiḍimbā ca kauśī caiva subhadrikā |
vijayā vai reṇumatī pañcabhyastu sutāḥ kramāt

140.40

देवको घचोत्कचश्च ह्यभिमन्युश्च सर्वगः ।
सुहोत्रो निरमित्रश्च परीक्षिदभिमन्युजः

devako ghacotkacaśca hyabhimanyuśca sarvagaḥ |
suhotro niramitraśca parīkṣidabhimanyujaḥ

140.41

जनमेजयोऽस्य ततो भविष्यांश्च नृपाञ्छृणु

janamejayo'sya tato bhaviṣyāṃśca nṛpāñchṛṇu

Text source: Wikisource · CC BY-SA 4.0 (Wikisource transcription of a public-domain text)